Saltar ao contido

Premio Princesa de Asturias dos Deportes

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Premio Princesa de Asturias dos Deportes
Premio Princesa de Asturias Editar o valor en Wikidata
 Nome oficial
Premio Princesa de Asturias de los Deportes (es) dende 2014
Premio Príncipe de Asturias de los Deportes (es) dende 1981 ata 2014 Editar o valor en Wikidata
Imaxe
 Instancia de
 Parte de
Datas
 Fundación / creación
1981 Editar o valor en Wikidata
Localización
 País
Wikidata

O Premio Princesa de Asturias de Deportes (denominado até 2014 Premio Príncipe de Asturias de Deportes) é concedido dende 1981, á persoa, institución, grupo de persoas ou institucións que, ademais da exemplaridade da súa vida e obra, conseguiran novas metas na loita do home por superarse a si mesmo e contribuíran co seu esforzo, de maneira extraordinaria, ó perfeccionamento, cultivo, promoción ou difusión dos deportes.

Dende o a denominación estaba en masculino, príncipe de Asturias, mais, en outubro de 2014, o padroado da Fundación Príncipe de Asturias aprobou que tanto a institución como os premios pasasen a denominarse «Princesa de Asturias» por mor da proclamación de Filipe de Borbón como rei, Filipe VI, polo que a súa herdeira, a infanta Lionor, pasou a ser Princesa de Asturias e herdeira da Coroa de España e Presidenta de Honor da Fundación Princesa de Asturias, e tódolos premios pasaron a empregar a forma feminina.[1][2][3]

Lista de galardoados

[editar | editar a fonte]
Ano Imaxe Persoa ou institución galardoada Nacionalidade Actividade

deportiva

Motivo
1987
Sebastian Coe[4] Reino Unido Reino Unido Atletismo

(1500 metros e 800 metros)

"... polo exemplar historial deportivo e olímpico de Sebastian Coe, así como a súa personalidade, representativa das preocupacións dos atletas e a súa decidida participación na promoción do deporte".[4]
1988
Juan Antonio Samaranch[5] España España Presidente do COI de 1980 a 2001 "...pola súa vida dedicada á promoción do deporte nacional e internacional, e especialmente nun ano olímpico no que conseguiu superar as enormes dificultades para manter a universalidade do olimpismo."[5]
1989
Severiano Ballesteros[6] España España Golf "... o desenvolvemento dunha personalidade a través do deporte que conseguiu alcanzar o posto número un no golf mundial nos últimos anos."[6]
1990 Sito Pons[7] España España Motociclismo "... pola súa contribución persoal ás campañas promovidas contra as drogas e a súa presenza activa en todas as manifestacións a favor da seguridade viaria."[7]
1991
Sergei Bubka[8] Atleta

(salto con pértiga)

"... pola longa carreira de Bubka na súa constante loita por romper barreiras, superarse a si mesmo e acentuar eses valores máis sólidos e exemplares que acompañan á práctica deportiva."[8]
1992
Miguel Induráin[9] España España Ciclismo "Máis aló do seu innegable talento como ciclista profesional, Miguel Induráin posúe unhas calidades humanas extraordinarias que se puxeron de manifesto ao longo da súa carreira deportiva e que sempre foron eloxiadas polos seus compañeiros de equipo e competidores. A súa personalidade, carácter e temperamento, así como o seu carisma, sinxeleza e modestia, sempre brillaron tanto como a súa destreza atlética."[9]
1993
Javier Sotomayor[10] Cuba Atletismo

(salto de altura)

"Este carismático atleta cubano de 26 anos é o actual campión olímpico de salto de altura. Tamén é campión do mundo e plusmarquista mundial, un logro que acadou en Salamanca o 27 de xullo cun salto de 2,45 metros."[10]
1994
Martina Navrátilová[11] Tenis "Unha lendaria campioa de tenis que, con dezaoito títulos de Grand Slam, dominou o tenis mundial durante máis dunha década.

Tamén se distinguiu polo seu traballo humanitario, especialmente pola creación dunha Fundación de Axuda á Infancia."[11]

1995 Hassiba Boulmerka[12] Atletismo

(1500 metros)

"(...) polos valores deportivos da atleta e as calidades humanas que a adornan son notables. Boulmerka representa un país e un mundo onde as oportunidades para que as mulleres practiquen deporte non son as máis favorables."[12]
1996
Carl Lewis[13] Estados Unidos de América Estados Unidos "Considerado un dos mellores atletas de todos os tempos.

Posúe dez títulos olímpicos, nove medallas de ouro e unha de prata, gañadas nos catro Xogos Olímpicos nos que participou: Os Ánxeles, Seúl, Barcelona e Atlanta.

O xurado tamén valorou, ademais do seu impresionante palmarés que lle valeu o alcume de "o fillo do vento", a súa exemplar participación na loita contra a dopaxe."[13]

1997 Equipo español de Maratón[14] España España "O Xurado valorou para a concesión do Premio o alcance internacional dalgúns atletas que, sucesivamente, gañaron o Campionato de Europa de 1994 (primeiro, segundo e terceiro), o Campionato do Mundo de 1995 (Martín Fiz), o Campionato do Mundo de 1997 (Abel Antón) e a Copa do Mundo de 1997 ao rematar Ábel Antón primeiro, Martín Fiz segundo, Fabián Roncero sexto e José Manuel García décimo quinto."[14]
1998
Arantxa Sánchez Vicario[15] España España Tenis "A tenista española gañou por terceira vez o torneo de Roland Garros en 1998. Como deportista, é un exemplo de constancia e sacrificio e un modelo a imitar polos profesionais de todo o mundo. Tamén se distinguiu polas súas condicións humanas.

Arantxa Sánchez Vicario creou unha Fundación para axudar aos tenistas mozos, un caso raro entre as grandes estrelas do deporte mundial."[15]

1999
Steffi Graf[16] Alemaña Alemaña Tenis "En 1987, converteuse na gañadora máis nova do Aberto de Francia, derrotando a Martina Navratilova, e en 1988 gañou o Aberto de Australia, o Aberto de Francia, Wimbledon e o Aberto dos Estados Unidos, converténdose na terceira muller da historia do tenis en conseguir un Grand Slam.

Tras a súa retirada, Steffi Graf anunciou a creación dunha fundación chamada "Children for Tomorrow", á que dedicará unha atención significativa. A fundación ten como obxectivo axudar ás vítimas novas da violencia, a persecución e a guerra, facilitando o seu acceso á rehabilitación física e terapéutica."[16]

2000
Lance Armstrong[17] Estados Unidos de América Estados Unidos Ciclismo "O dúas veces gañador do Tour de Francia, Lance Armstrong, representa, desde o mundo do deporte, a loita da humanidade por superar enfermidades a miúdo consideradas terminais. Armstrong padeceu un cancro metastásico, pero non renunciou á vida nin ao deporte. Despois de someterse a cirurxía e tratamentos de quimioterapia, volveu á competición en contra do consello de moitos expertos. É un exemplo universal de como unha persoa pode enfrontarse con éxito a unha enfermidade tan temible.

Lance Armstrong non se limitou a ser un campión; tamén creou unha fundación nos Estados Unidos para axudar aos que padecen esta devastadora enfermidade."[17]

2001
Manuel Estiarte[18] España España "É un caso único no deporte español e mundial, xa que participou en seis Xogos Olímpicos consecutivos, así como en Campionatos Mundiais e Europeos. Gañou medallas de prata e ouro como parte da selección española de wáter-polo nos Xogos de Barcelona de 1992 e Atlanta de 1996, respectivamente. Foi campión do Mundo, campión de España e tamén campión en Italia, onde participou en torneos oficiais. Foi o máximo goleador en numerosas ocasións, tanto en competicións nacionais como internacionais. O ano pasado, foi elixido polos atletas participantes nos Xogos Olímpicos de Sydney como membro do Comité Olímpico Internacional, unha mostra da súa destreza deportiva e do seu carácter. Estiarte foi un exemplo no deporte mundial e tamén foi o abandeirado dunha Selección Española de Wáter-polo que alcanzou os seus maiores logros deportivos na década de 1990."[18]
2002 Selección brasileira de fútbol[19] Fútbol
2003
Tour de Francia[20] Francia Ciclismo
2004
Hicham El Guerrouj[21]
2005
Fernando Alonso[22] España España Automobilismo
2006
Selección Española de baloncesto 2006[23] España España Baloncesto
2007
Michael Schumacher[24] Alemaña Alemaña Automobilismo
2008
Rafael Nadal[25] España España Tenis
2009
Yelena Isinbayva[26]
2010
Selección española de fútbol[27] España España Fútbol
2011 Haile Gebrselassie
2012 Iker Casillas e España España Fútbol
Xavi Hernández España España
2013 José María Olazábal España España Golf
2014 Maratón de Nova York
2015 Pau Gasol e España España Baloncesto
Marc Gasol España España
2016 Javier Gómez Noya España España
2017 Selección de rugby de Nova Zelandia Rugby
2018
Reinhold Messner e Alpinismo
Krzysztof Wielicki[28]
2019
Lindsey Vonn[29] Esquí
2020 Carlos Sainz[30] España España Sainz foi elixido o mellor piloto de rally de todos os tempos. Gañou o Campionato Mundial de Rally dúas veces e o Rally Dakar tres veces, converténdose no piloto de máis idade en conseguir esta fazaña aos 57 anos. O carismático piloto español sempre demostrou un notable espírito de superación da adversidade e competitividade, combinado con esforzo, disciplina e solidariedade, o que tamén se reflectiu no seu apoio constante aos pilotos novos ao longo da súa longa e exitosa carreira deportiva.[30]
2021 Teresa Perales[31] España España "(por ser...) unha atleta extraordinaria e unha icona do movemento paralímpico internacional. Ao longo da súa longa e brillante carreira, que a levou a participar en cinco Xogos Paralímpicos e nos que se mantivo no cumio do deporte ata o día de hoxe, acumulou un historial excepcional de logros, só igualado polo seu profundo, activo e valente compromiso social. O seu carácter exemplifica os valores deportivos máis admirables. Este premio recoñece o esforzo e a resiliencia de toda unha comunidade en todo o mundo."[31]
2022 Fundación e Equipo Olímpico de Refuxiados[32] "por la oportunidad que brinda a los deportistas en zonas de conflicto y lugares donde los derechos humanos se ven vulnerados de desarrollar su actividad deportiva y personal."[32]
2023 Eliud Kipchoge[33] "(por ser)... o único home da historia que superou a barreira das dúas horas na maratón de 42,195 quilómetros, un récord non recoñecido oficialmente.

Ademais dos seus logros deportivos, leva a cabo un importante traballo social a través da súa fundación, dedicada a facilitar o acceso á educación infantil e á protección ambiental."[33]

2024
Carolina Marín[34][35] España España Bádminton "A primeira e única atleta non asiática en gañar unha medalla de ouro olímpica nesta disciplina, así como a mellor xogadora de bádminton da historia de España e unha das mellores do mundo, é un exemplo de superación da adversidade, unha fonte de inspiración e unha transmisora ​​de valores, tanto dentro como fóra da pista."[34]
2025
Serena Williams[36] Estados Unidos de América Estados Unidos Tenis "... pola súa extraordinaria carreira deportiva e a súa mentalidade competitiva, Serena Williams sempre foi unha firme defensora da igualdade de xénero e da igualdade de oportunidades entre homes e mulleres no deporte e, en xeral, na sociedade."[36]
2026
Leo Messi[37][38] Arxentina Fútbol "... polo seu rechamante talento, da súa excepcional carreira deportiva e do seu formidable e continuo traballo benéfico para promover o acceso á educación e á atención sanitaria dos nenos máis desfavorecidos."[37]

Galardoados por país

[editar | editar a fonte]
País Número de galardoados
España España
Reino Unido Reino Unido
Estados Unidos de América Estados Unidos
Francia
Alemaña Alemaña
Italia Italia
México
Luxemburgo Luxemburgo
Bulgaria Bulgaria
China
Cuba
India India
Irlanda Irlanda
Países Baixos Países Baixos
Portugal Portugal
Turquía Turquía
  1. ↑ "S.A.R. LA PRINCESA DE ASTURIAS". fpa.es (en castelán). Consultado o 8 de xuño de 2021.
  2. ↑ "Fundación Príncipe de Asturias". fundacionprincipedeasturias.org (en castelán). Consultado o 1 de xullo de 2021.
  3. ↑ "La fundación. Origen y fines" (PDF). fpa.es (en castelán). 2022. Arquivado dende o orixinal (PDF) o 05 de xullo de 2023. Consultado o 5 de xullo de 2023.
  4. 1 2 Acta do xurado Arquivado 29 de setembro de 2007 en Wayback Machine. (en castelán).
  5. 1 2 Acta do xurado Arquivado 29 de setembro de 2007 en Wayback Machine. (en castelán).
  6. 1 2 Acta do xurado Arquivado 29 de setembro de 2007 en Wayback Machine. (en castelán).
  7. 1 2 Acta do xurado Arquivado 29 de setembro de 2007 en Wayback Machine. (en castelán).
  8. 1 2 Acta do xurado Arquivado 29 de setembro de 2007 en Wayback Machine. (en castelán).
  9. 1 2 Acta do xurado (2 de setembro de 1992). "Miguel Induráin. Premio Príncipe de Asturias de los Deportes 1992". fpa.es (en castelán). Consultado o 8 de xuño de 2026.
  10. 1 2 Acta do xurado (3 de setembro de 1993). "Javier Sotomayor.Premio Príncipe de Asturias de los Deportes 1993". fpa.es (en castelán). Consultado o 8 de xuño de 2026.
  11. 1 2 Acta do xurado (9 de setembro de 1994). "Martina Navratilova. Premio Príncipe de Asturias de los Deportes 1994". fpa.es (en castelán). Consultado o 8 de xuño de 2026.
  12. 1 2 Acta do xurado (8 de setembro de 1995). "Hassiba Boulmerka. Premio Príncipe de Asturias de los Deportes 1995". fpa.es (en castelán). Consultado o 8 de xuño de 2026.
  13. 1 2 Acta do xurado (19 de setembro de 1996). "Carl Lewis. Premio Príncipe de Asturias de los Deportes 1996". fpa.es. Consultado o 8 de xuño de 2026.
  14. 1 2 Acta do xurado (9 de setembro de 1997). "Equipo español de Maratón. Premio Príncipe de Asturias de los Deportes 1997". fpa.es (en castelán). Consultado o 8 de xuño de 2026.
  15. 1 2 Acta do xurado (3 de setembro de 1998). "Arantxa Sánchez Vicario. Premio Príncipe de Asturias de los Deportes 1998". fpa.es (en castelán). Consultado o 8 de xuño de 2026.
  16. 1 2 Acta do xurado (23 de setembro de 1999). "Steffi Graf. Premio Príncipe de Asturias de los Deportes 1999". fpa.es (en castelán). Consultado o 8 de xuño de 2026.
  17. 1 2 Acta do xurado (1 de setembro de 2000). "Lance Armstrong. Premio Príncipe de Asturias de los Deportes 2000". fpa.es (en castelán). Consultado o 8 de xuño de 2026.
  18. 1 2 Acta do xurado (12 de setembro de 2001). "Manuel Estiarte. Premio Príncipe de Asturias de los Deportes 2001". fpa.es (en castelán). Consultado o 8 de xuño de 2026.
  19. ↑ Acta do xurado Arquivado 29 de setembro de 2007 en Wayback Machine. (en castelán).
  20. ↑ Acta do xurado Arquivado 29 de setembro de 2007 en Wayback Machine. (en castelán).
  21. ↑ Acta do xurado Arquivado 29 de setembro de 2007 en Wayback Machine. (en castelán).
  22. ↑ Acta do xurado Arquivado 29 de setembro de 2007 en Wayback Machine. (en castelán).
  23. ↑ Acta do xurado Arquivado 18 de maio de 2007 en Wayback Machine. (en castelán).
  24. ↑ Acta do xurado Arquivado 23 de marzo de 2010 en Wayback Machine. (en castelán).
  25. ↑ Acta do xurado Arquivado 23 de marzo de 2010 en Wayback Machine. (en castelán).
  26. ↑ Acta do xurado Arquivado 23 de marzo de 2010 en Wayback Machine. (en castelán).
  27. ↑ Acta do xurado Arquivado 10 de setembro de 2010 en Wayback Machine. (en castelán).
  28. ↑ "Reinhold Messner y Krzysztof Wielicki, premio Princesa de Asturias de los Deportes". elmundo.es. 15 de maio de 2018. Consultado o 15 de maio de 2018.
  29. ↑ "A esquiadora estadounidense Lindsey Vonn, premio Princesa de Asturias dos Deportes 2019". CRTVG. 15 de maio de 2019. Consultado o 15 de maio de 2019.
  30. 1 2 Acta do xurado (16 de xuño de 2020). "Carlos Sainz. Premio Princesa de Asturias de los Deportes 2020". fpa.es (en castelán). Consultado o 11 de xuño de 2026.
  31. 1 2 Acta do xurado (2 de xuño de 2021). "Teresa Perales. Premio Princesa de Asturias de los Deportes 2021". fpa.es (en castelán). Consultado o 8 de xuño de 2026.
  32. 1 2 Acta do xurado (25 de maio de 2022). "Fundación Olímpica para los Refugiados y el Equipo Olímpico de Refugiados. Premio Princesa de Asturias de los Deportes 2022". fpa.es (en castelán). Consultado o 8 de xuño de 2026.
  33. 1 2 Acta do xurado (18 de maio de 2023). "Eliud Kipchoge. Premio Princesa de Asturias de los Deportes 2023". fpa.es (en castelán). Consultado o 8 de xuño de 2026.
  34. 1 2 Acta do xurado (8 de maio de 2024). "Carolina Marín. Premio Princesa de Asturias de los Deportes 2024". fpa.es (en castelán). Consultado o 6 de xuño de 2026.
  35. ↑ García, Andrés (8 de maio de 2024). "Carolina Marín, premio Princesa de Asturias de los Deportes 2024". marca.com (en castelán). Consultado o 9 de setembro de 2024.
  36. 1 2 Acta do xurado (28 de maio de 2025). "Serena Williams, Premio Princesa de Asturias de los Deportes 2025". fpa.es (en castelán). Consultado o 6 de xuño de 2026.
  37. 1 2 Acta do xurado (3 de xuño de 2026). "Leo Messi. Premio Princesa de Asturias de los Deportes 2026". fpa.es (en castelán). Consultado o 6 de xuño de 2026.
  38. ↑ Irigoyen, Juan I. (3 de xuño de 2026). "Leo Messi, Premio Princesa de Asturias de los Deportes 2026". elpais.com (en castelán). Consultado o 4 de xuño de 2026.

Véxase tamén

[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas

[editar | editar a fonte]