İçeriğe atla

Nizar Amidi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Nizar Amidi
10. Irak cumhurbaşkanı
Görevde
Makama geliş
12 Nisan 2026
Yerine geldiği Abdüllatif Reşid
Irak Çevre Bakanı
Görev süresi
2022-2024
Yerine geldiği Casim Abdülaziz el-Felahi
Yerine gelen Helo el-Askeri
Kişisel bilgiler
Doğum 06 Şubat 1968 (58 yaşında)
Amediye, Duhok
Partisi Kürdistan Yurtseverler Birliği
Bitirdiği okul Musul Üniversitesi

Nizar Muhammed Said Amidi (Arapça: نزار محمد سعيد آميدي;[1]; Sorani Kürtçesi: نزار ئامێدی; d. 6 Şubat 1968), Irak'ta 12 Nisan 2026'dan beri cumhurbaşkanı olarak görev yapan Iraklı Kürt bir siyasetçidir.

Kürdistan Yurtseverler Birliği üyesi olan kendisi, daha önce 2022-2024 yılları arasında çevre bakanı olarak görev yapmıştır. Irak devlet kademelerinde ve siyasi alanda 20 yılı aşkın süre yönetici ve danışmanlık görevlerinde bulunmuştur.

İlk yılları ve eğitimi

[değiştir | kaynağı değiştir]

Amidi, 6 Şubat 1968 tarihinde Duhok Valiliği'ne bağlı Amediye ilçesinde doğdu. Yükseköğrenimini 1993 yılında Musul Üniversitesi mühendislik alanında lisans derecesiyle tamamladı.[2] Daha sonra Süleymaniye ve Bağdat'ta yaşadı ve çalıştı.

Siyasi kariyeri

[değiştir | kaynağı değiştir]

Amidi 1990'lardan beri Kürdistan Yurtseverler Birliğinin (KYB) üyesi Kürt bir siyasetçidir.[3] Yeni Irak federal devletinde, Irak Federal Hükümeti ile Kürdistan Bölgesel Hükümeti arasında irtibat görevlisi gibi çeşitli hükûmet ve siyasi görevlerde bulundu. 2005 ile 2008 yılları arasında Celal Talabani'nin özel sekreteri, ardından 2008-2014 yılları arasında Talabani'nin cumhurbaşkanlığı döneminde Cumhurbaşkanlığı Ofisi Direktörü ve özel kalem müdürü olarak görev yapmıştır. 2014 ile 2018 yılları arasında Fuad Masum'un, 2018 ile 2022 yılları arasında Berhem Salih'in ve 2022'de de Abdüllatif Reşid'in cumhurbaşkanlığı dönemlerinde kısa bir süre için genelkurmay başkanı olarak görev yapmıştır.[3]

Çevre bakanlığı dönemi

[değiştir | kaynağı değiştir]

Amidi 3 Aralık 2022'den 25 Ekim 2024'te siyasi çalışmalara odaklanmak üzere istifa edene kadar Muhammed Şia' el-Sudani hükûmetinde Irak Çevre Bakanı olarak görev yaptı. Daha sonra Bağdat'taki YNK Siyasi Bürosu'nun başına geçerek partisinin başkentteki çalışmalarını yürüttü.[4]

18 Eylül 2024'te Irak çevre bakanlığı döneminde, Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı ve USAID iş birliğiyle "Irak'ta Çevrenin Korunması ve İyileştirilmesi Ulusal Stratejisi" (2024-2030)ni duyurdu. Amidi'nin çevre bakanlığı döneminde yürürlüğe koyduğu bu program ile Irak'ın en acil çevresel sorunlarını ele almayı amaçlıyordu.[5]

Cumhurbaşkanlığı dönemi

[değiştir | kaynağı değiştir]

2026 Irak cumhurbaşkanlığı seçimleri

[değiştir | kaynağı değiştir]

Irak'ta iktidardaki elit kesimin 2003'ten beri benimsediği gayri resmi muhasesah güç paylaşımı anlaşmasına göre, başbakan Şii Müslüman, meclis başkanı Sünni Müslüman ve büyük ölçüde sembolik bir makam olan cumhurbaşkanı ise Kürt olmalıdır.[6]

Irak Temsilciler Meclisinde yapılan ilk oylamada 208 oyla Amidi öndeydi ancak anayasanın gerektirdiği üçte iki çoğunluk olan 220 oya ulaşılamadığı cumhurbaşkanlığı seçiminde ikinci oylamaya gidildi. 11 Nisan 2026'da Temsilciler Meclisinin ikinci tur oylamasında 227 oyla, rakibi olan Kürdistan İslam Birliğinin adayı Muthanna Amin'iye karşı 15 oy fark ile Irak cumhurbaşkanı seçildi.[7][8]

Kişisel yaşamı

[değiştir | kaynağı değiştir]

Amidi evli ve dört çocuk babasıdır.[9]

  1. ↑ "مجلس النواب ينتخب نزار آميدي رئيسا لجمهورية العراق". Baghdad Today (Arapça). 12 Nisan 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Nisan 2026.
  2. ↑ "من هو نزار ئاميدي رئيس جمهورية العراق الجديد؟". Al Sumaria (Arapça). 12 Nisan 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Nisan 2026.
  3. 1 2 "Who are the candidates competing for Iraq's presidency?". 29 Mart 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2026.
  4. ↑ "Hallo Mustafa Kaka Reza sworn in as Iraq's Minister of Environment". Shafaq News (İngilizce). 29 Nisan 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2026.
  5. ↑ "Iraq unveils a blueprint for a greener future: national strategy for environmental protection and improvement (2024-2030)". 18 Kasım 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2026.
  6. ↑ Aldroubi, Mina. "Iraq elects Nizar Amedi as president following months of deadlock". The National (İngilizce). 12 Nisan 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2026.
  7. ↑ español, QASSIM ABDUL-ZAHRA Leer en (11 Nisan 2026). "Iraq elects Kurdish politician Nizar Amidi as president amid war fallout". AP News (İngilizce). 12 Nisan 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2026.
  8. ↑ "Nizar Amidi elected Iraq's president". Anadolu. 11 Nisan 2026. Erişim tarihi: 12 Nisan 2026.
  9. ↑ "PUK names Nizar Amedi for Iraq presidency as nomination window closes". 964media (İngilizce). 5 Ocak 2026. 23 Nisan 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2026.