Edukira joan

Washington konderria (Maryland)

Wikipedia, Entziklopedia askea
Washington konderria
Washington County
Ameriketako Estatu Batuetako konderria
Banaketa administratiboa
HerrialdeaAmeriketako Estatu Batuak AEB
Estatua Maryland
Kodea24043
HiriburuaEaston
Washington konderria (Maryland) is located in Ameriketako Estatu Batuak
Washington konderria (Maryland)
Washington konderria (Maryland)

Washington konderriaren kokapena AEBtan
Informazio geografikoa
Koordenatuak39°36′N 77°49′W / 39.6°N 77.81°W / 39.6; -77.81
Biztanleria154.705 bizt.
Eremua
    - Lurra
    - Ura		1.210,41 km2
1.185,64 km2 (%97.95)
24,77 km2 (%2.05)
Dentsitatea130,48 bizt/km2
Datu gehigarriak
https://www.washco-md.net/

Washington konderria (ingelesez: Washington County) Marylandko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Easton da. Azken erroldaren arabera 154.705 biztanle zituen 467 kilometro koadroko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Washington konderriak 1.210,41 kilometro koadro ditu. Horietatik 24,77 ura dira. Beste 1.185,64 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 121,8 da.

Mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Mapa
Washington konderria eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

NOAAren datuen arabera, 1991–2020 aldian, konderriko urteko batez besteko tenperatura 12,0 °C-koa izan zen.[1][oh 1] Hilabeterik beroena uztaila da (24,1 °C; eguneko gehienekoen batez bestekoa, 30,4 °C) eta hotzena urtarrila (−0,3 °C; eguneko gutxienekoen batez bestekoa, −5,1 °C). Urteko prezipitazioa 1038 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (106 mm) eta lehorrena otsaila (58 mm).

1895–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak mendeko 1,2 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) XX. mendeko batez bestekoa (11,2 °C) baino 1,4 °C beroagoak izan dira. Erregistroko bost urte beroenetatik lau 2000tik aurrerakoak dira (2012, 2020, 2023 eta 2024). Urterik beroena 1998 izan zen (13,2 °C) eta hotzena 1904 (9,4 °C).[1]

Etxeak berotzeko eta hozteko behar den energia neurtzeko, NOAAk gradu-egunak kalkulatzen ditu: egun bakoitzean batez besteko tenperatura 18,3 °C-tik zenbat gradu behera dagoen (berokuntza-gradu-egunak) edo gora dagoen (hozte-gradu-egunak), urte osoan batuta. 1991–2020 aldian, urtean batez beste 2792 berokuntza-gradu-egun eta 516 hozte-gradu-egun izan ziren.[1]


    Datu klimatikoak (Washington konderria)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 4.6 6.6 11.5 18.5 23.5 28.1 30.4 29.4 25.5 19.2 12.4 6.7 18.0
Batez besteko tenperatura (ºC) -0.2 1.3 5.5 11.8 16.9 21.6 24.1 23.1 19.1 12.8 6.8 2.0 12.0
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) -5.1 -4.1 -0.4 5.0 10.2 15.1 17.7 16.7 12.7 6.3 1.1 -2.7 6.0
Pilatutako prezipitazioa (mm) 71 58 87 90 106 96 99 85 106 81 75 85 1038
Iturria: NOAA NCEI, nClimDiv: 1991–2020 normalak (2026-09-04ko bertsioa)
Berotze-marrak, 1895–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura XX. mendeko batez bestekoarekiko (11,2 °C).
189519602025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,1+2,1+0,4+1,6+0,8+1,1+0,8+1,3+0,5+0,7+1,4+2,1
1901–19301991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: −5 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1895–2025
°C, XX. mendeko batez bestekoarekiko (11,2 °C)
+3 °C−3 °C
189519602025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera 154.705 biztanle zeuden. Biztanleen % 67,8 hiri-eremuetan bizi ziren eta % 32,2 landa-eremuetan. Batez besteko adina 41,0 urtekoa zen, 39,7 urtekoa gizonezkoen artean eta 42,6 urtekoa emakumezkoen artean. Biztanleen % 21,7 18 urtetik beherakoak ziren eta % 18,1 65 urtetik gorakoak. 100 emakumeko, 101,6 gizon zeuden, eta 18 urtetik gorako 100 emakumeko, 101,4 gizon zeuden adin-talde horretan.[2][3]

BiztanleriaUrtea030.00060.00090.000120.000150.000180.0001750180018501900195020002050Biztanleria Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira, AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau). Grafikoa hemen alda daiteke. Azken 5 urteak (2021-2025) estimazioak dira; gainerakoak errolda historikoetatik datoz, hamarkada bakoitzean egiten direnak.

Biztanleria-piramidea 2020
Guztira: 77.976 gizon, 76.729 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
1.69
 
85+
 
3.07
1.83
 
80-84
 
2.64
2.79
 
75-79
 
3.60
4.29
 
70-74
 
4.93
5.44
 
65-69
 
5.92
6.66
 
60-64
 
6.74
7.36
 
55-59
 
7.48
7.06
 
50-54
 
6.89
6.31
 
45-49
 
6.15
6.13
 
40-44
 
5.66
6.60
 
35-39
 
5.99
6.82
 
30-34
 
5.97
6.61
 
25-29
 
5.72
6.14
 
20-24
 
5.42
6.56
 
15-19
 
6.20
6.28
 
10-14
 
6.47
6.07
 
5-9
 
5.93
5.35
 
0-4
 
5.23
Iturria: Datu hauek AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau) eskuratu dira, 2020ko zentsutik (DHC, P12 taula)[4]

Arraza eta etnizitatea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera, konderrian 154.705 biztanle zeuden. Herritarren % 6,7 hispano edo latinoa zen, edozein arrazakoak[oh 2]. Ez-hispanoen artean % 79,8 zuria zen, lekuko biztanleria osoaren % 74,5[oh 3]; % 11,9 beltza edo afroamerikarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 11,1; % 2,1 asiarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 2,0; % 5,4 bi arraza edo gehiago zen, lekuko biztanleria osoaren % 5,1; % 0,2 amerindiarra edo Alaskako natiboa zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,2; eta % 0,5 bestelako arraza bat zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,5.[oh 4][5]

Arraza/etnia Marylandeko mapa
Etnizitatea
2000
98,8 %
2010
96,5 %
2020
93,3 %
6,7 %
Ez-hispanoa edo ez-latinoa Hispanoa edo latinoa
Arraza (ez-hispanoak)
2000
89,7 %
7,8 %
2010
86,2 %
9,7 %
2020
79,8 %
11,9 %
Zuria Beltza edo afroamerikarra Asiarra Bi arraza edo gehiago Amerindiarra edo Alaskako natiboa Hawaiiko edo Ozeaniako uharteak Bestelako arraza bat

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaioterriari dagokionez, biztanleen % 61,8 estatu berean jaiotakoak, % 30,3 beste estatu amerikar batean jaiotakoak eta % 6,6 atzerrian jaiotakoak (atzerritarrak) ziren.[oh 5] Atzerritarren artean, % 50,2 AEBko herritar naturalizatuak ziren eta % 49,8 ez ziren herritarrak. Jatorriari erreparatuta, atzerritarren gehiengoa Latinoamerikan jaiotakoa zen (% 49,7, biztanleria osoaren % 3,3); ondoren Afrikan (% 17,6, % 1,2), Asian (% 17,0, % 1,1), Europan (% 10,4, % 0,7) eta Ipar Amerikan (% 5,2, % 0,3).[oh 6][6]

Jaioterria eta jatorria Marylandeko mapa
Jaioterria
61,8 %
30,3 %
6,6 %
Estatu berean Beste estatu batean Beste (Puerto Rico, e.a.) Atzerrian
Atzerritarren herritartasun-egoera
50,2 %
49,8 %
Naturalizatua Ez-herritarra
Atzerriko jatorria, kontinentea
49,7 %
17,6 %
17,0 %
10,4 %
Latinoamerika Afrika Asia Europa Ipar Amerika Ozeania

Etxebizitza eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Konderrian 63.790 etxebizitza zeuden, horietatik % 91,9 okupatuta eta % 8,1 hutsik.[7] Okupatutako etxebizitzen artean, % 64,3 jabeek okupatutakoak ziren eta % 35,7 errentan hartutakoak.[3] Konderrian 58.640 etxegune zeuden guztira, horietatik % 66,3 familia-etxeguneak ziren eta % 33,7 familiarik gabekoak. Familia-etxeguneen artean, % 70,4 ezkondutako bikoteek osatzen zituzten eta % 29,6 bestelako familia motek. Familiarik gabeko etxeguneen artean, % 82,2 pertsona bakarrik bizi ziren eta % 17,8 beste norbaitekin, ahaiderik gabe.[8] Talde-bizilekuetan bizi ziren 7.984 pertsona (biztanleria osoaren % 5,2); horietatik 5.710 zuzentze- eta gazte-egoitzetan eta 180 unibertsitateko ikasleen egoitzetan bizi ziren.[7]

63.790etxebizitza
58.640okupatuak
7.984talde-bizilekuetan

Etxebizitzak Marylandeko mapa

37.729
20.911
5.150
Jabetzan (37.729) Alokairuan (20.911) Hutsik (5.150)

Etxegune motak

27.384
3.633
7.874
16.233
Ezkondutako bikotea (27.384) Gizon-burua (ezkontiderik gabe) (3.633) Emakume-burua (ezkontiderik gabe) (7.874) Bakarrik bizi (16.233) Beste norbaitekin (3.516)

Talde-bizilekuetako biztanleria

5.710
2.094
Zuzentze- eta gazte-egoitzak (5.710) Unibertsitateko egoitzak (180) Beste (2.094)

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

25 urtetik gorako biztanleen artean, % 88,6k batxilergo-titulua edo goragokoa zuten, % 24,1k unibertsitate-gradua edo goragokoa zuten eta % 9,9k graduondoko titulua (masterra, titulu profesionala edo doktoretza) zuten.[9]

Gobernua eta politika

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Urtea[10]ErrepublikanoaDemokrataBeste
18924.37347.2%4.66750.3%233
18965.42853.6%4.38243.2%323
19005.47552.0%4.86246.2%182
19044.58151.9%4.06446.0%188
19084.65049.6%4.51848.2%209
19121.90720.0%4.58948.1%3.044
19165.09345.9%5.64250.8%365
19208.75754.7%6.85242.8%386
19247.46054.2%4.62033.6%1.682
192812.40467.8%5.81631.8%81
19328.92943.5%11.37055.4%228
193610.61943.0%14.05056.8%49
194011.05443.8%14.12555.9%83
194412.22751.8%11.36548.2%0
194811.88752.5%10.58846.8%155
195217.65358.1%12.65741.6%84
195619.45562.7%11.56237.3%0
Urtea[10]ErrepublikanoaDemokrataBeste
196017.82853.3%15.63246.7%0
196412.75639.1%19.85860.9%0
196816.05047.1%11.26633.1%6.737
197224.23469.3%10.03928.7%712
197620.19455.9%15.90244.1%0
198022.90158.6%14.11836.1%2.064
198427.11866.7%13.32932.8%219
198825.91263.8%14.40835.5%318
199221.97747.6%16.49535.7%7.736
199621.43450.9%16.48139.1%4.227
200027.94858.9%18.22138.4%1.301
200436.91763.8%20.38735.2%600
200834.16955.5%26.24542.6%1.186
201236.07457.5%25.04239.9%1.639
201640.99862.1%21.12932.0%3.864
202040.22459.3%26.04438.4%1.511
202444.05460.1%27.26037.2%2.018

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Errenta

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Etxeguneen errenta mediana 77.747 $ zen ( Marylandeko mapa), eta familiena, 95.811 $. Per capita errenta 39.035 $ zen. Biztanleriaren % 12,4 pobrezia-atalasetik behera zegoen.[11] Etxeguneen artean, % 5,0k 10.000 $ baino gutxiagoko errenta zuten, eta % 9,9k 200.000 $ edo gehiagoko errenta zuten.[12]

77.747 $etxegunearen errenta mediana
95.811 $familiaren errenta mediana
39.035 $biztanleko errenta
% 12,4pobrezian

Etxeguneen errenta banaketa

% 7,3
% 8,9
% 14,1
% 10,7
% 7,4
% 9,9
% 9,9
< 10.000 $ — % 5,0 (2.998) 10.000-14.999 $ — % 3,2 (1.889) 15.000-19.999 $ — % 2,6 (1.580) 20.000-24.999 $ — % 3,7 (2.196) 25.000-29.999 $ — % 3,8 (2.294) 30.000-34.999 $ — % 3,6 (2.178) 35.000-39.999 $ — % 3,5 (2.088) 40.000-44.999 $ — % 3,4 (2.011) 45.000-49.999 $ — % 3,1 (1.842) 50.000-59.999 $ — % 7,3 (4.347) 60.000-74.999 $ — % 8,9 (5.352) 75.000-99.999 $ — % 14,1 (8.406) 100.000-124.999 $ — % 10,7 (6.383) 125.000-149.999 $ — % 7,4 (4.423) 150.000-199.999 $ — % 9,9 (5.913) ≥ 200.000 $ — % 9,9 (5.918)

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Balioak konderri osoko batez bestekoak dira, estazio meteorologikoen datuetatik interpolatutako 5 km-ko sareta batean kalkulatuak; ez dira estazio jakin batekoak. Erliebe handiko lekuetan herriguneko klimatik nabarmen alde daitezke.
  2. ↑ Hispano edo latinoak edozein arrazatakoak izan daitezke.
  3. ↑ Bigarren ehunekoa lekuko biztanleria osoaren gainean kalkulatuta dago, ez soilik hispano ez direnen taldearen gainean. Hispanoak edozein arrazatakoak izan daitezke.
  4. ↑ Arraza-kategoria hauek Ameriketako Estatu Batuetako Zentsu Bulegoak eta Kudeaketa eta Aurrekontu Bulegoak (OMB) ezarritako sailkapen administratiboak dira, ez sailkapen zientifikoak.
  5. ↑ Puerto Ricon jaiotakoak eta atzerrian edo AEBko uharte-eremuetan guraso estatubatuarren seme-alaba gisa jaiotakoak jatorriz estatubatuartzat hartzen dira, eta ez dira atzerrian jaiotakotzat zenbatzen.
  6. ↑ Lehen ehunekoa atzerrian jaiotako biztanleriaren gainean kalkulatuta dago; bigarrena, parentesi artean, konderriko biztanleria osoaren gainean.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 3 NOAA National Centers for Environmental Information: «Climate Divisional Database (nClimDiv)», v1.0.0, 2026-09-04ko bertsioa. Datuak: Wikimedia Commons.
  2. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P12, Sex by Age» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  3. 1 2 (Ingelesez) «2020 Census Demographic Profile: Table DP1, Median Age and Housing Tenure» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  4. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  5. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  6. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Place of Birth by Nativity and Citizenship Status (Table B05002)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  7. 1 2 (Ingelesez) «2020 Decennial Census Redistricting Data (Public Law 94-171)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  8. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P16, Households by Type» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  9. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B15003, Educational Attainment for the Population 25 Years and Over» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  10. 1 2 Leip, David. "Dave Leip's Atlas of U.S. Presidential Elections". uselectionatlas.org. Retrieved March 13, 2018.
  11. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Tables B19013 (Median Household Income), B19113 (Median Family Income), B19301 (Per Capita Income), and B17001 (Poverty Status in the Past 12 Months)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  12. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B19001, Household Income in the Past 12 Months» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Washington_konderria_(Maryland)&oldid=11830507"(e)tik eskuratuta