A expurgación é a eliminación sistemática de recursos dunha biblioteca en base a unha serie de criterios establecidos.[1] É o proceso contrario á selección de materiais para a súa incorporación á colección, aínda que adoitan aplicar o mesmo tipo de razoamentos. A expurgación é vital para manter unha colección activa, xa que asegura a súa actualidade, relevancia e boa condición; por iso, debería realizarse de maneira continua.[2]
Segundo Kathleen Lehman, "unha colección ben mantida e expurgada é moito máis útil ca unha chea de materiais desactualizados ou sen usar".[3] Expurgar unha colección física ten múltiples beneficios, como por exemplo:[2]
Gáñase espazo para engadir materiais relevantes.
As persoas usuarias poden acceder a materiais útiles rapidamente, e o persoal da biblioteca pode orientalas máis facilmente.
A colección obtén máis reputación ao manterse actual.
O persoal da biblioteca pode detectar mellor os puntos fortes e débiles da colección.
Os materiais son de boa calidade e están en boas condicións físicas.
Moitas coleccións posúen compoñentes dixitais (libros electrónicos, bases de datos etc.) para os que o espazo non é un problema. Porén, isto non implica que as coleccións dixitais non deban expurgarse; do mesmo xeito que as coleccións físicas, deben permanecer actuais e facilmente accesibles: "desfacerse dos materiais que non se usan facilita a procura das persoas usuarias ao reducir o número de rexistros antigos ou irrelevantes nos seus resultados de busca".[3]
A expurgación debería ser un elemento tratado nas políticas de desenvolvemento da colección dunha biblioteca, establecendo os criterios da entidade. A seguinte lista recolle algúns parámetros a ter en conta para as expurgacións:[2]
Contido. Os materiais poden expurgarse se o seu contido está anticuado ou obsoleto; se é nesgado, racista ou sexista; se é irrelevante para as necesidades das persoas usuarias (por exemplo se, nunha biblioteca escolar ou universitaria, non se adapta ao currículo educativo); se non se axusta á idade das persoas usuarias (un criterio especialmente importante nas bibliotecas escolares).
Condición. Os materiais poden expurgarse se sufriron danos irreparables (páxinas rachadas, lombos rotos...); se están sucios ou colleron malos olores; se non soportarían un novo préstamo.
Circulación. Os materiais poden expurgarse se non foron utilizados polas persoas usuarias durante un certo tempo.
Outros parámetros. Os materiais poden expurgarse se hai demasiados exemplares dunha mesma obra; se abondan os recursos nunha determinada área temática; se se pode sufragar a súa substitución por un exemplar novo; se existe un exemplar da mesma obra con mellores características visuais ou de contido (por exemplo, un libro ilustrado fronte a unha edición sen ilustrar).
Prosser, Deborah (2020). "Affect and Deaccessioning in the Academic Library: Feelings about Books and Place". Library Trends(en inglés)68 (3): 506–520. ISSN1559-0682. doi:10.1353/lib.2020.0003.
