หอยกูอีดั๊ก
| หอยกูอีดั๊ก | |
|---|---|
 | |
| ตัวอย่างหอยกูอีดั๊กที่ยังมีชีวิต | |
การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์  | |
| อาณาจักร: | สัตว์ Animalia |
| ไฟลัม: | มอลลัสกา Mollusca |
| ชั้น: | ไบวาลเวีย Bivalvia |
| อันดับ: | Adapedonta |
| วงศ์: | Hiatellidae |
| สกุล: | Panopea Gould, 1850 |
| สปีชีส์: | P. generosa |
| ชื่อทวินาม | |
| Panopea generosa Gould, 1850 | |
หอยกูอีดั๊ก (อังกฤษ: geoduck, /ˈɡuːiˌdʌk/ GOO-ee-duk; หรือเรียกสั้น ๆ ว่า กูอี (Gooey) หรือ ดั๊ก (Duck)) เป็นหอยสองฝาที่พบในทะเลชนิดหนึ่ง มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Panopea generosa ในวงศ์ Hiatellidae[1][2]
เป็นหอยที่มีลักษณะเด่นคือ มีเปลือกสีขาวยาวประมาณ 15–20 เซนติเมตร แต่มีจุดเด่นคือ มีท่อไซฟอนซึ่งตอนปลายมีรู 2 รู แยกเป็นรูดูดอาหารและรูปล่อยของเสียรวมถึงสเปิร์มในตัวผู้ และไข่ในตัวเมีย ยื่นยาวออกมาจากเปลือกอย่างเห็นได้ชัด แลดูคล้ายงวงของช้าง ซึ่งอาจยาวได้ถึง 1 เมตร
หอยกูอีดั๊กจะอาศัยในทะเล โดยการฝังตัวใต้ทรายบริเวณชายฝั่งบริติชโคลัมเบียในมหาสมุทรแปซิฟิก ระหว่างประเทศแคนาดาและสหรัฐอเมริกา หากินโดยการกินสาหร่ายทะเลเป็นอาหาร เมื่อถูกจับขึ้นมา จะพ่นน้ำคัดหลั่งออกมาจากปลายท่อไซฟอน
ขยายพันธุ์ด้วยการที่ตัวผู้จะปล่อยน้ำเชื้อออกมาปฏิสนธิพร้อมกับตัวเมียที่ปล่อยไข่ออกมาได้ราวครั้งละ 10 ล้านฟอง ลูกหอยขนาดเล็กจะขุดหลุมฝังตัวใต้ทรายในระดับที่ตื้น ๆ ก่อนที่จะขุดลึกลงไปเรื่อย ๆ ตามวัยที่โตขึ้น ซึ่งอาจลึกได้ถึง 110 เมตร นอกจากนี้แล้ว หอยชนิดนี้ยังมีอายุยืนได้ถึง 146 ปี นับเป็นสิ่งมีชีวิตชนิดหนึ่งที่มีอายุยืนที่สุดของโลก[3] โดยมีฤดูการขยายพันธุ์อยู่ในช่วงเดือนมิถุนายน–กรกฎาคม ซึ่งเป็นช่วงที่น้ำมีอุณหภูมิค่อนข้างอุ่น [4]
เป็นหอยที่นิยมบริโภคกันทั้งในสหรัฐอเมริกาหรือประเทศทางภูมิภาคเอเชียตะวันออก โดยนิยมทำไปเป็นซูชิในอาหารญี่ปุ่น โดยถูกเฉือนเป็นแผ่นบาง ๆ หรือปรุงเป็นอาหารจีน
ปัจจุบัน หอยชนิดนี้มีการเพาะเลี้ยงเป็นอุตสาหกรรม ลูกหอยที่เพาะออกมาได้ จะถูกนำไปฝังไว้ใต้ทรายบริเวณชายหาดในท่อพลาสติก ซึ่งต้องใช้เวลานานกว่า 5 ปี กว่าหอยจะโตเต็มวัยถึงขนาดที่จับขายได้[3]
รากศัพท์
[แก้]
ชื่อ Geoduck มาจากชื่อสัตว์ในภาษา Lushootseed ว่า gʷidəq[5] รากศัพท์ของ gʷidəq ยังคงสรุปไม่ได้ คำต่อท้ายศัพท์ =əq ในภาษานี้หมายถึง "จำนวนมาก"[5] พจนานุกรมอังกฤษ ฉบับออกซ์ฟอร์ดระบุว่าคำนี้ประกอบด้วยรากศัพท์ที่ไม่ทราบความหมายกับ =əq แทน ซึ่งหมายถึง "องคชาต" (สื่อถึงรูปร่างของหอย)[6][7] ส่วนนักวิจัยอีกกลุ่มระบุว่าคำนี้เป็นวลีที่หมายถึง "ขุดลึก"[8]
บางครั้งรู้จักกันในชื่อ เป็ดโคลน, ราชาหอยกาบ หรือแปลตรงตัวจากภาษาจีนว่า หอยงวงช้าง (จีน: 象拔蚌; พินอิน: xiàngbábàng; ยฺหวิดเพ็ง: zoeng6 bat6 pong5)[9]
ในช่วง ค.ศ. 1983 ถึง 2010 ชื่อวิทยาศาสตร์ของหอยชนิดนี้สับสนกับหอยที่สูญพันธุ์แล้วชื่อ Panopea abrupta (Conrad, 1849) ในวรรณกรรมวิทยาศาสตร์[2]
อุตสาหกรรม
[แก้]การประมงหอยกูอีดั๊กครั้งแรกของโลกเกิดขึ้นใน ค.ศ. 1970 แต่ความต้องการในช่วงแรกนั้นต่ำเนื่องจากเนื้อสัมผัสของมัน[ต้องการอ้างอิง] ข้อมูลเมื่อ 2011[update] หอยเหล่านี้้ถูกนำไปขายในจีนด้วยราคากว่า 33 ดอลลาร์สหรัฐต่อกิโลกรัม หรือ 15 ดอลลาร์สหรัฐต่อปอนด์[10][11]
ผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อม
[แก้]วิธีการเลี้ยงและเก็บเกี่ยวหอยกูอีดั๊กเป็นเรื่องสร้างปัญหา[12] ซึ่งสร้างความขัดแย้งกับเจ้าของทรัพย์สินริมชายฝั่งทะเล[13][14][15][16] กับข้อกังวลจากองค์กรที่ไม่ใช่ภาครัฐ[17]
ในวัฒนธรรมร่วมสมัย
[แก้]วิทยาลัยเอเวอร์กรีนสเตตที่โอลิมเปีย รัฐวอชิงตัน มีหอยกูอีดั๊กชื่อ สปีดี (Speedy) เป็นมาสคอต[18][19]
หอยกูอีดั๊กยังได้รับความสนใจทางวัฒนธรรมเนื่องจากท่อไซฟอนที่มีลักษณะคล้ายลึงค์ ในฐานะอาหารแปลกและหรู และการปรากฏตัวในสื่อยอดนิยม[20]
อ้างอิง
[แก้]- ↑ Panopea generosa Gould, 1850. นำมาจาก: World Register of Marine Species on 28 December 2010.
- 1 2 Vadopalas, B.; T. W. Pietsch; C. S. Friedman (2010). "The proper name for the geoduck: resurrection of Panopea generosa Gould, 1850, from the synonymy of Panopea abrupta (Conrad, 1849) (Bivalvia: Myoida: Hiatellidae)" (PDF). Malacologia. 52 (1): 169–173. doi:10.4002/040.052.0111. S2CID 84189390. สืบค้นเมื่อ 2 มีนาคม 2012.
{{cite journal}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) - 1 2 Dirty Jobs with Mike Rowe by Discovery Channel
- ↑ หอย จริงๆ นะ
- 1 2 Bates, Dawn; Hess, Thom; Hilbert, Vi (1994). Lushootseed Dictionary. Seattle: University of Washington Press.
- ↑ "geoduck". Oxford English Dictionary (พิมพ์ครั้งที่ Online). Oxford University Press. (จำเป็นต้องสมัครสมาชิกหรือเป็นสมาชิกสถาบันที่เข้าร่วม.)
- ↑ "geoduck". Dictionary.com Unabridged. Random House. สืบค้นเมื่อ 29 มีนาคม 2007.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) - ↑ Campbell, A.; Harbo, R. M.; Hand, C. M. (1998). "Harvesting and distribution of Pacific Geoduck Clams". Proceedings of the North Pacific Symposium on Invertebrate Stock Assessment and Management: 350.
- ↑ Chappell, Hilary M. (2015). Diversity in Sinitic Languages (ภาษาอังกฤษ). Oxford University Press. น. 171. ISBN 978-0-19-103573-9.
- ↑ Vedder, Tracy (3 มีนาคม 2011). "Chinese mafia rakes in millions from 'Puget Sound gold'". KOMOnews.com. ข้อมูลเก่าจากต้นฉบับ เมื่อ 6 มิถุนายน 2011. สืบค้นเมื่อ 6 มีนาคม 2011.
{{cite news}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) - ↑ Welch, Craig, 2012. NW geoducks fetch top dollar in China, and as prices soar, so do concerns about illegal harvesting in Puget Sound, The Seattle Times, 22 April 2012, pp 1 & 10.
- ↑ "Geoduck aquaculture in South Puget Sound" (PDF). Protectourshoreline.org. สืบค้นเมื่อ 2017-05-23.
- ↑ "Protect Our Shoreline". Protect Our Shoreline. 12 กรกฎาคม 2000. สืบค้นเมื่อ 5 มิถุนายน 2012.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) - ↑ "APHETI-Association to Protect Hammersley, Eld and Totten Inlets". Apheti.com. ข้อมูลเก่าจากต้นฉบับ เมื่อ 29 กันยายน 2007. สืบค้นเมื่อ 5 มิถุนายน 2012.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) - ↑ "Responsible Shellfish Farming BC". Responsibleshellfishfarming.ca. ข้อมูลเก่าจากต้นฉบับ เมื่อ 18 กุมภาพันธ์ 2012. สืบค้นเมื่อ 5 มิถุนายน 2012.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) - ↑ "Henderson Bay Shoreline Association". ข้อมูลเก่าจากต้นฉบับ เมื่อ 28 กันยายน 2007. สืบค้นเมื่อ 20 พฤษภาคม 2017.
- ↑ "About the Partnership". Puget Sound Partnership. ข้อมูลเก่าจากต้นฉบับ เมื่อ 7 พฤษภาคม 2009. สืบค้นเมื่อ 8 พฤษภาคม 2009.
{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์) - ↑ "Speedy, Evergreen's Geoduck Mascot" (ภาษาอังกฤษ). evergreen.edu. สืบค้นเมื่อ 2019-09-20.
- ↑ "10 Weird And Hilarious College Mascots" (ภาษาอังกฤษ). buzzfeed.com. 2011-11-11. สืบค้นเมื่อ 2019-09-20.
2. Evergreen State - The Geoduck
- ↑ Tran, Lina (2016-07-17). "Everything You Need to Know About Geoducks". Eater. สืบค้นเมื่อ 2022-08-11.
แหล่งข้อมูลอื่น
[แก้]
- Man and Mollusc—Geoduck facts
- Geoduck.org; Underwater Harvester's Association
- Geoduck.org: UHA—BC Seafood Alliance,
- The Evergreen State College's Geoducks Page
- Fisheries and Oceans Canada—Geoduck clam (Panopea abrupta)—Anatomy, Histology, Development, Pathology, Parasites, and Symbionts.
- "Duckumentary" film Home Page: "3 Feet Under—Digging Deep for the Geoduck Clam"
- Geoduck cooking Recipes