Edukira joan

Lleida

Wikipedia, Entziklopedia askea
Lleida
Kataluniako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Katalunia
ProbintziaLleidako probintzia
Eremu funtzionalaPonent
EskualdeaSegrià
AlkateaFèlix Larrosa i Piqué
Izen ofizialaLleida
Posta kodea25001–25008
INEk ezarritako kodea25120
Geografia
Koordenatuak41°37′00″N 0°38′00″E / 41.6167°N 0.6333°E / 41.6167; 0.6333
Mapa
Azalera212,3 km²
Altitudea155 m eta 167 m
MugakideakAlmacelles, Torrefarrera, Alpicat, Torre-serona, Corbins, Alcoletge, Bell-lloc d'Urgell, Els Alamús, Torregrossa, Artesa de Lleida, Aspa, Alfés, Albatàrrec, Montoliu de Lleida, Sudanell, Alcarràs, Gimenells i el Pla de la Font eta Tamarite de Litera-Tamarit de Llitera
Demografia
Biztanleria146.266 (2025)
alt_left 73.253 (%49,7) (%50,3) 74.116 alt_right
Dentsitatea689 bizt/km²
Etxebizitzak1.180
Informazio gehigarria
Telefono aurrizkia973
Hiri senidetuakPerpinyà, Foix, Ferrara, Hefei eta Castelló de la Plana
MatrikulaL
Hizkuntza ofizialakatalan
paeria.cat

Lleida[1] Kataluniako mendebaldeko hiria da, Segrià eskualdeko eta Lleidako probintziako hiriburua dena. Azken erroldaren arabera 146.266 biztanle zituen 212,3 km²-ko azaleran. Katalunia osoko zazpigarren udalerririk populatuena da.

Lleida Segre ibaiaren ertzean dago, eskualde lau emankorraren (Pla de Lleida edo Segrià) erdian, muino baten oinetan (Seu Vella). Unibertsitatea eta apezpikutegia ditu.

Banaketa administratiboa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Barrutiak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Historia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

K.a. III. mendean Iltirda izenaz ageri zen: ilergeteen hiriburu zen. K.a. 218. urtean suntsitu zuten hiria erromatarrek eta Lleidatik hurbil gudu latza gertatu zen Zesarren eta Ponpeioren artean (K.a. 49). IV. mendean zehar mertzenarioen erasoek hiriaren gainbehera ekarri zuten, eta sueboek 449. urtean guztiz birrindu zuten.

Musulmanen inbasioa gerrarik gabe gertatu zen. Bartzelonako konde Ramon Berenguer IV.ak konkistatu zuen 1149. urtean, eta ordutik XIV. mende arte ezagutu zuen hiriak oparotasun handiena, zuraren eta nekazaritzako produktuen merkataritzari esker. Ondorengo mendeetako izurriteek, goseteek (1333, 1348-1351, 1391, 1589, 1599-1600, 1834, 1854, 1865, 1885), eta gerrek (Joan II.a Aragoikoaren aurkakoa, 1464; Kataluniako Gerra, 1644, 1646 eta 1647; Kataluniako Gerra Zibila) hiriaren gainbehera ekarri zuten.

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
    Datu klimatikoak (Lleidako aireportua)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 9.6 13.7 17.5 19.8 24 28.5 32.2 31.6 27.3 21.2 14.2 9.8 20.8
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) 1.0 2.2 4.2 6.5 10.5 14.4 17.2 17.4 14.1 9.4 4.4 2.1 8.6
Pilatutako prezipitazioa (mm) 26 14 27 37 49 34 12 21 39 39 28 28 369
Prezipitazio egunak (≥ 1 mm) 4 3 4 5 6 4 2 3 4 4 4 4 46
Hezetasuna (%) 81 70 61 58 58 54 51 56 63 71 79 83 66
[erreferentzia behar]

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lleida da Kataluniako mendebaldeko eta, neurri handi batean, Aragoiko ekialdeko merkataritzagune nagusia. Oso garrantzitsua da bertako nekazaritzako produktuen azoka. Industria biziki hazi ez bada ere, azken urteotan gora egin du (janari industria, metalurgia, kimika, ehungintza, eraikuntzarako gaiak).

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 15.062 euro-koa zen[2], eta etxegune bakoitzeko 38.853 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (14.713 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) parean. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 19.250 euro zen. Errenta gordina 18.566 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 62,1[3]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 20), beste diru-sarrerak (% 11,1), langabezia-prestazioak (% 1,5), beste prestazioak (% 5,2).

62%
20%
11%
Soldata · % 62,1Pentsioak · % 20Langabezia · % 1,5Beste prestazioak · % 5,2Beste sarrerak · % 11,1
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[4][oh 1]. Udalerrian indizea 32,3 da, probintziakoaren (30,3; Lleidako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (32,1) parean. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,9 da, probintziakoaren (2,6; Lleidako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,8) gainetik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Lleida udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 67.971 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 55,3; gainerako % 44,7 inaktibo zeuden (erretiratuak % 44,6, beste inaktiboak % 43,0 eta ikasleak % 12,4).[5] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 9,6 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 58,0 zen eta emakumezkoena % 52,7; langabezia-tasa, aldiz, % 7,5 eta % 11,8 zen, hurrenez hurren.[5]

Okupatuen kopurua 59.903 zen 2023ean, 2021eko 56.407etik gora.[6] Emakumeek okupatuen % 46,6 osatzen dute, eta gizonek % 53,4.

59.903okupatu, 2023+% 6,2 2021etik
% 46,6emakumeak okupatuen artean
% 55,3jarduera-tasa, 2024
% 9,6langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 50,0
% 19,9
% 19,2
Okupatuak · % 50,0Langabeak · % 5,3Ikasleak · % 5,6Erretiratuak · % 19,9Beste inaktiboak · % 19,2
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Lleida, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak61.478% 50,032.756% 53,728.722% 46,4
Langabeak6.493% 5,32.639% 4,33.854% 6,2
Inaktiboak54.878% 44,725.589% 42,029.289% 47,3
Guztira122.849% 100,060.984% 100,061.865% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 78,5), industria (% 9,8), eraikuntza (% 7,0) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 4,7).[6] Xeheago, jarduera-adarrik handiena merkataritza da (% 17,6), ondoren osasuna eta gizarte-zerbitzuak (% 10,7) eta administrazio publikoa (% 9,1) datoz.

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Lleidako mapa
% 9,8
% 78,5
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 4,7Industria · % 9,8Eraikuntza · % 7,0Zerbitzuak · % 78,5
Jarduera-adar zehatzak
Merkataritza
% 17,6
Osasuna eta gizarte-zerbitzuak
% 10,7
Administrazio publikoa
% 9,1
Manufaktura-industria
% 8,9
Hezkuntza
% 8,0
Eraikuntza
% 7,0
Ostalaritza
% 6,9
Administrazio-jarduera lagungarriak
% 5,7
Gainerako 13 jarduera-adarrak
Jarduera profesionalak
% 5,4
Garraioa eta biltegiratzea
% 4,9
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza
% 4,7
Beste zerbitzu batzuk
% 2,5
Informazioa eta komunikazioak
% 2,2
Jarduera artistikoak eta aisialdikoak
% 2,2
Finantza- eta aseguru-jarduerak
% 1,6
Etxeetako jarduerak
% 1,1
Ur-hornidura eta hondakinak
% 0,7
Higiezinen jarduerak
% 0,5
Energia elektrikoa eta gasa
% 0,2
Erauzketa-industriak
% 0,0
Lurraldez kanpoko erakundeak
% 0,0

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 47,9; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 33,8), eta oinarrizko okupazioak % 12,9.[7] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 49,9 eta emakumeen % 45,6).

% 33,8
% 47,9
% 12,9
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 33,8Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 47,9Oinarrizko okupazioak · % 12,9Ez dago jasota · % 5,5
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Lleida, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak20.229% 33,89.685% 30,310.544% 37,8
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak28.689% 47,915.948% 49,912.741% 45,6
Oinarrizko okupazioak7.706% 12,94.393% 13,73.313% 11,9
Ez dago jasota3.279% 5,51.961% 6,11.318% 4,7
Guztira59.903% 100,031.987% 100,027.916% 100,0

Okupatuen % 87,1 besteren konturako langileak dira, eta % 12,9 norberaren konturakoak.[8]

% 10,4
% 74,4
% 12,6
Norberaren kontura, langileak dituena · % 2,5Norberaren kontura, langilerik gabe · % 10,4Besteren kontura, finkoa/mugagabea · % 74,4Besteren kontura, aldi baterakoa · % 12,6
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Lleida, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura7.751% 12,94.767% 14,92.984% 10,7
Besteren kontura52.152% 87,127.220% 85,124.932% 89,3
Guztira59.903% 100,031.987% 100,027.916% 100,0

Jaiolekuaren arabera

Jarduera

16 urte edo gehiagokoen % 72,4 estatuan jaio zen, eta % 27,6 atzerrian.[5] Jarduera-egoerak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 54,2 okupatuak dira, % 28,8 erretiratuak, % 6,5 ikasleak, % 6,4 bestelako inaktiboak eta % 4,0 langabeak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 52,1 okupatuak dira, % 35,1 bestelako inaktiboak, % 5,7 langabeak, % 3,9 erretiratuak eta % 3,2 ikasleak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 47,6 okupatuak dira, % 23,8 erretiratuak, % 17,5 bestelako inaktiboak, % 6,0 ikasleak eta % 5,0 langabeak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 40,4 okupatuak dira, % 40,4 bestelako inaktiboak, % 11,9 langabeak, % 4,2 ikasleak eta % 3,1 erretiratuak.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 54,2
Okupatuak
% 52,1
% 4,0
Langabeak
% 5,7
% 6,5
Ikasleak
% 3,2
% 28,8
Erretiratuak
% 3,9
% 6,4
Beste inakt.
% 35,1
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 47,6
Okupatuak
% 40,4
% 5,0
Langabeak
% 11,9
% 6,0
Ikasleak
% 4,2
% 23,8
Erretiratuak
% 3,1
% 17,5
Beste inakt.
% 40,4
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Okupazioa

Okupatuen % 74,0 estatuan jaio zen, eta % 26,0 atzerrian.[7] Okupazio-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 47,7 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 39,1 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 6,6 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 55,0 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 30,4 oinarrizko okupazioetakoak eta % 9,5 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 44,4 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari dira, % 44,1 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial eta % 6,7 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 51,3 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 30,7 oinarrizko okupazioetakoak eta % 13,7 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 39,1
Goi eta erdi maila
% 9,5
% 47,7
Langile kualifikatuak
% 55,0
% 6,6
Oinarrizko okup.
% 30,4
% 6,5
Ez dago jasota
% 5,2
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 44,4
Goi eta erdi maila
% 13,7
% 44,1
Langile kualifikatuak
% 51,3
% 6,7
Oinarrizko okup.
% 30,7
% 4,8
Ez dago jasota
% 4,3
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Jarduera-sektoreak

Jarduera-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera.[9] Estatuan jaiotako gizonen artean, % 74,7 zerbitzuetan ari dira, % 12,2 industrian, % 10,1 eraikuntzan eta % 3,0 nekazaritzan; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 48,2 zerbitzuetan ari dira, % 18,6 nekazaritzan, % 17,8 industrian eta % 15,3 eraikuntzan. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 92,8 zerbitzuetan ari dira, % 4,4 industrian; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 88,9 zerbitzuetan ari dira, % 7,6 industrian eta % 2,3 nekazaritzan.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 3,0
Nekazaritza
% 18,6
% 12,2
Industria
% 17,8
% 10,1
Eraikuntza
% 15,3
% 74,7
Zerbitzuak
% 48,2
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 1,0
Nekazaritza
% 2,3
% 4,4
Industria
% 7,6
% 1,8
Eraikuntza
% 1,2
% 92,8
Zerbitzuak
% 88,9
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 821 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 13.909 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[10][oh 2]. Udalerriaren azalera 212,3 km² denez, NAE lurraldearen % 65,5 da[11]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 52,6 lur goldagarria (7.319 ha, 577 ustiategitan), % 46,4 arbolak (6.448 ha, 592 ustiategitan), % 0,9 larre iraunkorrak (132 ha, 28 ustiategitan), berotegiak edo babes garai irisgarriak (6,6 ha, 14 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (3,9 ha, 163 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
66%
34%
NAE · 13.909 ha (% 65,5)Gainerako azalera · 7.321 ha (% 34,5)
NAE, lur-erabileraren arabera
53%
46%
Lur goldagarria · 7.319 ha (% 52,6)Larre iraunkorrak · 132 ha (% 0,9)Arbolak · 6.448 ha (% 46,4)Baratzeak · 3,9 ha (< % 0,1)Berotegiak · 6,6 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 22.234 behi (probintziako 2. kopururik handiena), 6.239 ardi eta ahuntz, 107.235 txerri eta 245.908 hegazti zeuden[12].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 83.382 gidari zeuden erroldatuta: 48.569 gizon (% 58,2) eta 34.813 emakume (% 41,8)[13]. Biztanleen % 56,6 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 95.947 ibilgailuk osatzen zuten: 64.102 turismo, 10.808 motozikleta, 7.128 furgoneta, 6.558 kamioi eta 2.576 ziklomotor[13]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 435 turismokoa zen (probintziako 2. baxuena), probintziako batez bestekoaren (527) azpitik.

Turismoen batez besteko adina 12,1 urtekoa zen; turismoen % 14k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 11,2k 25 urte baino gehiago[13]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 49,3 diesel zen eta % 49,1 gasolinazko; 1.066 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 1,1; probintzian % 1). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 8,5k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 24,8k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
40%
26%
25%
0 etiketa · 1.942 (% 2,1)ECO · 6.056 (% 6,5)C etiketa · 37.899 (% 40,4)B etiketa · 24.699 (% 26,3)Etiketarik gabe · 23.226 (% 24,8)
Turismoak, adinaren arabera
14%
17%
23%
35%
11%
< 4 urte · 8.972 (% 14)4–8 urte · 10.775 (% 16,8)8–15 urte · 14.853 (% 23,2)15–25 urte · 22.342 (% 34,9)≥ 25 urte · 7.160 (% 11,2)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Almacelles, Torrefarrera, Alpicat, Torre-serona, Corbins, Alcoletge, Bell-lloc d'Urgell, Els Alamús, Torregrossa, Artesa de Lleida, Aspa, Alfés, Albatàrrec, Montoliu de Lleida, Sudanell, Alcarràs, Gimenells i el Pla de la Font eta Tamarite de Litera-Tamarit de Llitera.

Mapa
Lleida eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea030.00060.00090.000120.000150.00017001750180018501900195020002050LleidaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 74.116 gizon, 73.253 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.01
 
100+
 
0.07
0.12
 
95-99
 
0.41
0.62
 
90-94
 
1.38
1.01
 
85-89
 
2.10
2.12
 
80-84
 
3.33
3.12
 
75-79
 
4.30
3.89
 
70-74
 
4.83
4.96
 
65-69
 
5.65
6.26
 
60-64
 
6.74
7.28
 
55-59
 
7.12
8.23
 
50-54
 
7.69
8.79
 
45-49
 
8.04
7.34
 
40-44
 
6.85
6.41
 
35-39
 
5.94
6.42
 
30-34
 
5.64
6.43
 
25-29
 
5.37
6.65
 
20-24
 
5.52
6.21
 
15-19
 
5.69
5.61
 
10-14
 
5.11
4.67
 
5-9
 
4.55
3.87
 
0-4
 
3.66
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[14]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 47,3 udalerri berean jaioak ziren[15], probintziako batez bestekoaren (% 38,5) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 11,9 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 27,8 —probintzian % 24,6—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Lleidako mapa
Udal
Prob
Best
Esta
Udalerri berean · % 47,3Probintzia berean · % 8,1Erkidegoan · % 4,9Beste erkidegoa · % 11,9Estatutik kanpo · % 27,8
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 40.916 biztanleren artean, gehienak Afrikan jaioak dira (% 41,7)[16]. Jaiotza herrialde nagusiak Maroko, Kolonbia, Errumania dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 33,3Europa · % 18Afrika · % 41,7Asia · % 6,9Ozeania · % 0
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
4.766
Maroko
2.914
1.921
Kolonbia
2.373
1.784
Errumania
2.084
1.679
Senegal
487
1.542
Aljeria
433
842
Peru
703
573
Venezuela
649
492
Brasil
709
809
Pakistan
276
430
Dominikar Errepublika
538
748
Gambia
142
750
Mali
138
392
Ukraina
488
412
Txina
436
394
Ekuador
439
304
Bolivia
488
394
Argentina
378
243
Honduras
507
517
Ghana
228
323
Nigeria
272
420
Ginea
133
229
Bulgaria
263
297
India
145
165
Kuba
245
101
Ginea Ekuatoriala
248
101
Errusia
241
132
Frantzia
187
176
Mauritania
40
54
Polonia
157
87
Txile
75
86
Italia
54
42
Mexiko
91
63
Uruguai
68
40
Paraguai
87
70
Portugal
55
32
Alemania
63
54
Erresuma Batua
41
39
Moldavia
39
41
Filipinak
19
13
Nikaragua
46
26
Ameriketako Estatu Batuak
31
17
Suitza
22
11
Lituania
25
24
Belgika
7
20
Herbehereak
4
14
Bangladesh
3
6
Kanada
8
6
Suedia
8
2
Irlanda
4
2
Danimarka
3
4
Norvegia
1
1
Finlandia
2
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 68.299 etxebizitza zeuden: 54.542 (% 79,9) nagusiak eta 13.757 (% 20,1) ez-nagusiak.[17] Kontsumo elektrikoaren arabera, 4.781 (% 7,0) noizbehinkako erabilerakoak ziren eta 5.330 (% 7,8) hutsik zeuden.[18] Etxebizitza nagusien % 70,9 jabetzan zegoen eta % 23,2 alokairuan.[19] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 49 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 229 plazarekin (4,67 plaza etxebizitzako).[20]

68.299etxebizitza
54.542etxegune
5.330hutsik (% 7,8)
49etxebizitza turistiko (2026) Lleidako mapa

Etxebizitza multzoa Lleidako mapa

54.542
13.757
Etxebizitza nagusia (54.542)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (13.757)

Erabilera-intentsitatea (kontsumo elektrikoa) Lleidako mapa

58.188
Okupatuak (58.188)Noizbehinkakoak (4.781)Hutsik (5.330)

Jabetza egoera (etxebizitza nagusiak)

38.694
12.648
Jabetzan (38.694)Alokairuan (12.648)Beste erregimen bat (3.200)

Guztira 54.542 etxegune zeuden, eta horietatik 15.147 (% 27,8) pertsona bakarrekoak ziren.[21] Etxeguneen % 67,5 familia batek osatzen zuen eta % 4,5 familiarik gabeko etxegune anitzak ziren.[22]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 115.147
2 pertsona15.629
3 pertsona11.225
4 pertsona8.308
5 edo gehiago4.233

Etxeguneak motaren arabera

15.147
36.815
Pertsona bakarrekoa (15.147)Familia bakarrekoa (36.815)Familiarik gabeko etxegune anitza (2.433)Bi familia edo gehiago (147)

Etxebizitzen % 51,9 1980 baino lehen eraiki ziren, eta % 22,4 2001etik aurrera.[23] Etxebizitzen % 22,3 60 m²-tik beherako azalera zuten eta % 10,5 120 m²-tik gorakoa.[24]

Eraikuntza garaia

1900 aurretik383
1900-19201.334
1921-19401.526
1941-19502.178
1951-19604.099
1961-197011.186
1971-198014.768
1981-19907.506
1991-20009.851
2001-201013.507
2011-20201.790

Azalera erabilgarria

< 30 m²913
30-45 m²4.511
46-60 m²9.836
61-75 m²14.875
76-90 m²15.963
91-105 m²9.983
106-120 m²4.783
121-150 m²4.028
151-180 m²1.673
> 180 m²1.456

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 124.562 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 33,4 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 22,3; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 30,6; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 13,7.[25] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 32,3 zen 2021ean eta % 33,4 2024an; beraz, 1,1 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 15,3 izatetik % 13,7 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 36,4 ziren, eta gizonen artean % 30,3; 6,0 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 14,6 eta gizonen % 12,8 ziren.

124.562biztanle 15 urte edo +, 2024
% 33,4goi-mailako ikasketak+1,1 puntu 2021etik mapa
% 13,7lehen hezkuntza edo gutxiago−1,6 puntu 2021etik mapa
% 10,9ikasten ari dira, 2024
% 13,7
% 30,6
% 22,3
% 33,4
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 13,7Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 30,6Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 22,3Goi-mailako ikasketak · % 33,4
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Lleidako mapa

Xeheago, goi-mailako ikasketak zituztenen % 73,7 unibertsitate-tituludunak ziren (gradua, diplomatura, lizentziatura, masterra edo doktoretza), eta % 26,3 goi-mailako lanbide-heziketakoak. Guztira, 1.667 pertsonak zuten doktore-titulua. Bigarren etapakoen artean, batxilergoa zutenak % 59,7 ziren, eta erdi-mailako lanbide-heziketa zutenak % 40,3. Ikasketarik gabekoak, azkenik, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 3,3 ziren.[25]

Ikasketa-maila xehatua
Ikasketarik gabe
% 3,3
Lehen hezkuntza
% 10,4
DBH eta antzekoak
% 30,6
Batxilergoa
% 13,3
Erdi-mailako LH
% 9,0
Goi-mailako LH
% 8,8
Graduak (≤240 ECTS), diplomaturak
% 11,3
Graduak (>240 ECTS), lizentziaturak
% 8,4
Masterrak eta espezialitateak
% 3,6
Doktoretzak
% 1,3
Ehunekoak 15 urte edo gehiagoko biztanle guztien gainekoak dira; koloreak goiko barrako lau maila nagusiei dagozkie.
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Lleida, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak41.556% 33,418.761% 30,322.795% 36,4
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa27.778% 22,314.204% 23,013.574% 21,7
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)38.151% 30,620.973% 33,917.178% 27,4
Lehen hezkuntza edo gutxiago17.077% 13,77.940% 12,89.137% 14,6
Guztira124.562% 100,061.878% 100,062.684% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Lleida, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 32,3% 22,3% 30,2% 15,3117.759
2022% 32,8% 22,3% 30,5% 14,4118.664
2023% 33,0% 22,2% 30,5% 14,3122.204
2024% 33,4% 22,3% 30,6% 13,7124.562

Ikasten ari direnak

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 10,9 ikasten ari zen (13.528 pertsona).[26] Ikasten ari zirenetatik, % 49,8 goi-mailako ikasketetan zebilen, % 27,5 batxilergoan, % 16,6 erdi-mailako lanbide-heziketan eta % 3,5 DBHn edo antzekoetan. Sexuaren arabera, ikasten ari ziren emakumeen % 52,8 goi-mailako ikasketetan zebilen, eta gizonen % 46,4; erdi-mailako lanbide-heziketan, aldiz, gizonen % 17,0 eta emakumeen % 16,2. Adinaren arabera, 15–19 urtekoen % 81,7 ikasten ari zen, 20–24 urtekoen % 37,4 eta 25–29 urtekoen % 12,9; 30 urtetik gorakoen artean, berriz, % 2,4 baino ez.[27] 20–24 urtekoen artean, emakumeen % 40,9 ari zen goi-mailako ikasketak egiten, eta gizonen % 27,3.

Ikasten ari direnak, adin-taldeka
15–19 urte
% 81,7
20–24 urte
% 37,4
25–29 urte
% 12,9
30–34 urte
% 6,8
35–39 urte
% 4,4
40–44 urte
% 3,6
45–49 urte
% 3,0
50–54 urte
% 2,1
55 urte edo +
% 0,8
Egiten ari diren ikasketa-maila
Maila zehaztu gabe
% 2,4
Goi-mailako ikasketak
% 49,8
Erdi-mailako LH
% 16,6
Batxilergoa
% 27,5
DBH eta antzekoak
% 3,5
Lehen hezkuntza edo beheragokoa
% 0,3
Ezkerrean, adin-talde bakoitzean ikasten ari direnen ehunekoa; eskuinean, ikasten ari direnen banaketa mailaren arabera (2024).

Jaiolekuaren arabera

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 71,4 estatuan jaio zen, eta % 28,6 atzerrian.[25] Ikasketa-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 37,6 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 8,1; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 14,8 eta % 23,0, hurrenez hurren. Estatuan jaiotako emakumeen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 40,9 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 12,9; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 23,0 eta % 19,5, hurrenez hurren.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 37,6
Goi-mailakoak
% 14,8
% 22,5
Batx. / erdi LH
% 24,0
% 31,8
DBH
% 38,3
% 8,1
Lehen H. edo gutx.
% 23,0
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 40,9
Goi-mailakoak
% 23,0
% 19,2
Batx. / erdi LH
% 28,9
% 27,0
DBH
% 28,6
% 12,9
Lehen H. edo gutx.
% 19,5
Ehuneko bakoitza jatorri- eta sexu-taldearen barnekoa da (2024).

Ikasten ari zirenei dagokienez, 2024an estatuan jaiotako 15 urte edo gehiagokoen % 12,7 ari zen ikasten, eta atzerrian jaiotakoen % 6,2.[26] Ikasten ari zirenen artean, goi-mailako ikasketetan zebiltzanak % 50,5 ziren estatuan jaiotakoetan eta % 46,4 atzerrian jaiotakoetan. Konparazio hauek ez daude adinaren arabera doituta: talde bakoitzaren adin-egiturak (gazteen proportzioak, batez ere) eragin handia du emaitzan.

Alkatetza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
La Paeria jauregia, Lleidako udaletxea.

Ondasun nabarmenak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Katedraleko klaustroa

Arteari dagokionez aipagarri dira, besteak beste, XIII. mendearen hasierako katedral bizantziar-gotikoa (XIV. mendeko klaustroa, XV. mendeko kanpandorrea, ate erromaniko eta gotikoak), katedral berria (1761-1781), XIV. mendeko Laurendi santuaren eliza, La Paeria jauregi erromaniko berantiarra (XIII. mendeko fatxada), XV. mendeko Santa Maria erietxea, eta La Alcazaba gaztelua (XII. mendea).

Garraiobideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ondo lotuta dago errepide, autobide (A-2) eta AVE (Madril-Zaragoza-Bartzelona bidean) bidez. Hiriburuaren ondoko herri batean, Alguairen, Lleidatik 15 kilometrora kokatutako udalerrian, alhan da aireportu bat, 2008ko udatik.

Kultura

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kirolak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lleida hiriak dituen kirol elkarteen artean, aipatzekoak dira hauek:

Hedabideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Argazkiak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lleidatar ezagunak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Euskaltzaindia. (PDF) 32. arauaː Espainiako erresumako autonomia-erkidegoen, probintzien eta probintzia-hiriburuen izenak. .
  2. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Lleida.tab.
  3. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Lleida.tab.
  4. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  5. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y relación con la actividad (agrupado) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  6. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y actividad económica (1 letra) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  7. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y ocupación (agregada) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  8. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  9. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y rama de actividad (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  10. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Lleida.tab (Wikimedia Commons).
  11. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q15090.
  12. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Lleida.tab (Wikimedia Commons).
  13. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Lleida.tab (Wikimedia Commons).
  14. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  15. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Lleida.tab.
  16. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Lleida.tab.
  17. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  18. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak erabilera-intentsitatearen arabera (kontsumo elektrikoa)» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  19. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza nagusiak jabetza-erregimenaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  20. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  21. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  22. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  23. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak eraikuntza-urtearen arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  24. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak azaleraren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  25. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  26. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  27. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, edad (grupos quinquenales) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Lleida&oldid=11785000"(e)tik eskuratuta