Edukira joan

Somerset konderria (Maryland)

Somerset konderria
Somerset County
Ameriketako Estatu Batuetako konderria
Banaketa administratiboa
HerrialdeaAmeriketako Estatu Batuak AEB
Estatua Maryland
Kodea24039
HiriburuaLeonardtown
Somerset konderria (Maryland) is located in Ameriketako Estatu Batuak
Somerset konderria (Maryland)
Somerset konderria (Maryland)

Somerset konderriaren kokapena AEBtan
Informazio geografikoa
Koordenatuak38°05′N 75°52′W / 38.08°N 75.86°W / 38.08; -75.86
Biztanleria24.620 bizt.
Eremua
    - Lurra
    - Ura
1.580,81 km2
828,08 km2 (%52.38)
752,73 km2 (%47.62)
Dentsitatea29,73 bizt/km2
Datu gehigarriak
http://www.co.somerset.md.us

Somerset konderria (ingelesez: Somerset County) Marylandko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Leonardtown da. Azken erroldaren arabera 24.620 biztanle zituen 1.582 kilometro koadroko azaleran.

Somerset konderriak 1.580,8 kilometro koadro ditu. Horietatik 752,73 ura dira. Beste 828,08 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 16,74 da.

NOAAren datuen arabera, 1991–2020 aldian, konderriko urteko batez besteko tenperatura 14,4 °C-koa izan zen.[1][oh 1] Hilabeterik beroena uztaila da (26,0 °C; eguneko gehienekoen batez bestekoa, 31,1 °C) eta hotzena urtarrila (2,9 °C; eguneko gutxienekoen batez bestekoa, −1,9 °C). Urteko prezipitazioa 1150 mm-koa da; hilabeterik euritsuena abuztua da (116 mm) eta lehorrena otsaila (75 mm).

1895–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak mendeko 1,3 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) XX. mendeko batez bestekoa (13,4 °C) baino 1,8 °C beroagoak izan dira. Erregistroko bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2012, 2019, 2020, 2023 eta 2024. Urterik beroena 2012 izan zen (15,8 °C) eta hotzena 1917 (11,9 °C).[1]

Etxeak berotzeko eta hozteko behar den energia neurtzeko, NOAAk gradu-egunak kalkulatzen ditu: egun bakoitzean batez besteko tenperatura 18,3 °C-tik zenbat gradu behera dagoen (berokuntza-gradu-egunak) edo gora dagoen (hozte-gradu-egunak), urte osoan batuta. 1991–2020 aldian, urtean batez beste 2184 berokuntza-gradu-egun eta 758 hozte-gradu-egun izan ziren.[1]


    Datu klimatikoak (Somerset konderria)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 7.8 9.2 13.1 19.2 23.9 28.5 31.1 30.0 26.6 21.1 14.9 10.1 19.6
Batez besteko tenperatura (ºC) 2.9 4.0 7.8 13.3 18.3 23.2 26.0 24.9 21.5 15.6 9.6 5.2 14.4
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) -1.9 -1.2 2.4 7.5 12.8 18.0 21.0 19.9 16.4 10.1 4.3 0.4 9.1
Pilatutako prezipitazioa (mm) 87 75 104 87 92 101 114 116 105 100 79 91 1150
Iturria: NOAA NCEI, nClimDiv: 1991–2020 normalak (2026-09-04ko bertsioa)
Berotze-marrak, 1895–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura XX. mendeko batez bestekoarekiko (13,4 °C).
189519602025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,8+1,9+0,8+1,5+1,0+1,4+1,4+1,3+0,8+0,9+1,4+2,1
1901–19301991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 30 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1895–2025
°C, XX. mendeko batez bestekoarekiko (13,4 °C)
+3 °C−3 °C
189519602025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera 24.620 biztanle zeuden. Biztanleen % 40,3 hiri-eremuetan bizi ziren eta % 59,7 landa-eremuetan. Batez besteko adina 39,8 urtekoa zen, 38,3 urtekoa gizonezkoen artean eta 42,4 urtekoa emakumezkoen artean. Biztanleen % 17,2 18 urtetik beherakoak ziren eta % 18,6 65 urtetik gorakoak. 100 emakumeko, 120,2 gizon zeuden, eta 18 urtetik gorako 100 emakumeko, 124,7 gizon zeuden adin-talde horretan.[2][3]

BiztanleriaUrtea14.00016.00018.00020.00022.00024.00026.00028.0001750180018501900195020002050Biztanleria Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira, AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau). Grafikoa hemen alda daiteke. Azken 5 urteak (2021-2025) estimazioak dira; gainerakoak errolda historikoetatik datoz, hamarkada bakoitzean egiten direnak.

Biztanleria-piramidea 2020
Guztira: 13.439 gizon, 11.181 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
1.12
 
85+
 
2.69
1.64
 
80-84
 
2.68
2.94
 
75-79
 
3.72
4.32
 
70-74
 
5.56
6.01
 
65-69
 
6.99
6.61
 
60-64
 
7.92
7.31
 
55-59
 
7.23
5.69
 
50-54
 
5.63
5.58
 
45-49
 
5.12
6.39
 
40-44
 
4.87
7.36
 
35-39
 
4.97
8.21
 
30-34
 
4.94
8.51
 
25-29
 
4.93
8.97
 
20-24
 
9.02
6.16
 
15-19
 
8.17
4.60
 
10-14
 
5.46
4.71
 
5-9
 
5.33
3.87
 
0-4
 
4.78
Iturria: Datu hauek AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau) eskuratu dira, 2020ko zentsutik (DHC, P12 taula)[4]

Arraza eta etnizitatea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera, konderrian 24.620 biztanle zeuden. Herritarren % 4,4 hispano edo latinoa zen, edozein arrazakoak[oh 2]. Ez-hispanoen artean % 54,7 zuria zen, lekuko biztanleria osoaren % 52,3[oh 3]; % 40,1 beltza edo afroamerikarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 38,4; % 1,1 asiarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 1,0; % 3,4 bi arraza edo gehiago zen, lekuko biztanleria osoaren % 3,3; % 0,3 amerindiarra edo Alaskako natiboa zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,3; eta % 0,3 bestelako arraza bat zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,3.[oh 4][5]

Arraza/etnia Marylandeko mapa
Etnizitatea
2000
98,7 %
2010
96,7 %
2020
95,6 %
Ez-hispanoa edo ez-latinoa Hispanoa edo latinoa
Arraza (ez-hispanoak)
2000
56,4 %
41,1 %
2010
53,9 %
43,3 %
2020
54,7 %
40,1 %
Zuria Beltza edo afroamerikarra Asiarra Bi arraza edo gehiago Amerindiarra edo Alaskako natiboa Hawaiiko edo Ozeaniako uharteak Bestelako arraza bat

Jaioterriari dagokionez, biztanleen % 66,5 estatu berean jaiotakoak, % 28,1 beste estatu amerikar batean jaiotakoak eta % 5,1 atzerrian jaiotakoak (atzerritarrak) ziren.[oh 5] Atzerritarren artean, % 36,7 AEBko herritar naturalizatuak ziren eta % 63,3 ez ziren herritarrak. Jatorriari erreparatuta, atzerritarren gehiengoa Afrikan jaiotakoa zen (% 61,9, biztanleria osoaren % 3,2); ondoren Latinoamerikan (% 22,0, % 1,1), Europan (% 7,8, % 0,4), Asian (% 6,6, % 0,3) eta Ipar Amerikan (% 1,7, % 0,1).[oh 6][6]

Jaioterria eta jatorria Marylandeko mapa
Jaioterria
66,5 %
28,1 %
Estatu berean Beste estatu batean Beste (Puerto Rico, e.a.) Atzerrian
Atzerritarren herritartasun-egoera
36,7 %
63,3 %
Naturalizatua Ez-herritarra
Atzerriko jatorria, kontinentea
61,9 %
22,0 %
7,8 %
6,6 %
Afrika Latinoamerika Europa Asia Ipar Amerika

Etxebizitza eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Konderrian 10.895 etxebizitza zeuden, horietatik % 76,5 okupatuta eta % 23,5 hutsik.[7] Okupatutako etxebizitzen artean, % 64,9 jabeek okupatutakoak ziren eta % 35,1 errentan hartutakoak.[3] Konderrian 8.334 etxegune zeuden guztira, horietatik % 62,9 familia-etxeguneak ziren eta % 37,1 familiarik gabekoak. Familia-etxeguneen artean, % 64,5 ezkondutako bikoteek osatzen zituzten eta % 35,5 bestelako familia motek. Familiarik gabeko etxeguneen artean, % 83,5 pertsona bakarrik bizi ziren eta % 16,5 beste norbaitekin, ahaiderik gabe.[8] Talde-bizilekuetan bizi ziren 4.903 pertsona (biztanleria osoaren % 19,9); horietatik 3.294 zuzentze- eta gazte-egoitzetan eta 1.331 unibertsitateko ikasleen egoitzetan bizi ziren.[7]

10.895etxebizitza
8.334okupatuak
4.903talde-bizilekuetan

Etxebizitzak Marylandeko mapa

5.412
2.922
2.561
Jabetzan (5.412) Alokairuan (2.922) Hutsik (2.561)

Etxegune motak

3.385
1.393
2.577
511
Ezkondutako bikotea (3.385) Gizon-burua (ezkontiderik gabe) (468) Emakume-burua (ezkontiderik gabe) (1.393) Bakarrik bizi (2.577) Beste norbaitekin (511)

Talde-bizilekuetako biztanleria

3.294
1.331
Zuzentze- eta gazte-egoitzak (3.294) Unibertsitateko egoitzak (1.331) Beste (278)

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

25 urtetik gorako biztanleen artean, % 86,7k batxilergo-titulua edo goragokoa zuten, % 19,4k unibertsitate-gradua edo goragokoa zuten eta % 7,6k graduondoko titulua (masterra, titulu profesionala edo doktoretza) zuten.[9]

Gobernua eta politika

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Urtea[10]Errepublikanoa / WhigDemokrataBeste
18361.03066.3%52333.7%0
18401.51664.2%84435.8%0
18441.44961.6%90238.4%0
18481.41358.4%1.00541.5%1
18521.44356.4%1.11543.6%0
185610.0%1.32145.3%1.593
186020.1%893.0%2.875
186464423.4%2.11076.6%0
186842129.9%98970.1%0
18721.61559.0%1.12241.0%0
18761.78648.3%1.91451.7%0
18801.88352.3%1.71047.5%4
18842.02253.1%1.73445.6%49
18882.07250.9%1.62539.9%374
18921.81945.6%1.63841.0%534
18962.64650.8%2.08440.0%479
19002.85554.7%2.01738.6%349
19041.87451.5%1.58043.4%183
19081.91252.1%1.62744.3%130
19121.52843.0%1.61745.5%408
19162.36453.7%1.88542.8%154
19203.65857.6%2.63441.5%62
19243.23051.2%2.90346.0%177
19285.07168.6%2.27730.8%47
Urtea[10]Errepublikanoa / WhigDemokrataBeste
19323.67543.0%4.81156.3%59
19364.77053.2%4.11645.9%72
19403.95447.1%4.35251.9%84
19443.79054.8%3.12545.2%0
19483.12949.7%3.11249.4%58
19524.11350.8%3.95148.8%39
19564.77061.1%3.03138.9%0
19604.03050.5%3.94849.5%0
19643.15541.1%4.52758.9%0
19682.82940.1%2.31932.9%1.899
19724.34267.3%2.03631.6%71
19763.25448.4%3.47251.6%0
19803.31247.7%3.34248.2%283
19844.50864.7%2.43935.0%23
19884.22258.9%2.91140.6%32
19923.45043.5%3.21040.4%1.276
19962.91940.7%3.55749.6%693
20003.60947.5%3.78549.8%210
20044.88454.3%4.03444.9%76
20085.03750.8%4.77948.2%108
20125.04248.5%5.24050.4%117
20165.34153.9%4.19642.4%363
20205.73956.6%4.24141.8%167
20245.80557.3%4.05440.0%278

Etxeguneen errenta mediana 64.943 $ zen ( Marylandeko mapa), eta familiena, 85.198 $. Per capita errenta 28.462 $ zen. Biztanleriaren % 16,4 pobrezia-atalasetik behera zegoen.[11] Etxeguneen artean, % 11,3k 10.000 $ baino gutxiagoko errenta zuten, eta % 3,9k 200.000 $ edo gehiagoko errenta zuten.[12]

64.943 $etxegunearen errenta mediana
85.198 $familiaren errenta mediana
28.462 $biztanleko errenta
% 16,4pobrezian

Etxeguneen errenta banaketa

% 11,3
% 6,2
% 12,7
% 12,2
% 11,7
% 7,2
< 10.000 $ — % 11,3 (944) 10.000-14.999 $ — % 4,7 (394) 15.000-19.999 $ — % 3,5 (295) 20.000-24.999 $ — % 5,6 (468) 25.000-29.999 $ — % 2,7 (222) 30.000-34.999 $ — % 4,7 (393) 35.000-39.999 $ — % 2,7 (226) 40.000-44.999 $ — % 4,4 (369) 45.000-49.999 $ — % 1,1 (94) 50.000-59.999 $ — % 6,2 (517) 60.000-74.999 $ — % 12,7 (1.062) 75.000-99.999 $ — % 12,2 (1.016) 100.000-124.999 $ — % 11,7 (975) 125.000-149.999 $ — % 5,4 (449) 150.000-199.999 $ — % 7,2 (598) ≥ 200.000 $ — % 3,9 (326)
  1. ↑ Balioak konderri osoko batez bestekoak dira, estazio meteorologikoen datuetatik interpolatutako 5 km-ko sareta batean kalkulatuak; ez dira estazio jakin batekoak. Erliebe handiko lekuetan herriguneko klimatik nabarmen alde daitezke.
  2. ↑ Hispano edo latinoak edozein arrazatakoak izan daitezke.
  3. ↑ Bigarren ehunekoa lekuko biztanleria osoaren gainean kalkulatuta dago, ez soilik hispano ez direnen taldearen gainean. Hispanoak edozein arrazatakoak izan daitezke.
  4. ↑ Arraza-kategoria hauek Ameriketako Estatu Batuetako Zentsu Bulegoak eta Kudeaketa eta Aurrekontu Bulegoak (OMB) ezarritako sailkapen administratiboak dira, ez sailkapen zientifikoak.
  5. ↑ Puerto Ricon jaiotakoak eta atzerrian edo AEBko uharte-eremuetan guraso estatubatuarren seme-alaba gisa jaiotakoak jatorriz estatubatuartzat hartzen dira, eta ez dira atzerrian jaiotakotzat zenbatzen.
  6. ↑ Lehen ehunekoa atzerrian jaiotako biztanleriaren gainean kalkulatuta dago; bigarrena, parentesi artean, konderriko biztanleria osoaren gainean.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 3 NOAA National Centers for Environmental Information: «Climate Divisional Database (nClimDiv)», v1.0.0, 2026-09-04ko bertsioa. Datuak: Wikimedia Commons.
  2. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P12, Sex by Age» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  3. 1 2 (Ingelesez) «2020 Census Demographic Profile: Table DP1, Median Age and Housing Tenure» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  4. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  5. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  6. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Place of Birth by Nativity and Citizenship Status (Table B05002)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  7. 1 2 (Ingelesez) «2020 Decennial Census Redistricting Data (Public Law 94-171)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  8. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P16, Households by Type» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  9. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B15003, Educational Attainment for the Population 25 Years and Over» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  10. 1 2 Leip, David. "Dave Leip's Atlas of U.S. Presidential Elections". uselectionatlas.org. Retrieved March 13, 2018.
  11. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Tables B19013 (Median Household Income), B19113 (Median Family Income), B19301 (Per Capita Income), and B17001 (Poverty Status in the Past 12 Months)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  12. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B19001, Household Income in the Past 12 Months» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]