Tuisblad

Welkom by Wikipedia, die vrye ensiklopedie wat deur enigiemand verbeter en uitgebrei kan word.	Maandag, 12 Oktober 2026 Hier is tans 131 377 artikels in Afrikaans.
Help ons om ’n wêreldklas-ensiklopedie in Afrikaans te skep.

Inleiding • Hulp • Kontak

Gebruikersportaal • Voorbladartikels • Kategorieë • Stel ’n vraag

Voorbladartikel

Charlton Heston (gebore as John Charles Carter; 4 Oktober 1923 - 5 April 2008) was ’n Amerikaanse akteur van rolprente, TV en die teater en ’n politieke aktivis. Hy het beroemd geword as hoofrolspeler in verskeie Hollywood-rolprente soos Bybelverhale, wetenskapsfiksie- en aksieprente. Hy het 'n Oscar gewen en is vir drie Golden Globes en drie Emmys benoem. Hy het talle erepryse gewen, onder meer die Jean Hersholt- humanitêre prys in 1978, die Golden Globes se Cecil B. DeMille-prys in 1967, die Screen Actors Guild se prys vir lewenslange prestasies in 1971, die Kennedysentrum-eerbewys in 1997 en die Presidensiële Vryheidsmedalje in 2003.

As ’n Hollywood-ster het hy oor 60 jaar in 100 rolprente verskyn. Sy bekendste rolle was in The Ten Commandments (1956); Ben-Hur (1959), waarvoor hy ’n Oscar gewen het; El Cid (1961); Planet of the Apes (1968); Julius Caesar (1970) en Antony and Cleopatra in 1972. Hy het ook verskyn in onder meer The Greatest Show on Earth (1952), Touch of Evil (1958), Airport 1975 (1974), Earthquake (1974) en Hamlet (1996). Van sy tonele wat die beste onthou word, is as Moses wat die Rooisee verdeel in The Ten Commandments en ’n strydwatweegeveg in Ben-Hur.

Sy hoofrolle het hom ’n ernstige, outoritêre persoonlikheid besorg en het verantwoordelikheid, individualisme en manlikheid uitgebeeld; hy het rolle wat nie klem op dié eienskappe gelê het nie van die hand gewys. Dit het ook gewig verleen aan sy politieke stem – Heston was nou by die politiek betrokke. In die 1950's en vroeë 1960's was hy een van 'n handvol Hollywood-akteurs wat rassisme openlik veroordeel het en hy was 'n aktiewe ondersteuner van die burgerregtebeweging. In 1987 het Heston die Demokratiese Party verlaat en 'n Republikein geword. Hy het 'n konserwatiewe politieke-aksie-komitee gestig en Ronald Reagan gesteun. Heston was vir vyf termyne president van die Nasionale Vuurwapenvereniging, van 1998 tot 2003.

Nadat Alzheimer se siekte by hom gediagnoseer is, het Heston in 2003 ophou toneelspeel.

...lees verder

In die nuus

Die 2026-Nobelprys vir Vrede word toegeken aan die Suid-Afrikaanse juris en menseregteaktivis Navi Pillay "vir haar pogings om vrede en internasionale reg te bevorder".
Die Internasionale Krieketraad en Krieket Suid-Afrika maak in Kaapstad die Krieketwêreldbeker 2027 se wedstrydskedule bekend; dié toernooi sal op 2 Oktober in Windhoek begin en die eindstryd sal ná ses weke se wedstryde in Suid-Afrika, Zimbabwe en Namibië op 21 November op Wanderers in Johannesburg beslis word.
'n Reeksmoordenaar is moontlik in die Oos-Rand-gebied in Gauteng, Suid-Afrika, aktief. Die lyke van twaalf vrouens is sedert Julie 2026 gevind.
Op Griekwapark in Kimberley klop die verdedigende kampioen Griekwas tydens die eindstryd van die Curriebeker 2026 die Pumas met 23–16 en palm sodoende hul vyfde titel in.
Harald V, koning van Noorweë, sterf op 89 en is opgevolg deur sy seun, koning Haakon VIII.

Het u geweet...

... dat Cyril Ramaphosa 'n sleutelrol gespeel het in die stigting van die NUM, 'n vakbond vir mynwerkers? Hy was 'n regsadviseur vir die Raad van Unies van Suid-Afrika met die stigting van die NUM in 1982.

... dat goudvissies nie so slegte geheue het as wat geglo word nie? Hulle kan geleer word om deur doolhowe te navigeer en kan na 'n paar maande hulle eienaars herken.

... dat daar een vlag is wat nooit gesalueer of gestryk word nie? Op 20 Julie 1969 het Neil Armstrong en Buzz Aldrin 'n Amerikaanse vlag op die maan geplant wat tot vandag toe nog daar staan.

... dat Frans deur honderdduisende mense as huistaal gepraat word in die VSA? Alhoewel miljoene Amerikaners van Franse herkoms is, het Engels Frans hoofsaaklik verdring en kan slegs 'n klein deel van die Franse nasate nog Frans praat.

... dat Clarens in die Oos-Vrystaat vernoem is na Clarens, die noordwestelike stadswyk in Montreux, Switserland, waar president Paul Kruger van die Zuid-Afrikaansche Republiek oorlede is?

Vandag in die geskiedenis

12 Oktober: Nasionale Dag van Spanje (1492); Vlagdag in Somalië (1954); Onafhanklikheidsdag van Ekwatoriaal-Guinee (1968).

1492 – Christophorus Columbus bereik die Bahamas-argipel en ontdek daarmee die Amerikas.
1762 – Gebore: Jan Willem Janssens, die laaste Nederlandse goewerneur van die Kaap.
1810 – Die eerste Oktoberfest word in München gehou om die troue van prins Ludwig I van Beiere te vier.
1899 – Die eerste skote klap in die Tweede Vryheidsoorlog nadat Brittanje die ultimatum van die Boererepublieke verwerp het.
1968 – Ekwatoriaal-Guinee word onafhanklik van Spanje.