सप्टेंबर १
सप्टेंबर १ हा ग्रेगरी दिनदर्शिकेनुसार वर्षातील २४४ वा किंवा लीप वर्षात २४५ वा दिवस असतो.
१ सप्टेंबर हा ग्रेगरी दिनदर्शिकेनुसार वर्षातील २४४ वा (लीप वर्षात २४५ वा) दिवस असतो. या नंतर वर्षात १२१ दिवस बाकी राहतात.
ठळक घटना आणि घडामोडी
[संपादन]इसवी सन पूर्व छप्पन्नावे शतक
[संपादन]- ५५०९ BC - बायझंटाईन साम्राज्यातील कालगणनेनुसार व परंपरेनुसार या दिवशी ईश्वराने सृष्टीची रचना केली.[१]
बारावे शतक
[संपादन]- ११८१ - पोप लुसियस तिसरा कॅथलिक चर्चचे २७१ वे पोप झाले.[१]
अठरावे शतक
[संपादन]- १७१५ - फ्रांसचा राजा लुई चौदावा ७२ वर्षांच्या राज्यकारभारानंतर मृत्यू पावला. त्याचा राज्यकाळ कोणत्याही युरोपीय राज्यकर्त्यापेक्षा जास्त होता.[१]
एकोणिसावे शतक
[संपादन]- १८६२ - अमेरिकन यादवी युद्ध: उत्तरेच्या जनरल विल्यम टी. शेर्मनने घातलेल्या चार महिन्यांच्या वेढ्याला कंटाळून जनरल जॉन बेल हूड याने अटलांटातून माघार घेतली.[१]
- १८९४ - हिंकली, मिनेसोटा येथे लागलेल्या भीषण वणव्यात ४०० पेक्षा अधिक लोकांचा मृत्यू झाला.[१]
- १८९७ - बोस्टन सबवे या उत्तर अमेरिकेतील पहिल्या भूमिगत रेल्वेचे उद्घाटन झाले.[१]
विसावे शतक
[संपादन]- १९०५ - आल्बर्टा आणि सास्काचेवान हे प्रांत कॅनडा संघराज्यात दाखल झाले.[१]
- १९१४ - रशियाने सेंट पीटर्सबर्ग शहराचे नाव बदलून 'पेट्रोग्राड' असे केले.[२]
- १९२३ - जपानमधील टोक्यो आणि योकोहामा परिसरात आलेल्या विनाशकारी भूकंपात १,०५,००० हून अधिक लोकांचा मृत्यू झाला.[१]
- १९३९ - दुसरे महायुद्ध: जर्मनीने पोलंडवर आक्रमण केले व महायुद्धास तोंड फुटले.[१]
- १९५६ - भारतीय आयुर्विमा महामंडळ (एलआयसी) ची स्थापना झाली.[३]
- १९६४ - इंडियन ऑइल रिफायनरीझ आणि इंडियन ऑइल कंपनी यांचे विलीनीकरण होऊन इंडियन ऑइल कॉर्पोरेशन ही कंपनी स्थापन झाली.[३]
- १९६९ - लिबिया देशात कर्नल मुअम्मर गद्दाफीने सत्तापालट करून सत्ता बळकावली.[१]
- १९७२ - रेक्याविक येथे बॉबी फिशरने बोरिस स्पास्कीचा पराभव करून बुद्धिबळाचे जागतिक विजेतेपद मिळवले.[१]
- १९७४ - एस.आर.-७१ ब्लॅकबर्ड या विमानाने न्यू यॉर्क ते लंडन हे अंतर १ तास ५४ मिनिटे व ५६.४ सेकंदात पार करून जागतिक विक्रम रचला.[१]
- १९७९ - नासाचे पायोनियर ११ हे अंतराळयान शनि ग्रहाच्या २१,००० किमी जवळून गेले.[१]
- १९८३ - शीत युद्ध: कोरियन एर फ्लाइट ००७ हे बोईंग ७४७ विमान सोव्हिएत हद्दीत घुसल्याने सोव्हिएत संघाने ते पाडले; २६९ प्रवासी ठार.[१]
- १९९१ - उझबेकिस्तानने सोव्हिएत संघापासून स्वातंत्र्य जाहीर केले.[१]
एकविसावे शतक
[संपादन]- २००४ - रशियातील बेस्लान शाळेत दहशतवाद्यांनी शेकडो विद्यार्थ्यांना ओलीस ठेवले.[१]
- २०१९ - दोरियन चक्रीवादळाने बहामास बेटांवर भीषण तडाखा दिला.[१]
जन्म
[संपादन]एकोणिसावे शतक
[संपादन]- १८७५ - एडगर राईस बरोज, अमेरिकन लेखक व 'टारझन'चे निर्माते.[१]
- १८९६ - ए.सी. भक्तिवेदांत स्वामी प्रभुपाद, वैष्णव तत्त्वज्ञानी व इस्कॉन (हरे कृष्ण) पंथाचे संस्थापक.[३]
विसावे शतक
[संपादन]- १९०६ - होआकिन बॅलाग्वेर, डॉमिनिकन प्रजासत्ताकचे राष्ट्राध्यक्ष.[१]
- १९०८ - के. एन. सिंग, हिंदी चित्रपटांतील खलनायक.[३]
- १९२१ - माधव मंत्री, भारतीय क्रिकेट खेळाडू.[३]
- १९२६ - अब्दुर रहमान बिश्वास, बांगलादेशचे राष्ट्राध्यक्ष.[१]
- १९३३ - लक्ष्मीकांत कुडाळकर, भारतीय संगीतकार (लक्ष्मीकांत-प्यारेलाल जोडीतील).[३]
- १९४६ - रोह मू-ह्युन, दक्षिण कोरियाचे राष्ट्राध्यक्ष.[१]
- १९४९ - पी.ए. संगमा, भारतीय राजकारणी आणि लोकसभा अध्यक्ष.[३]
- १९५१ - डेव्हिड बेरस्टो, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.[१]
- १९६८ - मोहम्मद अट्टा, सप्टेंबर ११, २००१ च्या दहशतवादी हल्ल्याचा मुख्य सूत्रधार.[१]
- १९७६ - क्लेर कॉनोर, इंग्लंडच्या महिला क्रिकेट खेळाडू.[१]
- १९९७ - जॉन जंगकुक, दक्षिण कोरियन गायक आणि बीटीएस बँडचा सदस्य.[१]
मृत्यू
[संपादन]अकरावे शतक
[संपादन]- १०६७ - बाल्ड्विन पाचवा, फ्लँडर्सचा काउंट.[१]
बारावे शतक
[संपादन]- ११५९ - पोप एड्रियान चौथा, एकमेव इंग्लिश पोप.[१]
तेरावे शतक
[संपादन]- १२५६ - कुजो योरित्सुने, जपानी शोगन.[१]
सोळावे शतक
[संपादन]- १५७४ - गुरू अमरदास, तिसरे शीख गुरू.[३]
- १५८१ - गुरू रामदास, चौथे शीख गुरू.[३]
अठरावे शतक
[संपादन]- १७१५ - लुई चौदावा, फ्रान्सचा राजा.[१]
विसावे शतक
[संपादन]- १९७० - फ्रांस्वा मोरियाक, नोबेल पारितोषिक विजेते फ्रेंच लेखक.[१]
एकविसावे शतक
[संपादन]प्रतिवार्षिक पालन
[संपादन]- क्रांती दिन - लिबिया.
- ज्ञान दिन - रशिया.
- शिक्षक दिन - सिंगापूर.
- संविधान दिन - स्लोव्हाकिया.
- स्वातंत्र्य दिन - उझबेकिस्तान.
बाह्य दुवे
[संपादन]- बीबीसी न्यूजवर सप्टेंबर १ च्या विशेष घटना (इंग्रजी मजकूर)
संदर्भ आणि नोंदी
[संपादन]- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 "इतिहासातील आजचा दिवस - १ सप्टेंबर". मराठी विश्वकोश. 2019-11-02 रोजी मूळ पान पासून संग्रहित. २७ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
- ↑ चुका उधृत करा:
चुकीचा कोड; "mhalss-aug31" नावाने दिलेल्या संदर्भांमध्ये काहीही माहिती नाही - 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 "१ सप्टेंबर इतिहासाच्या पानावरील घटना". लोकसत्ता. २७ ऑगस्ट २०२६ रोजी पाहिले.
ऑगस्ट ३० - ऑगस्ट ३१ - सप्टेंबर १ - सप्टेंबर २ - सप्टेंबर ३ - (सप्टेंबर महिना)