Przejdź do zawartości

Parki narodowe w Wielkiej Brytanii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Park Narodowy Lake District

Na terenie Zjednoczonego Królestwa znajduje się 15 parków narodowych, w tym dziesięć w Anglii, trzy w Walii i dwa w Szkocji. W Anglii, Walii i Irlandii Płn. powołuje się je na podstawie Ustawy o Parkach Narodowych i Dostępie do Wsi z 1949 r. (National Parks and Access to the Countryside Act 1949[1]), zaś w Szkocji na podstawie Ustawy o Parkach Narodowych z 2000 r. (National Parks Act 2000[2]) uchwalonych przez parlament szkocki. W przeciwieństwie do większości innych państw brytyjskie parki narodowe obejmują grunty głównie prywatne, są zamieszkałe i są porównywalne do polskich parków krajobrazowych (obie formy ochrony przyrody mają kategorię V według IUCN). Tworzy się je w miejscach względnie słabo rozwiniętych, cennych krajobrazowo w celu ochrony dziedzictwa przyrodniczego, krajobrazowego i kulturowego oraz promocji zachowań ekologicznych wśród społeczeństwa.

Brytyjskie parki narodowe są bardzo chętnie odwiedzane przez turystów (90 mln wizyt rocznie[3]; dla porównania w Polsce parki narodowe odwiedza ponad 10 mln turystów[4]). Wśród zagrożeń brytyjskich parków narodowych wymienia się: przeciążenie najciekawszych miejsc przez turystów, erozja ścieżek na skutek nadmiernego ruchu turystycznego, przeszkadzanie zwierzętom np. przez hałas, używanie rowerów itp., zaśmiecanie, niszczenie ogrodzeń farmerskich, zmiana zachowań lokalnej społeczności, konflikty między różnymi grupami turystów (np. między używającymi motorówek a innymi turystami wodnymi w Parku Narodowym Lake District). Z drugiej strony brytyjskie parki narodowe mają znaczący wpływ na lokalną ekonomię, wytwarzając około 25 procent nowych miejsc pracy.

Parki narodowe Anglii i Walii

[edytuj | edytuj kod]
Park NarodowyRok powołaniakm²
1Peak District19511438 km²
2Lake District19512292 km²
3Snowdonia
(wal. Parc Cenedlaethol Eryri)
19512142 km²
4Dartmoor1951956 km²
5Pembrokeshire Coast
(wal. Arfordir Penfro)
1952620 km²
6North York Moors19521436 km²
7Yorkshire Dales19541769 km²
8Exmoor1954693 km²
9Northumberland19561049 km²
10Brecon Beacons
(wal. Bannau Brycheiniog)
19571351 km²
11The Broads1988303 km²
12New Forest2005580 km²
13South Downs20101641 km²
 łącznie 16 270 km²
Parki narodowe w Anglii i Walii

Parki narodowe Szkocji

[edytuj | edytuj kod]

W Szkocji dotąd powołano dwa parki narodowe, proponuje się utworzenie kolejnych pięciu.

Park NarodowyRok powołaniakm²
1Loch Lomond and The Trossachs
(gael. Pàirc Nàiseanta Loch Laomainn is nan Tròisichean)
20021865 km²
2Cairngorms
(gael. Pàirc Nàiseanta a' Mhonaidh Ruaidh)
20034528 km²
 łącznie 6393 km²

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. ↑ Expert Participation, National Parks and Access to the Countryside Act 1949 [online], www.legislation.gov.uk [dostęp 2026-08-05] [zarchiwizowane z adresu 2026-07-29] (ang.).
  2. ↑ Expert Participation, National Parks (Scotland) Act 2000 [online], www.legislation.gov.uk [dostęp 2026-08-05] [zarchiwizowane z adresu 2026-02-21] (ang.).
  3. ↑ Visiting National Parks [online], Campaign for National Parks [dostęp 2026-08-05] (ang.).
  4. ↑ Główny Urząd Statystyczny / Edukacja statystyczna / Polskie parki narodowe w obiektywie statystyki publicznej [online], stat.gov.pl [dostęp 2026-08-05].