İçeriğe atla

Euro bölgesi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Euro bölgesi (euro alanı)
  Euro bölgesi
  Tek taraflı olarak euro kullanan ülkeler
  AB ile yaptıkları bir antlaşma sonucu euro kullanan ülkeler
Para birimieuro
Birlik türüEkonomik & Parasal
Kuruluş1 Ocak 1999
Üyeler
21
Yönetim
Siyasi kontrolEurogroup
Grup başkanıPaschal Donohoe
Basan otoriteAvrupa Merkez Bankası
AMB başkanıChristine Lagarde
Bağlantılı olduğuAvrupa Birliği
İstatistikler
Nüfus (2026)358.079.988[1]
GSYİH (2024)€15,231 trilyon[2]
Faiz oranı%2,50 [3]
Enflasyon%2,4 (Şubat 2025)[4]
İşsizlik%6,2 (Ocak 2025)[5]
Ticaret dengesi€310 milyar fazla[6]

Euro bölgesi, resmî adıyla euro alanı,[7] ortak para birimi ve yasal ödeme aracı olarak euroyu (€) seçen 21 Avrupa Birliği (AB) üyesinin oluşturduğu ekonomik ve parasal birlik. 1 Ocak 2026 itibarıyla euro bölgesinde Almanya, Avusturya, Belçika, Bulgaristan, Estonya, Finlandiya, Fransa, Hırvatistan, Hollanda, İrlanda, İspanya, İtalya, Kıbrıs, Letonya, Litvanya, Lüksemburg, Malta, Portekiz, Slovakya, Slovenya ve Yunanistan bulunmaktadır. Diğer AB üyesi ülkeler Danimarka hariç kriterleri karşıladıkları zaman euro bölgesine katılmak zorundadır.[8] Bugüne kadar hiçbir ülke bölgeden ayrılmadı; bu yönde herhangi bir hüküm de bulunmamaktadır.[9]

AB üyeleri

[değiştir | kaynağı değiştir]

Euro kullanan ülkeler

[değiştir | kaynağı değiştir]
Ülke ISO kodu Uygulanma tarihi (1 Ocak) Nüfus (2024) 2023'te nominal GSYİH Euro'dan önce kullanılan para birimi Euro'nun euro öncesi para birimine dönüşüm oranı
[10]		 Euro öncesi para birimi şu ülkelerde de kullanılıyordu: Euro'nun kullanılmadığı bölgeler
(Milyon ABD doları)[11] Euro bölgesinin toplamının oranı Kişi başına düşen gelir (ABD doları)
 Avusturya AT1999[12] 9,158,750 502,500 %&0000000000000003.2400003,24 55,030 Şilin 13.7603
 Belçika BE1999[12] 11,832,049 643,394 %&0000000000000004.1500004,15 54,580 Frank 40.3399Lüksemburg
 Bulgaristan BG2026[13] 6,437,360 98,993 Leva 1.95583
 Hırvatistan HR2023[14] 3,861,967 79,478 %&0000000000000000.5100000,51 20,590 Kuna 7.53450
 Kıbrıs Cumhuriyeti CY2008[15] 933,505 30,557 %&0000000000000000.2000000,20 32,960 Lira 0.585274Kuzey Kıbrıs[a]
 Estonya EE2011[16] 1,374,687 37,843 %&0000000000000000.2400000,24 27,620 Kron 15.6466
 Finlandiya FI1999[12] 5,603,851 297,225 %&0000000000000001.9200001,92 53,230 Markka 5.94573
 Fransa FR1999[12] 68,401,997 3,085,396 %&0000000000000019.92000019,92 45,180 Frank 6.55957Andorra
Monako		 Yeni Kaledonya[b]
Fransız Polinezyası[b]
Wallis ve Futuna[b]
 Almanya DE1999[12] 83,445,000 4.563.533 %&0000000000000029.46000029,46 54,800 Mark 1.95583Kosova
Karadağ
 Yunanistan GR[c] 2001[17] 10,397,193 235,041 %&0000000000000001.5200001,52 22,590 Drahmi 340.750
 İrlanda IE1999[12] 5,343,805 419,126 %&0000000000000002.7100002,71 78,970 Pound 0.787564
 İtalya IT1999[12] 58,989,749 2,237,146 %&0000000000000014.44000014,44 37,920 Lira 1936.27San Marino
Vatikan
 Letonya LV2014[18] 1,871,882 42,484 %&0000000000000000.2700000,27 22,630 Lats 0.702804
 Litvanya LT2015[19] 2,885,891 72,021 %&0000000000000000.4600000,46 25,080 Litas 3.45280
 Lüksemburg LU1999[12] 672,050 55,965 %&0000000000000000.3600000,36 83,980 Frank 40.3399Belçika
 Malta MT2008[20] 563,443 19,208 %&0000000000000000.1200000,12 34,750 Lira 0.429300
 Hollanda NL1999[12] 17,942,942 1,118,008 %&0000000000000007.2200007,22 62,540 Gulden 2.20371 Aruba[d]
Curaçao[e]
Sint Maarten[e]
Karayip Hollandası[f]
 Portekiz PT1999[12] 10,639,726 276,643 %&0000000000000001.7900001,79 26,150 Escudo 200.482
 Slovakya SK2009[21] 5,459,781 123.670 %&0000000000000000.8000000,80 22,790 Koruna 30.1260
 Slovenya SI2007[22] 2,123,949 65.430 %&0000000000000000.4200000,42 30,860 Tolar 239.640
 İspanya ES1999[12] 48,610,458 1,587,224 %&0000000000000010.25000010,25 32,830 Peseta 166.386Andorra
Euro Bölgesi toplamı EZ[g] - 356,550,035 15,491,903 %&0000000000000100.000000100,00 44,304 ---


Euro kullanmayan ülkeler

[değiştir | kaynağı değiştir]

Danimarka, Maastricht Antlaşması'nda yer alan ayrıcalıklara dayanarak euroya geçmeyen AB üyesidir. Bu ülkenin hükûmetleri ya da bir referandum sonucu halkı bu yönde karar vermedikçe AB tarafından yasal bir baskıyla karşılaşmaz. 28 Eylül 2000'de Danimarka'da yapılan referanduma göre, oy verenlerin %53,2'si euroya geçmeye karşı çıkmıştır.

İsveç'in avro konusunda bir ayrıcalığı olmamasına karşın, bu ülkede gerçekleştirilen referandumlar euroya geçişi engeller durumdadır. 14 Eylül 2003'teki referanduma göre, oy kullananların %56,1'i euroya 'hayır' demiştir. Kriterleri karşıladıktan sonra Çekya, Macaristan, Polonya ve Romanya da euroya geçmek zorundadır.

AB üyesi olmadığı hâlde euro kullanan ülkeler

[değiştir | kaynağı değiştir]

Andorra, Monako, San Marino ve Vatikan AB üyesi olmamalarına karşın, yapılan antlaşmalar çerçevesinde euro kullanmaktadır. Karadağ ve Kosova ise AB ile herhangi bir antlaşma imzalamadan euro kullanmaktadır.

Notlar

[değiştir | kaynağı değiştir]
  1. ↑ The self-declared Turkish Republic of Northern Cyprus is not recognised by the EU and uses the Turkish lira. However, the euro does circulate widely.Şablon:Kaynak needed
  2. 1 2 3 French Pacific territories use the CFP franc, which is pegged to the euro at the rate of 1 franc to 0.00838 euro.
  3. ↑ The European Union internally uses the code EL for Greece, a deviation from the ISO 3166-1 standard.
  4. ↑ Aruba is part of the Kingdom of the Netherlands, but not of the EU. It uses the Aruban florin, which is pegged to the US dollar at the rate of 1  dollar to 1.79 florins.
  5. 1 2 Used the Netherlands Antillean guilder until the introduction of the Caribbean guilder on 31 March 2025, after the change was delayed several times. "CBCS wants to have the Caribbean guilder introduced by 2025". Curaçao Chronicle. 16 Mart 2022. 6 Ekim 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ağustos 2022. "Frequent Asked Questions". Centrale Bank Curaçao & Sint Maarten. 14 Ağustos 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ağustos 2022. Both are pegged to the US dollar at the rate of 1 dollar to 1.79 guilders.
  6. ↑ Uses the US dollar.
  7. ↑ EZ is not assigned, but is reserved for this purpose, in ISO 3166-1.

Kaynakça

[değiştir | kaynağı değiştir]
  1. ↑ "Arşivlenmiş kopya". 24 Aralık 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2026.
  2. ↑ "Arşivlenmiş kopya". 15 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2026.
  3. ↑ "Arşivlenmiş kopya". 23 Temmuz 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2026.
  4. ↑ "Arşivlenmiş kopya". 22 Nisan 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2026.
  5. ↑ "Arşivlenmiş kopya". 22 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2026.
  6. ↑ "Arşivlenmiş kopya". 1 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2026.
  7. ↑ "Countries, languages, currencies". Interinstitutional style guide. the EU Publications Office. 17 Ekim 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Şubat 2009.
    The euro area 6 Ağustos 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Avrupa Merkez Bankası
  8. ↑ "Who can join and when?". Avrupa Komisyonu. 3 Temmuz 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Eylül 2012.
  9. ↑ Fox, Benjamin (1 Şubat 2013). "Dutch PM: Eurozone needs exit clause". EUobserver.com. 7 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Haziran 2013.
  10. ↑ "EU countries and the euro". European Commission. 4 Ocak 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Aralık 2022.
  11. ↑ "GNI, Atlas method (current US$) | Data | Table (update date unknown)". 13 January 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Mayıs 2025.
  12. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 "COUNCIL DECISION of 3 May 1998 in accordance with Article 109j(4) of the Treaty". Official Journal of the European Union. L (139/30). 11 Mayıs 1998. 14 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi27 Ekim 2014.
  13. ↑ "COUNCIL DECISION (EU) 2025/1407 of 8 July 2025 on the adoption by Bulgaria of the euro on 1 January 2026". Official Journal of the European Union. L. 14 Temmuz 202529 Aralık 2025.
  14. ↑ "Council Decision (EU) 2022/1211 of 12 July 2022 on the adoption by Croatia of the euro on 1 January 2023". Official Journal of the European Union. L (187/31). 12 Temmuz 2022. 3 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi2 Ocak 2023.
  15. ↑ "COUNCIL DECISION of 10 July 2007 in accordance with Article 122(2) of the Treaty on the adoption by Cyprus of the single currency on 1 January 2008". Official Journal of the European Union. L (186/29). 18 Temmuz 2007. 26 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi27 Ekim 2014.
  16. ↑ "COUNCIL DECISION of 13 July 2010 in accordance with Article 140(2) of the Treaty on the adoption by Estonia of the euro on 1 January 2011". Official Journal of the European Union. L (196/24). 28 Temmuz 2010. 16 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi27 Ekim 2014.
  17. ↑ "COUNCIL DECISION of 19 June 2000 in accordance with Article 122(2) of the Treaty on the adoption by Greece of the single currency on 1 January 2001". Official Journal of the European Union. L (167/19). 7 Temmuz 2000. 19 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi27 Ekim 2014.
  18. ↑ "COUNCIL DECISION of 9 July 2013 on the adoption by Latvia of the euro on 1 January 2014". Official Journal of the European Union. L (195/24). 18 Temmuz 2013. 4 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi27 Ekim 2014.
  19. ↑ "COUNCIL DECISION of 23 July 2014 on the adoption by Lithuania of the euro on 1 January 2015". Official Journal of the European Union. L (228/29). 31 Temmuz 2014. 18 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi31 Aralık 2014.
  20. ↑ "COUNCIL DECISION of 10 July 2007 in accordance with Article 122(2) of the Treaty on the adoption by Malta of the single currency on 1 January 2008". Official Journal of the European Union. L (186/32). 18 Temmuz 2007. 1 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi27 Ekim 2014.
  21. ↑ "COUNCIL DECISION of 8 July 2008 in accordance with Article 122(2) of the Treaty on the adoption by Slovakia of the single currency on 1 January 2009". Official Journal of the European Union. L (195/24). 24 Temmuz 2008. 7 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi27 Ekim 2014.
  22. ↑ "COUNCIL DECISION of 11 July 2006 in accordance with Article 122(2) of the Treaty on the adoption by Slovenia of the single currency on 1 January 2007". Official Journal of the European Union. L (195/25). 15 Temmuz 2006. 26 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi27 Ekim 2014.

Dış bağlantılar

[değiştir | kaynağı değiştir]
"https://tr.wikipedia.org/w/index.php?title=Euro_bölgesi&oldid=37274303" sayfasından alınmıştır