Edukira joan

Bedia

Wikipedia, Entziklopedia askea
Bedia
 Bizkaia, Euskal Herria
Bediako udaletxea
Bediako bandera

Bediako armarria

Administrazioa
EstatuaEspainia
ErkidegoaEuskal Autonomia Erkidegoa
LurraldeaBizkaia
EskualdeaArratia
Izen ofiziala Bedia
AlkateaAitor Sorriketa Larrea (EAJ)
Posta kodea48390
INE kodea48092
Herritarrabediar, bediaztar[1]
Kokapena
Koordenatuak43°12′30″N 2°48′07″W / 43.2084°N 2.802°W / 43.2084; -2.802
Mapa
Azalera16,5 km²
Garaiera62 metro
Distantzia14 km Bilbora
Demografia
Biztanleria1.111 (2025:  −6)
alt_left 575 (%51,9) (%48,1) 533 alt_right
Dentsitatea6,73 bizt/km²
Euskara
Euskaldunak [2]% 56.78 + % 15.61 hartzaile (2021)
Kaleko erabilera [3]%  (2021)
Etxeko erabilera [4]% 38.05 (2021)
Datu gehigarriak
Webguneahttp://www.bedia.biz/

Bedia Bizkaiko erdialdean dagoen udalerri txikia da, Arratia eskualdean. 2025. urtean 1.110 biztanle zituen.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ingurune naturala

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ibaizabal ibaia udalerriko lurretatik igarotzen da.

Auzoak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bediak honako auzo hauek ditu:

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Mapa
Bedia eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Historia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  • Herriaren sorrera XI. mendean izan omen zen, orduan Jauregizuria, Barroeta, Tosubando, Hutxarain eta Gortazar izeneko oinetxe eta arma-etxeak biltzen zituela.
  • San Joan Bataiatzailearen eliza, herriko nagusia, 1742an egin zuten.
  • Herriari 1858an eman zioten elizate titulua, eserlekua eta botoa lortuz Gernikako Batzar Nagusietan.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea700800900100011001200130014001500189019201950198020102040BediaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 533 gizon, 575 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.17
0.00
 
95-99
 
0.35
1.13
 
90-94
 
2.26
1.69
 
85-89
 
2.78
2.63
 
80-84
 
3.30
3.94
 
75-79
 
4.35
4.32
 
70-74
 
5.39
7.69
 
65-69
 
5.57
8.44
 
60-64
 
8.87
8.26
 
55-59
 
8.52
9.57
 
50-54
 
5.91
12.57
 
45-49
 
9.57
6.19
 
40-44
 
7.48
4.69
 
35-39
 
3.65
4.69
 
30-34
 
4.17
3.38
 
25-29
 
4.17
6.38
 
20-24
 
5.91
4.50
 
15-19
 
6.26
3.19
 
10-14
 
3.30
3.75
 
5-9
 
5.04
3.00
 
0-4
 
2.96
Iturria: Eustat / Instituto Nacional de Estadística[5]
Hazkunde begetatiboa
Hazkunde begetatiboa (pertsonak)Urtea−15−10−50510151975198319911999200720152023BediaHazkunde begetatiboa
Urtea197519761977197819791980198119821983198419851986198719881989199019911992199319941995199619971998199920002001200220032004200520062007200820092010201120122013201420152016201720182019202020212022202320242025
Hazkunde begetatiboa 131487123576−513444−1131−2−4−8−4−5−3−6−5−7033−5−16−6−6−11−501−11−7120−10−2−7−10−10−5−12
Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak Eustat erakundeak eskaintzen ditu[6] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.
Bizirik jaiotakoak sexuaren arabera
JaiotzakUrtea024681019962000200420082012201620202024GizonezkoakEmakumezkoakJaiotzak, sexuka
Urtea199619971998199920002001200220032004200520062007200820092010201120122013201420152016201720182019202020212022202320242025
Bizirik jaiotakoak 105987710161010915792101210471210107855485
Honakoa bertan erroldatutako amaren batetik bizirik jaiotako haurrak erakusten duen grafiko bat da. Datuak Eustat erakundeak eskaintzen ditu[7] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 26,3 udalerri berean jaioak ziren[8], probintziako batez bestekoaren (% 37,6) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak (Nafarroa barne) % 12,2 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 10,6 —probintzian % 13,9—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Bizkaiko mapa
Udal
Prob
Best
Esta
Udalerri berean · % 26,3Probintzia berean · % 49,7Erkidegoan · % 1,3Beste erkidegoa · % 12,2Estatutik kanpo · % 10,6
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Euskal Autonomia Erkidegoko probintziei dagokienez, biztanleen % 75,8 Bizkaian, % 1,1 Gipuzkoan, eta % 0,4 Araban jaio ziren[9].

Jaioterria, lurralde historikoka
Bizk
EAEt
Bizkaia · % 75,8Gipuzkoa · % 1,1Araba · % 0,4EAEtik kanpo · % 22,8
Biztanleria jaiolekuko probintziaren arabera (2025). Iturria: Eustat.

Biztanleria atzerritarra

2025. urtean, biztanleen % 8k atzerriko nazionalitatea zuen[10]. Atzerritarren artean, talde nagusiak Magreb (% 29,2), Hego Amerika (% 23,6), Ekialdeko Europa (% 18) ziren.

Jaiotza herrialde nagusiak Maroko, Kolonbia, Errumania dira.[11]

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 50,4Europa · % 21,4Afrika · % 23,9Asia · % 4,3
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
16
Maroko
8
5
Kolonbia
6
5
Errumania
5
4
Venezuela
5
2
Bolivia
4
0
Nikaragua
6
3
Peru
3
2
Brasil
3
3
Pakistan
2
0
Frantzia
4
1
Kuba
3
2
Portugal
2
2
Errusia
1
1
Mexiko
2
2
Aljeria
0
1
Ekuador
1
1
Erresuma Batua
1
1
Txile
1
0
Ameriketako Estatu Batuak
1
1
Argentina
0
0
Dominikar Errepublika
1
0
Ginea Ekuatoriala
1
0
Herbehereak
1
0
Paraguai
1
1
Senegal
0
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Eustaten 2024ko Biztanleriaren eta Etxebizitzen Erroldaren arabera, udalerrian 577 etxebizitza zeuden: 463 (% 80,2) nagusiak eta 113 (% 19,6) gainerakoak (bigarren egoitzak edo hutsik).[12] 2021eko Zentsuaren kontsumo elektrikoaren arabera, 63 (% 10,7) noizbehinkako erabilerakoak ziren eta 56 (% 9,5) hutsik zeuden.[13] Etxebizitza nagusien % 86,4 jabetzan zegoen eta % 12,5 alokairuan.[12]

577etxebizitza
463nagusi

Etxebizitza multzoa Bizkaiko mapa (2024)

463
113
Nagusiak (463)Gainerakoa (bigarrena edo hutsik) (113)

Erabilera-intentsitatea (kontsumo elektrikoa, 2021) Bizkaiko mapa (2021)

470
63
56
Okupatuak (470)Noizbehinkakoak (63)Hutsik (56)

Jabetza egoera (etxebizitza nagusiak) Bizkaiko mapa (2024)

400
58
Jabetzan (400)Alokairuan (58)Beste modu batean (5)

Guztira 463 etxegune zeuden, batez beste 2,4 egoiliarrekoak; horietatik 141 (% 30,5) pertsona bakarrekoak ziren.[12]

Etxeguneak egoiliar kopuruaren arabera Bizkaiko mapa (2024)

141
136
179
Egoiliar 1 (141)2 egoiliar (136)3-5 (179)6-9 (6)10 edo gehiago (1)

Etxebizitzen batez besteko azalera erabilgarria 99,2 m²-koa zen eta batez besteko antzinatasuna 62,5 urtekoa.[12] Etxebizitzen % 35,9 etxebizitza bakarreko eraikinetan zeuden eta % 3,8 21 etxebizitza edo gehiagoko eraikinetan.[12] Etxebizitzen % 26,6 igogailua zuten.

Eraikineko etxebizitza kopurua

207
70
140
137
Etxebizitza 1 (207)2 (70)3-10 (140)11-20 (137)21-40 (22)

Gela kopurua

53
113
272
84
54
1-3 gela (53)4 (113)5 (272)6 (84)7 edo gehiago (54)

Bainugela kopurua

420
155
Bainugela 1 (420)2 edo gehiago (155)

Berokuntzari dagokionez, etxebizitza nagusien % 4,8 berokuntza zentrala zuten, % 78,4 banakakoa eta % 13,8 noizean behingoa.[12] Horrez gain, % 36,7 hodien bidezko gasa zuten eta % 29,8 igogailua.

Berogailu mota

% 78,4
% 13,8
Zentrala (% 4,8)Banakakoa (% 78,4)Noizean behingoa (% 13,8)

Bestelako ekipamenduak (etxebizitza nagusiak)

Hodien bidezko gasa% 36,7
Ur bero zentrala% 13,8
Igogailua% 29,8

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 991 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 42,5 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 22,2; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 26,0; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 9,3.[14] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 40,3 zen 2021ean eta % 42,5 2024an; beraz, 2,1 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 11,7 izatetik % 9,3 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 42,1 ziren, eta gizonen artean % 42,9; aldea, beraz, txikia da. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 12,5 eta gizonen % 5,9 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

991biztanle 15 urte edo +, 2024
% 42,5goi-mailako ikasketak+2,1 puntu 2021etik mapa
% 9,3lehen hezkuntza edo gutxiago−2,5 puntu 2021etik mapa
% 10,4ikasten ari dira, 2024
% 9,3
% 26,0
% 22,2
% 42,5
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 9,3Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 26,0Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 22,2Goi-mailako ikasketak · % 42,5
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Bizkaiko mapa

Xeheago, goi-mailako ikasketak zituztenen % 56,3 unibertsitate-tituludunak ziren (gradua, diplomatura, lizentziatura, masterra edo doktoretza), eta % 43,7 goi-mailako lanbide-heziketakoak. Guztira, 4 pertsonak zuten doktore-titulua. Bigarren etapakoen artean, batxilergoa zutenak % 42,3 ziren, eta erdi-mailako lanbide-heziketa zutenak % 57,7. Ikasketarik gabekoak, azkenik, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 0,5 ziren.[14]

Ikasketa-maila xehatua
Ikasketarik gabe
% 0,5
Lehen hezkuntza
% 8,8
DBH eta antzekoak
% 26,0
Batxilergoa
% 9,4
Erdi-mailako LH
% 12,8
Goi-mailako LH
% 18,6
Graduak (≤240 ECTS), diplomaturak
% 10,9
Graduak (>240 ECTS), lizentziaturak
% 9,5
Masterrak eta espezialitateak
% 3,1
Doktoretzak
% 0,4
Ehunekoak 15 urte edo gehiagoko biztanle guztien gainekoak dira; koloreak goiko barrako lau maila nagusiei dagozkie.
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Bedia, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak421% 42,5205% 42,9216% 42,1
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa220% 22,2114% 23,8106% 20,7
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)258% 26,0131% 27,4127% 24,8
Lehen hezkuntza edo gutxiago92% 9,328% 5,964% 12,5
Guztira991% 100,0478% 100,0513% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Bedia, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 40,3% 22,2% 25,7% 11,7937
2022% 40,8% 22,9% 25,2% 11,1971
2023% 41,6% 22,6% 25,7% 10,1989
2024% 42,5% 22,2% 26,0% 9,3991

Ikasten ari direnak

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 10,4 ikasten ari zen (103 pertsona).[15] Ikasten ari zirenetatik, % 45,6 goi-mailako ikasketetan zebilen, % 28,2 batxilergoan, % 19,4 erdi-mailako lanbide-heziketan eta % 5,8 DBHn edo antzekoetan. Sexuaren arabera, ikasten ari ziren emakumeen % 47,4 goi-mailako ikasketetan zebilen, eta gizonen % 43,5; erdi-mailako lanbide-heziketan, aldiz, gizonen % 28,3 eta emakumeen % 12,3. Adinaren arabera, 15–19 urtekoen % 88,3 ikasten ari zen, 20–24 urtekoen % 53,6 eta 25–29 urtekoen % 9,3; 30 urtetik gorakoen artean, berriz, % 1,9 baino ez.[16] 20–24 urtekoen artean, emakumeen % 55,2 ari zen goi-mailako ikasketak egiten, eta gizonen % 40,7.

Ikasten ari direnak, adin-taldeka
15–19 urte
% 88,3
20–24 urte
% 53,6
25–29 urte
% 9,3
30–34 urte
% 5,2
35–39 urte
% 4,7
40–44 urte
% 3,4
45–49 urte
% 1,8
50–54 urte
% 2,3
55 urte edo +
% 0,9
Egiten ari diren ikasketa-maila
Maila zehaztu gabe
% 1,0
Goi-mailako ikasketak
% 45,6
Erdi-mailako LH
% 19,4
Batxilergoa
% 28,2
DBH eta antzekoak
% 5,8
Lehen hezkuntza edo beheragokoa
% 0,0
Ezkerrean, adin-talde bakoitzean ikasten ari direnen ehunekoa; eskuinean, ikasten ari direnen banaketa mailaren arabera (2024).

Jaiolekuaren arabera

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 89,2 estatuan jaio zen, eta % 10,8 atzerrian.[14] Ikasketa-egituran badira aldeak jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 44,0 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 4,7; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 33,3 eta % 15,7, hurrenez hurren. Estatuan jaiotako emakumeen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 41,1 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 12,5; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 50,0 eta % 12,5, hurrenez hurren.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 44,0
Goi-mailakoak
% 33,3
% 22,5
Batx. / erdi LH
% 35,3
% 28,8
DBH
% 15,7
% 4,7
Lehen H. edo gutx.
% 15,7
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 41,1
Goi-mailakoak
% 50,0
% 20,4
Batx. / erdi LH
% 23,2
% 26,0
DBH
% 14,3
% 12,5
Lehen H. edo gutx.
% 12,5
Ehuneko bakoitza jatorri- eta sexu-taldearen barnekoa da (2024).

Ikasten ari zirenei dagokienez, 2024an estatuan jaiotako 15 urte edo gehiagokoen % 10,4 ari zen ikasten, eta atzerrian jaiotakoen % 10,3.[15] Ikasten ari zirenen artean, goi-mailako ikasketetan zebiltzanak % 46,7 ziren estatuan jaiotakoetan eta % 36,4 atzerrian jaiotakoetan. Konparazio hauek ez daude adinaren arabera doituta: talde bakoitzaren adin-egiturak (gazteen proportzioak, batez ere) eragin handia du emaitzan.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 18.307 euro-koa zen[17], eta etxegune bakoitzeko 43.234 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (18.738 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 24.150 euro zen. Errenta gordina 21.850 euro-koa izan zen pertsonako.

Eustaten datuen arabera, 2023. urtean udalerriko 18 urteko eta gehiagoko biztanleen errenta pertsonalaren mediana —biztanleen erdiek baino gutxiago eta beste erdiek baino gehiago jasotzen duten zenbatekoa— 21.657 eurokoa zen[18][oh 1]: gizonena 26.606 eurokoa eta emakumeena 15.357 eurokoa; hau da, emakumeena gizonena baino % 42,3 txikiagoa. Bizkaia osoan, mediana 20.672 eurokoa zen. Familia-errentari dagokionez, udalerriko familien erdiek 42.785 euro baino gutxiago jaso zuten urtean; familien % 10ek 14.024 euro baino gutxiago jaso zuten, eta beste % 10ek 100.530 euro baino gehiago[19].

Errenta-pertzentilak, sexuaren arabera
Errenta pertsonala (2023) Bizkaiko mapa
◄ gizonakPemakumeak ►
12.548
P20
1.082
15.364
P25
5.279
18.084
P30
7.712
22.532
P40
12.034
26.606
P50
15.357
31.497
P60
21.014
37.615
P70
25.321
41.146
P75
28.516
43.237
P80
35.648
53.770
P90
45.988
67.173
P95
57.596
114.841
P99
95.485
18 urteko eta gehiagoko pertsonak, sexuaren arabera.
Familia-errenta (2023) Bizkaiko mapa
◄ gizonakPemakumeak ►
16.638
P10
11.152
25.169
P20
15.749
26.569
P25
19.734
30.803
P30
21.927
37.560
P40
26.879
45.061
P50
37.376
51.815
P60
47.880
61.589
P70
63.290
67.777
P75
72.565
73.292
P80
82.869
99.000
P90
107.468
113.653
P95
143.005
176.406
P99
192.914
Familiak, diru-sarrera nagusien hartzailearen sexuaren arabera.
Errenkada bakoitzeko balioa muga bat da: adibidez, P20 errenkadan, pertsonen edo familien % 20k zenbateko hori baino gutxiago jaso zuten; P50 mediana da. Bi grafikoek eskala bera dute. Iturria: Eustat.

Diru-sarrera guztien artean % 63,7 soldatak dira[20].

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[21][oh 2]. Udalerrian indizea 26,7 da, probintziakoaren (29,6; Bizkaiko mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,4 da, probintziakoaren (2,5; Bizkaiko mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.

Eustatek beste adierazle bat ematen du[oh 1]: diru-sarrera txikienak dituzten familien % 20ren batez besteko errenta, handienak dituztenen % 20renaren ehuneko gisa adierazita; zenbat eta handiagoa izan, orduan eta berdinagoa da banaketa. 2023. urtean, udalerrian lehenengoek 12.758 euro jaso zuten batez beste, eta bigarrenek 112.151 euro; hau da, lehenengoen errenta bigarrenen % 11,4 zen[22] (Bizkaia osoan, % 9,4; udalerriko banaketa berdinagoa da). Pertsonen errentari dagokionez, diru-sarrera txikienak dituzten biztanleen erdiak batez beste 9.022 euro jaso zuen, eta handienak dituzten erdiak 41.049 euro; lehenengoen errenta bigarrenen % 22 zen[23] (Bizkaia osoan, % 18,1).

Errentaren bilakaera
Errenta pertsonala
EuroakUrtea010.00020.00030.00040.00050.00020132015201720192021202320. pertzentilaMediana80. pertzentilaErrenta pertsonala: 20., 50. eta 80. pertzentilak
20. pertzentila, mediana eta 80. pertzentila.
Familia-errenta
EuroakUrtea10.00020.00030.00040.00050.00060.00070.00080.00020132015201720192021202320. pertzentilaMediana80. pertzentilaFamilia-errenta: 20., 50. eta 80. pertzentilak
20. pertzentila, mediana eta 80. pertzentila.
Iturria: Eustat.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Bedia udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 554 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 56,2; gainerako % 43,8 inaktibo zeuden (erretiratuak % 55,2, beste inaktiboak % 29,9 eta ikasleak % 14,8).[24] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 9,0 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 61,7 zen eta emakumezkoena % 51,2; langabezia-tasa, aldiz, % 7,5 eta % 10,7 zen, hurrenez hurren.[24]

Okupatuen kopurua 507 zen 2023ean, 2021eko 472etik gora.[25] Emakumeek okupatuen % 47,3 osatzen dute, eta gizonek % 52,7.

507okupatu, 2023+% 7,4 2021etik
% 47,3emakumeak okupatuen artean
% 56,2jarduera-tasa, 2024
% 9,0langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 51,2
% 24,2
% 13,1
Okupatuak · % 51,2Langabeak · % 5,1Ikasleak · % 6,5Erretiratuak · % 24,2Beste inaktiboak · % 13,1
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Bedia, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak504% 51,2271% 57,1233% 45,7
Langabeak50% 5,122% 4,628% 5,5
Inaktiboak431% 43,8182% 38,3249% 48,8
Guztira985% 100,0475% 100,0510% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 72,0), industria (% 19,9), eraikuntza (% 7,3) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 0,8).[25] Xeheago, jarduera-adarrik handiena manufaktura-industria da (% 19,7), ondoren merkataritza (% 14,6) eta hezkuntza (% 8,1) datoz.

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Bizkaiko mapa
% 19,9
% 72,0
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 0,8Industria · % 19,9Eraikuntza · % 7,3Zerbitzuak · % 72,0
Jarduera-adar zehatzak
Manufaktura-industria
% 19,7
Merkataritza
% 14,6
Hezkuntza
% 8,1
Garraioa eta biltegiratzea
% 7,7
Eraikuntza
% 7,3
Administrazio publikoa
% 7,1
Osasuna eta gizarte-zerbitzuak
% 6,9
Administrazio-jarduera lagungarriak
% 6,5
Gainerako 13 jarduera-adarrak
Ostalaritza
% 5,7
Jarduera profesionalak
% 4,7
Beste zerbitzu batzuk
% 4,1
Jarduera artistikoak eta aisialdikoak
% 2,8
Informazioa eta komunikazioak
% 1,6
Etxeetako jarduerak
% 1,0
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza
% 0,8
Finantza- eta aseguru-jarduerak
% 0,8
Higiezinen jarduerak
% 0,4
Erauzketa-industriak
% 0,2
Ur-hornidura eta hondakinak
% 0,0
Energia elektrikoa eta gasa
% 0,0
Lurraldez kanpoko erakundeak
% 0,0

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 52,5; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 32,5), eta oinarrizko okupazioak % 11,8.[26] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 58,1 eta emakumeen % 46,3).

% 32,5
% 52,5
% 11,8
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 32,5Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 52,5Oinarrizko okupazioak · % 11,8Ez dago jasota · % 3,2
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Bedia, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak165% 32,573% 27,392% 38,3
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak266% 52,5155% 58,1111% 46,3
Oinarrizko okupazioak60% 11,831% 11,629% 12,1
Ez dago jasota16% 3,28% 3,08% 3,3
Guztira507% 100,0267% 100,0240% 100,0

Okupatuen % 83,0 besteren konturako langileak dira, eta % 17,0 norberaren konturakoak.[27]

% 14,8
% 67,7
% 15,4
Norberaren kontura, langileak dituena · % 2,2Norberaren kontura, langilerik gabe · % 14,8Besteren kontura, finkoa/mugagabea · % 67,7Besteren kontura, aldi baterakoa · % 15,4
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Bedia, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura86% 17,049% 18,437% 15,4
Besteren kontura421% 83,0218% 81,6203% 84,6
Guztira507% 100,0267% 100,0240% 100,0

Jaiolekuaren arabera

Jarduera

16 urte edo gehiagokoen % 90,5 estatuan jaio zen, eta % 9,5 atzerrian.[24] Jarduera-egoerak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 55,5 okupatuak dira, % 29,5 erretiratuak, % 6,3 ikasleak, % 4,6 langabeak eta % 4,2 bestelako inaktiboak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 57,1 okupatuak dira, % 24,5 bestelako inaktiboak, % 10,2 erretiratuak eta % 8,2 langabeak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 48,7 okupatuak dira, % 20,9 bestelako inaktiboak, % 19,3 erretiratuak, % 6,9 ikasleak eta % 4,2 langabeak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 48,8 okupatuak dira, % 34,9 bestelako inaktiboak, % 9,3 langabeak, % 4,7 ikasleak eta % 2,3 erretiratuak.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 55,5
Okupatuak
% 57,1
% 4,6
Langabeak
% 8,2
% 6,3
Ikasleak
% 0,0
% 29,5
Erretiratuak
% 10,2
% 4,2
Beste inakt.
% 24,5
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 48,7
Okupatuak
% 48,8
% 4,2
Langabeak
% 9,3
% 6,9
Ikasleak
% 4,7
% 19,3
Erretiratuak
% 2,3
% 20,9
Beste inakt.
% 34,9
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Okupazioa

Okupatuen % 90,3 estatuan jaio zen, eta % 9,7 atzerrian.[26] Okupazio-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 56,5 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 29,7 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 11,3 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 71,4 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 14,3 oinarrizko okupazioetakoak eta % 7,1 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 48,4 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 37,9 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 10,0 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 42,9 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari dira, % 33,3 oinarrizko okupazioetakoak eta % 23,8 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 29,7
Goi eta erdi maila
% 7,1
% 56,5
Langile kualifikatuak
% 71,4
% 11,3
Oinarrizko okup.
% 14,3
% 2,5
Ez dago jasota
% 7,1
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 37,9
Goi eta erdi maila
% 42,9
% 48,4
Langile kualifikatuak
% 23,8
% 10,0
Oinarrizko okup.
% 33,3
% 3,7
Ez dago jasota
% 0,0
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Jarduera-sektoreak

Jarduera-egituran badira aldeak jatorriaren arabera.[28] Estatuan jaiotako gizonen artean, % 57,7 zerbitzuetan ari dira, % 31,0 industrian eta % 10,5 eraikuntzan; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 53,6 zerbitzuetan ari dira, % 25,0 industrian eta % 21,4 eraikuntzan. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 87,7 zerbitzuetan ari dira, % 8,7 industrian eta % 2,7 eraikuntzan; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 95,2 zerbitzuetan ari dira, % 4,8 industrian.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 0,8
Nekazaritza
% 0,0
% 31,0
Industria
% 25,0
% 10,5
Eraikuntza
% 21,4
% 57,7
Zerbitzuak
% 53,6
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 0,9
Nekazaritza
% 0,0
% 8,7
Industria
% 4,8
% 2,7
Eraikuntza
% 0,0
% 87,7
Zerbitzuak
% 95,2
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 25 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 115 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[29][oh 3]. Udalerriaren azalera 16,5 km² denez, NAE lurraldearen % 7 da[30]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 90,7 larre iraunkorrak (105 ha, 22 ustiategitan), % 6 arbolak (6,9 ha, 9 ustiategitan), % 2 lur goldagarria (2,3 ha, 11 ustiategitan), % 1 berotegiak edo babes garai irisgarriak (1,2 ha, 8 ustiategitan) eta % 0,4 norberaren kontsumorako baratzeak (0,44 ha, 18 ustiategitan)[oh 4].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
93%
NAE · 115 ha (% 7)Gainerako azalera · 1.535 ha (% 93)
NAE, lur-erabileraren arabera
91%
Lur goldagarria · 2,3 ha (% 2)Larre iraunkorrak · 105 ha (% 90,7)Arbolak · 6,9 ha (% 6)Baratzeak · 0,44 ha (% 0,4)Berotegiak · 1,2 ha (% 1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 58 behi, 389 ardi, 121 ahuntz, 8 txerri, 22 zaldi, 6.052 hegazti eta 1 untxi eme zeuden[31][32].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 685 gidari zeuden erroldatuta: 382 gizon (% 55,8) eta 303 emakume (% 44,2)[33]. Biztanleen % 61,8 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 1.520 ibilgailuk osatzen zuten: 758 turismo, 389 kamioi, 198 furgoneta, 96 motozikleta eta 17 ziklomotor[33]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 684 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (451) gainetik.

Turismoen batez besteko adina 11,9 urtekoa zen; turismoen % 14,5k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 8,4k 25 urte baino gehiago[33]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 65,4 diesel zen eta % 30,8 gasolinazko; 27 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 1,8; probintzian % 1,2). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 10,5k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 18,9k ez zuen etiketarik[oh 5].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
49%
21%
19%
0 etiketa · 54 (% 3,6)ECO · 103 (% 6,9)C etiketa · 741 (% 49,5)B etiketa · 317 (% 21,2)Etiketarik gabe · 283 (% 18,9)
Turismoak, adinaren arabera
15%
18%
24%
35%
8%
< 4 urte · 110 (% 14,5)4–8 urte · 139 (% 18,3)8–15 urte · 183 (% 24,1)15–25 urte · 262 (% 34,6)≥ 25 urte · 64 (% 8,4)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Politika

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2015eko maiatzaren 24ko hauteskundeetako emaitzen ondorioz Aitor Sorriketa Larrea (EAJ) da Bediako alkatea, karguan 2003tik. Sorriketak alkatetza berritu zuen bere taldearen baiezko botoei esker, gehiengo osoaz.

San Joan Bataiatzailearen eliza

2015eko udal hauteskundeak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Bediako udalbatza
Alderdia 2015eko maiatzaren 24a 2011ko maiatzaren 22a
Zinegotziak Boto kopurua Zinegotziak Boto kopurua
Euzko Alderdi Jeltzalea (EAJ-PNV)
6 / 9
374 (% 63,61)
5 / 7
349 (% 58,95)
Euskal Herria Bildu (EH BILDU)*
3 / 9
184 (% 31,29)
2 / 7
189 (% 31,93)
* 2011n Bildu koalizioa aurkeztu zen.
Datuen iturria: 2015eko Udal hauteskundeak. Behin-behineko emaitzak euskadi.eus webgunean

Euskara

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bediako euskara Arratiako euskaran[34][35] dago katalogaturik, era berean, mendebaldeko sartaldeko euskaran. Arratia eskualde guztiz euskalduna da, biztanleria osoaren %75 baino gehiagok euskara erabiltzen baitu egunerokoan. Hala ere, alde handiak daude herri batzuen eta besteen artean. Gauzak horrela, esan ohi da Zeanuri dela udalerririk euskaldunena, eta Areatza erdaldunena. Euskal hiztunen portzentajeagatik, UEMAko kideak dira, Arratian, lau udalerri: Arteaga, Dima, Zeanuri eta Areatza. Oro har, Mendebaleko euskararen aldaera bat dute jatorrizko euskalkia eskualdean.

Bediako Jose Mintegi hiztunaren testigantza. Euskal Herriko Ahotsak[34][35] proiekturako egindako elkarrizketa, ahozko ondarea jaso eta zabaltzeko.

Arratia eskualdeko euskara gorde eta berreskuratzeko helburuarekin sortu zen duela urte batzuk Geure Berbategie programa. Programa horrek bertoko euskararen irautea bideratu nahi du, eta horretarako kanta herrikoiak, esaerak, aditzak, lexikologia, toponimia etab. aztertu eta ikasi dira, betiko gordetzeko asmotan. Etengabeko lana da, egunero-egunero berriztu beharrekoa. Aipatutako kantak ezagutarazteko asmotan, AK-37 taldea sortu da, Igorreko Institutuko ikasleek osatuta. Talde horrek gerra zibilaren garaiko kantak moldatu eta musikaz nahastu ostean, disko bat argitaratu dute, bai eta Bizkaia osotik kontzertuak eskaini ere.

Garraioa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Arratia eskualdea gurutzatzen duen N-240 errepidea herrigunetik igarotzen da. Era berean, Bilbo eta Donostia arteko eta Urdaibaiko EuskoTren lineetako Bediako geltokia dauka herriak.4

Bediar ospetsuak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 INEk eta Eustatek metodologia desberdinak erabiltzen dituzte errenta kalkulatzeko, eta, horregatik, haien zifrak ez dira zuzenean alderagarriak. INEren Etxeguneen Errentaren Banaketaren Atlasak etxegune bakoitzaren errenta haren kide guztien artean banatzen du, adingabeak barne, eta haren P80/P20 zatidura kontsumo-unitateko errentaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura da (zenbat eta handiagoa, orduan eta desberdintasun handiagoa). Eustatek, berriz, 18 urteko eta gehiagoko pertsona bakoitzaren errenta eta familia bakoitzarena neurtzen ditu, eta haren 20/80 ratioak diru-sarrera txikienak dituzten % 20ren batez besteko errenta handienak dituztenen % 20renarekin alderatzen du, ehunekotan (zenbat eta handiagoa, orduan eta berdintasun handiagoa).
  2. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  3. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  5. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Bizkaiko herri izendegia
  2. ↑ Euskararen Adierazle Sistema. Euskara-gaitasuna adinaren eta sexuaren arabera. EAE (eskualdeka/udalerrika). Eusko Jaurlaritza.
  3. ↑ «Kaleko erabilera herrialdez herrialde» Euskararen erabilera (Wikipedia).
  4. ↑ «Etxeko erabilera» Euskararen erabilera (Wikipedia).
  5. ↑ Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera). .
  6. ↑ «Euskal AEko hazkunde begetatiboa, lurralde eremuka. 1975 - 2023-PxWeb» PxWeb (kontsulta data: 2026-07-29).
  7. ↑ «Euskal AEko jaiotza biziak, lurralde-eremuen eta sexuaren arabera. 1996 - 2024-PxWeb» PxWeb (kontsulta data: 2026-07-30).
  8. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Bizkaia.tab.
  9. ↑ Eustat, «Biztanleria jaioterriaren arabera», Jaioterria - Euskal Autonomia Erkidegoa - udalerriak.tab.
  10. ↑ Eustat, «Biztanleria nazionalitatearen herrialde-taldearen arabera», Nazionalitatea - Euskal Autonomia Erkidegoa - udalerriak.tab.
  11. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Bizkaia.tab.
  12. 1 2 3 4 5 6 «Etxebizitzen parkea» Biztanleriaren eta etxebizitzen errolda. Etxebizitzak (Eustat).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak erabilera-intentsitatearen arabera (kontsumo elektrikoa)» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  14. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  16. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, edad (grupos quinquenales) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  17. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Bizkaia.tab.
  18. ↑ Eustat, «Pertsona- eta familia-errentaren estatistika», Errenta pertsonalaren pertzentilak EUSTAT.tab.
  19. ↑ Eustat, «Pertsona- eta familia-errentaren estatistika», Errenta familiarraren pertzentilak EUSTAT Bizkaia.tab.
  20. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Bizkaia.tab.
  21. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  22. ↑ Eustat, «Pertsona- eta familia-errentaren estatistika», Errenta familiarraren adierazleak EUSTAT.tab.
  23. ↑ Eustat, «Pertsona- eta familia-errentaren estatistika», Errenta pertsonalaren adierazleak EUSTAT.tab.
  24. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y relación con la actividad (agrupado) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  25. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y actividad económica (1 letra) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  26. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y ocupación (agregada) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  27. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  28. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y rama de actividad (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  29. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Bizkaia.tab (Wikimedia Commons).
  30. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1242425.
  31. ↑ Eustat, «Nekazaritza-ustiategietako abelburuak, udalerriaren eta espeziearen arabera». Datuak: EUSTAT abeltzaintza.tab (Wikimedia Commons).
  32. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Bizkaia.tab (Wikimedia Commons).
  33. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Bizkaia.tab (Wikimedia Commons).
  34. 1 2 «Bedia - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-06-27).
  35. 1 2 «Arratiakoa - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-06-27).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Bedia&oldid=11783030"(e)tik eskuratuta