Marìa (matri di Gesù)



Marìa (c. 16 a.C. - m. doppu lu 33 d.C.) è lu nomu cu lu quali veni chiamata nta li Vanceli la matri di Gesù Cristu. Pi li cristiani cattòlici, ortudossi e àutri, sunnu cchiù cumuni li sprissioni Santa Vìrgini Marìa, Vìrgini Marìa, Maronna, Matri di Diu, eccetra.
Lu nomu di Marìa
[cancia | cancia lu còdici]Pi l'ebbrei lu nomu pirsunali nun era un sèmplici fattu sonoru o burocràticu; ogni pirsuna avìa un liami strittu cu lu so nomu, dirivanti di lu significatu chi lu nomu stissu avìa.
Marìa è nu nomu propiu fimmininu, già canusciutu nta l'Anticu Tistamentu pirchì accussì si chiamava la soru di Mosè e Aronni, la prufitissa Marìa (Miryām). Li studiusi nun sunnu daccordu supra lu significatu di stu nomu: secunnu arcuni diriva di l'eggizzianu "Mrjt", ca vulissi diri "amata" o "principissa"; secunnu àutri, putissi vèniri di l'ebbràicu Mar (= guccia d'acqua) e Yam (= mari).
Marìa nta li Vanceli
[cancia | cancia lu còdici]Lu Vancelu secunnu Luca è chiddu ca nni parra chiossai. Di iddu sapemu ca Marìa dimurava a Nazareth, 'n Galilea, e chi era la mugghieri prumissa a Giuseppi. Un jornu ci accumparìu l'arcàncilu Gabbrieli e ci detti l'annunziu ca avissi addivintatu la matri di lu Figghiu di Diu senza canùsciri a omu (Luca 1,26-38); idda accunsintìu a lu pruggettu di Diu. Pi chissu, Marìa veni canusciuta puru comu la virginedda.
Tituli e accezzioni
[cancia | cancia lu còdici]Tituli e accezzioni 'ntâ tutti î denominazzioni e diclinazzioni.
'Mmaculata Cuncizzioni
[cancia | cancia lu còdici]- Maria 'Mmaculata Cuncizzioni ossia Vergine Cunciputa senza piccatu.
Santa Marìa Assunta 'n Celu patruna principali di:
Compatruna di:
Autri citàdi di cultu, vinnirazzioni e patrucini vari:
- a Acquiduci, Adranu, Alcara li Fusi, Arcamu, Austa, Cataviddotta, Carini, Castiddubbonu, Castedduvitranu, Castedd'Umbertu, Castruriali, Èrici, Favara, Francavigghia di Sicilia, Galati, Gela, Girgenti, Gualtieri Sicaminò, Gulisanu, Lìpari, Mascali, Muntarbanu, Muntirrussu, Naru, Notu, Palazzu Adrianu, Paternò, Pitralìa Suttana, Pulizzi, Rannazzu, Ramietta, San Pieru Patti, Santa Lucìa dû Mela, Sàvuca, Sclàfani Bagni, Turturici, Tusa, Truina, Sammuca, Sutera.
- A Palermu oltri essiri titulari da cattidrali e titulari dâ chiesa dî carmelitani rifurmati in via Maqueda 'ccû rilativi fistiggiamenti, a festa principali è tinuta 'ntâ chiesa di Santa Marìa dâ Paci dû cunventu dill'Ordini dî frati minuri cappuccini (I Catacombi 'rî Cappuccini), 'ccâ prucissioni dû simulacru dâ Madonna 'ntô catafalcu finu â rial Cappeḍḍa Palatina.
Sunu discritti e ducumintati:[1]
- Prucissioni dâ chiesa Madonna Assunta alla Guadagna finu â munasteru di Santa Rusulia.
- Prucissioni dâ chiesa di Sant'Agata fora î mura cundutta dall'Agostiniani finu â Marturana o chiesa di Santa Marìa dill'Ammiragghiu.
- Prucissioni dill'Agostiniani rifurmati di Santa Marìa dâ Cunsulazzioni.
- Prucissioni pressu â chiesa di San Giuvanni di Diu ai Benfratelli (Fatebenefratelli).
- Prucissioni dâ Cumpagnia di San Vincenzu Ferreri finu a Santa Cita.
- Prucissioni di Santa Marìa Maggiuri che porta finu all'Agonizzanti.
Cilibrazzioni e fistiggiamenti dell'Assunzzioni 'ntê chiesi dâ Grancia, 'ntô ritiru pressu û Gesù, 'ntâ Nostra Signora dill'Agunizzanti, 'ntô munasteru dî Sette Angeli, 'ntâ Sant'Eulalia, 'ntê Cappuccine, 'ntô munasteru di San Vitu, 'ntâ chiesa dî Trinitari, ugualmenti 'ntâ oratori, siminari, cunvivenzi e cungreghi.
Nostra Signora di Custantinòpuli o Madonna dill'Itria o Odigitria patruna principali di:
Compatruna di:
Autri citàdi di cultu, vinnirazzioni e patrucini vari:
- a Barcialona Pizzaottu, Barrafranca, Caltaggiruni, Cataviddotta, Catania, Castiddubbonu, Cifalù, Delia, Favara, Girgenti, Marsala, Milazzu, Mineu, Muòrica, Niscemi, 2 chiese a Palermu, Paternò, Rausa, Sant'Àngilu Muxaru, Sciacca, Tràpani.
Nostra Signura dû Munti Carmelu o Madonna dû Carmunu patruna principali di:
Compatruna di:
Autri citàdi di cultu, vinnirazzioni e patrucini vari:
- a Alicudi, Bivona, Bulugnetta, Buscemi, Calascibbetta, Cataviddotta, Cartanissetta, Catania, Caltaggiruni, Carini, Cirami, Cianciana, Ciazza, Ciminna, Ciuriddia, Èrici, Favara, Ferla, Francufunti, Fùrnari, Ganci, Giarri, Isineḍḍu, Jaciriali, Lintini, Licuddìa, Lisciànnira di la Rocca, Marsala, Màscali, Mazzara, Mazzarinu, Missina, Milazzu, Mustarjancu, Mistritta, Muòrica, Niculusi, Notu, Palazzu Adrianu, Palermu, Partinicu, Paternò, Petrapirzia, Raccuja, Rausa, Roccalumera, San Pieru Nicetu, San Pieru Patti, Sant'Àita di Militieddu, Santa Marìa di Licuddìa, Santa Tresa di Riva, Santa Vinirina, Sammuca, Sciacca, Scicli, Sarausa, Taurmina, Tràpani, Venèticu.
Madonna dâ Catina o Santa Marìa dâ Catina patruna principali di:
Compatruna di:
- Palermu. Miraculu dû 23 austu 1392.
Autri citàdi di cultu, vinnirazzioni e patrucini vari:
- a Adranu, Arcamu, Barcialona Pizzaottu, Bronti, Càccamu, Cifalù, Ciumifriddu, Ganci, Girgenti, Lintini, Lipiri - Quattropani, Militeḍḍu, Mungiuffi, Muòrica, Mussumeli, Roccalumera, Roccavaddina, Rannazzu, San Giuvanni la Punta, San Pieru Patti, Santa Vinirina, Santu Catallu, Santu Filippu, Scicli, Tusa, Villarosa.


Madonna dû Rusariu o Nostra Signura dû Rusariu patruna principali di:
Compatruna di:
Autri citàdi di cultu, vinnirazzioni e patrucini vari:
- a A Paci, Àrcamu, Belmunti Minzagnu, Biancavilla, Bronti, Casteddammari, Castrufilippu, Chiana, Favara, Ciumifriddu, Galati, Gela, Gravina, Isineddu, Licuddìa, Lipari, Milazzu, Mistritta, Missina, Murriali, Muncilebbri, Partinicu, Piadimunti, Raffadali, Ribera, Riesi, Santu Catallu, Santa Vinirina, San Giuvanni la Punta, Santa Lucìa dû Mela, Santa Margarita, Sammuca, Scicli, Terrasini.
Marìa Santissima dû Succursu o Madonna dâ Mazza o Madonna dû Perpetuu Succursu patruna principali di:
Autri citàdi di cultu, vinnirazzioni e patrucini vari:
Marìa Santissima dî Lu Tìnnaru o Madonna dî Lu Tìnnaru patruna principali di:
- Lu Tìnnaru frazzioni di Patti.
Compatruna di:
Autri citàdi di cultu, vinnirazzioni e patrucini vari:
- Barcialona Pizzaottu e frazzioni di Gala, Fluresta, Castanea delle Furie frazzioni di Missina, Milazzu, Tèrmini Vigghiaturi, San Pieru Patti, Sant'Arfiu.
Santa Maria di Gesù patruna 'ccû cultu, vinnirazzioni e patrucini vari:
Citàdi di cultu, vinnirazzioni e patrucini vari:
- Calascibbetta, Isineḍḍu, Jiraci, Mazzarinu, Milazzu, Minìu, Nicusìa, Petrapirzia, Scurdìa, Spaccafurnu.
Santa Maria dâ Nivi o Madonna dâ Nivi o Nostra Signora dâ Nivi patruna principali di:
Autri citàdi di cultu, vinnirazzioni e patrucini vari:
Apparizzioni mariani
[cancia | cancia lu còdici]La Santa Vìrgini Marìa accumparìu, nta lu cursu di la storia, chiù vôti nta tanti parti di lu munnu. L'apparizzioni mariani chiù mpurtanti sunnu:
Noti
[cancia | cancia lu còdici]Lijami di fora
[cancia | cancia lu còdici]- La Vita di nostru Signuri Gesù Cristu descritta in canzuni siciliani ( 'n missinisi dû 1736)
Bibbliografìa
[cancia | cancia lu còdici]- Antonino Mongitore, "Palermo divoto di Maria Vergine e Maria Vergine protettrice di Palermo ... " , Tomo primo, Palermo, Gaspare Bayona, 1719.
| Riliggiuni | ||
| Ateismu - Agnosticismu - Monoteismu - Politeismu - Enoteismu - Panteismu - Animismu Buddismu | Cunfucianismu | Cristianèsimu | Ebbraismu | Giainismu | Innuismu | Islam | Shintuismu | Tauismu | Zoruastrismu | ||
| Diu - testi sacri - cleru - erisìa - mituluggia - lista di divinitati | ||
