Сегед
| Сегед | |
|---|---|
| маҗар. Szeged | |
| Байрак | Илтамга |
 |  |
 | |
| Рәсми исем | Szeged |
| Рәсми тел | маҗар теле |
| Дәүләт |
.svg){kind=small} МаҗарстанАустрия-Маҗарстан  Франция[1].svg){kind=small} Маҗарстан кыйраллыгы[d].svg){kind=small} Икенче Маҗарстан Җөмһүрияте[d] Маҗарстан Халык Җөмһүрияте.svg){kind=small} Королевство Венгрия[d] Королевство Венгрия[d]Королевская Венгрия[d] |
| Нәрсәнең башкаласы | Сегедский яраш[d][2], Чонград[d], Епархия Сегеда-Чанада[d] һәм Individual Constituency Csongrád-Csanád County No. 1[d] |
| Административ-территориаль берәмлек | Сегедский яраш[d][2] һәм Чонград[d] |
| Ассоциацияләшкән сайлау округы | Individual Constituency Csongrád-Csanád County No. 1[d] һәм Individual Constituency Csongrád-Csanád County No. 2[d] |
| Диңгез, күл яки елга эчендә яки янында урнашуы | Тиса[d] һәм Марош[d] |
| Геомәгълүматлар | Data:Hungary/Szeged.map |
| Башкарма хакимият башлыгы | Ласло Ботка[d][3] |
| Халык саны | 157 596 (1 гыйнвар 2026)[4] |
| Диңгез дәрәҗәсе өстендә биеклек | 75 метр |
| Кардәш шәһәр | Timişoara[5][6][7] |
| Мәйдан | 28 100 һектар[8] |
| Почта индексы | 6720 |
| Рәсми веб-сайт | szegedvaros.hu(маҗар.)[9] |
 | |
 | |
| Мәктәп округы | Szegedi Tankerületi Központ[d] |
| Беренче язма телгә алу | 1183 |
| Җирле телефон коды | 62 |
| Шәрәфле ватандашлар төркеме | [d] |
| Монда җирләнгәннәр төркеме | [d] |
| Объектның күренешләре өчен төркем | [d] |
 | |
 Сегед Викиҗыентыкта | |
Сегед (маҗар. Szeged, алман. Szegedin, рум. Seghedin, хорв. Segedin, серб. Segedin, Сегедин) — Маҗарстанның Чонград өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Сәгать поясы
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]
Халыкара стандарт буенча Сегед Үзәк Европа вакыты (Central European Time, CET) сәгать поясында урнашкан. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +1:00 гә тигез.
Тарих
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Бу җирдә Рим империясе дәвереннән үк кеше яшәгән. Клавдий Птолемей үз язмаларында шәһәрнең борынгы исемен дә телгә ала: Партискум. Һун империясе башлыгы Аттиланың Сегед тирәсендә үз ирәге (ставкасы) булган дип фараз ителә. Сегед исеме беренче мәртәбә 1183 елда телгә алына. Монгол яулары дәверендә вәйран ителгән тиздән кабат төзелгән булган. 14 нче гасырда, Бөек Лайош дәверендә Сегед Көньяк Маҗарстанның иң әһәмиятле шәһәренә әйләнгән. Жигмунд Люксембурглы дәверендә шәһәр белән уратылган, 1498 дә Сегедкә азат король шәһәре статусы бирелгән.
Төрек гаскәре шәһәрне 1526 да талап бетерсә дә, Госман дәүләте составына ул 1543 тә генә кертелгән. Төрекләр дәверендә шәһәр мәэмүри үзәк функцияләрен башкарган: Будин вилаяте, аннары Эгри вилаяте тәркибендәге Сегед санҗагы үзәге булган.
1686 дә Сегед Һабсбурглар тарафыннан басып алына. 1848 елгы инкыйлаб вакытында шәһәр инкыйлаби үзәк ролен үтәгән. 1879 да зур су ташкыны нәтиҗәсендә Сегед тулысынча диярлек юк ителгән.
Беренче бөтендөнья сугышыннан соң чик буе шәһәренә әйләнгән. 1921 дә бирегә Клуж-Напокадан университет күчерелгән.
Халык
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]| 1870[10] | 1890[10] | 1910[10] | 1920[10] | 1930[10] | 1941[10] | 1949[10] | 1960[10] | 1970[10] | 1980[10] | 1990[10] | 2001[10] | 2013 |
| 56901 | 68924 | 96063 | 100175 | 108448 | 110740 | 104867 | 117515 | 140235 | 164437 | 169930 | 165588 | 170052 |
Милләтләр (2011): маҗарлар — 93,5%.[11]
Кардәш шәһәрләр
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]
Рәсми сайт
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Искәрмәләр
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- ↑ Szeged — 2003.
- 1 2 Magyarország helységnévtára, Detailed Gazetteer of Hungary — KSH.
- ↑ Szeged települési választás eredményei — National Election Commission, 2010.
- ↑ Magyarország helységnévtára, Detailed Gazetteer of Hungary — KSH, 2026.
- ↑ https://www.primariatm.ro/timisoara/index.php?meniuId=2&viewCat=88
- ↑ https://www.szegedvaros.hu/aranyoldalak/temesvar-romania/
- ↑ http://szegedtourism.hu/hu/temesvar-romania/
- ↑ (unspecified title) — Центральный статистический офис Венгрии.
- ↑ Hungarian National Namespace — 2019.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 архив күчермәсе, archived from the original on 2015-10-25, retrieved 2015-11-24
- ↑ http://www.ksh.hu/apps/!cp.hnt2.telep?nn=0
- ↑ Städtepartnerschaften und Internationales (German). Büro für Städtepartnerschaften und internationale Beziehungen. әлеге чыганактан 2013-07-23 архивланган. 2013-07-26 тикшерелгән.
- ↑ Villes jumelées avec la Ville de Nice (French). Ville de Nice. әлеге чыганактан 2012-10-29 архивланган. 2013-06-24 тикшерелгән.
- ↑ Miasta partnerskie - Urząd Miasta Łodzi [via WaybackMachine.com] (Polish). City of Łódź. әлеге чыганактан 24 June 2013 архивланган. 2013-07-21 тикшерелгән.
- ↑ Međunarodna suradnja Grada Pule (Croatian, Italian). Grad Pula. әлеге чыганактан 2012-05-05 архивланган. 2013-07-28 тикшерелгән.