Edukira joan

Harrisburg

Wikipedia, Entziklopedia askea
Harrisburg
Pennsylvaniako hiria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Ameriketako Estatu Batuak
Estatua Pennsylvania
County of PennsylvaniaDauphin konderria
AlkateaWanda Williams
Posta kodea17101, 17102, 17103 eta 17104
FIPS kodea42-32800
Geografia
Koordenatuak40°15′52″N 76°53′00″W / 40.26455487°N 76.88338168°W / 40.26455487; -76.88338168
Mapa
Azalera30,727458 km²
Altitudea98 m
MugakideakSusquehanna Township (en) Itzuli, Penbrook eta Steelton
Demografia
Biztanleria50.099 (2020ko apirilaren 1a)
Dentsitatea1.630 bizt/km²
Etxebizitzak20.986
Informazio gehigarria
Sorrera1719
Telefono aurrizkia717, 223
Hiri senidetuakמעלות-תרשיחא eta Montreal
harrisburgpa.gov

Harrisburg Ameriketako Estatu Batuetako Pennsylvania estatuko hiriburua da. 2007. urteko erroldaren arabera, 47.196 pertsonako biztanleria du. Dauphin Konterriko jesarlekua da. Harrisburg Three Mile Island-eko istripu nuklearragatik ere da ezaguna, askoz ere handiagoa izan zitekeen ezbeharra gertatu zelako bertan.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera 50.099 biztanle zeuden. Batez besteko adina 33,5 urtekoa zen ( Pennsylvaniako mapa), 33,0 urtekoa gizonezkoen artean eta 33,9 urtekoa emakumezkoen artean. Biztanleen % 25,3 18 urtetik beherakoak ziren eta % 12,2 65 urtetik gorakoak. 100 emakumeko, 94,9 gizon zeuden, eta 18 urtetik gorako 100 emakumeko, 91,9 gizon zeuden adin-talde horretan.[1][2]

BiztanleriaUrtea020.00040.00060.00080.000100.0001750180018501900195020002050Biztanleria Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira, AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau). Grafikoa hemen alda daiteke. Azken 5 urteak (2021-2025) estimazioak dira; gainerakoak errolda historikoetatik datoz, hamarkada bakoitzean egiten direnak.

Biztanleria-piramidea 2020
Guztira: 24.391 gizon, 25.708 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.69
 
85+
 
1.47
0.80
 
80-84
 
1.28
1.66
 
75-79
 
1.96
3.23
 
70-74
 
3.47
4.91
 
65-69
 
4.88
5.86
 
60-64
 
5.57
6.48
 
55-59
 
6.34
5.44
 
50-54
 
5.29
5.77
 
45-49
 
5.33
5.66
 
40-44
 
6.00
6.65
 
35-39
 
6.90
7.80
 
30-34
 
8.37
8.75
 
25-29
 
9.33
6.96
 
20-24
 
7.26
6.65
 
15-19
 
5.73
7.08
 
10-14
 
6.57
8.14
 
5-9
 
7.27
7.48
 
0-4
 
6.96
Iturria: Datu hauek AEBko Errolda Bulegotik (U.S. Census Bureau) eskuratu dira, 2020ko zentsutik (DHC, P12 taula)[3]

Arraza eta etnizitatea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2020ko Ameriketako Estatu Batuetako erroldaren arabera, udalerrian 50.099 biztanle zeuden. Herritarren % 25,8 hispano edo latinoa zen, edozein arrazakoak[oh 1]. Ez-hispanoen artean % 30,7 zuria zen, lekuko biztanleria osoaren % 22,8[oh 2]; % 57,2 beltza edo afroamerikarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 42,4; % 4,8 asiarra zen, lekuko biztanleria osoaren % 3,5; % 6,0 bi arraza edo gehiago zen, lekuko biztanleria osoaren % 4,5; % 0,3 amerindiarra edo Alaskako natiboa zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,2; eta % 1,1 bestelako arraza bat zen, lekuko biztanleria osoaren % 0,8.[oh 3][4]

Arraza/etnia Pennsylvaniako mapa
Etnizitatea
2000
88,3 %
11,7 %
2010
82,0 %
18,0 %
2020
74,2 %
25,8 %
Ez-hispanoa edo ez-latinoa Hispanoa edo latinoa
Arraza (ez-hispanoak)
2000
31,7 %
54,8 %
6,5 %
2010
30,3 %
60,9 %
2020
30,7 %
57,2 %
Zuria Beltza edo afroamerikarra Asiarra Bi arraza edo gehiago Amerindiarra edo Alaskako natiboa Hawaiiko edo Ozeaniako uharteak Bestelako arraza bat

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaioterriari dagokionez, biztanleen % 57,9 estatu berean jaiotakoak, % 25,1 beste estatu amerikar batean jaiotakoak eta % 9,5 atzerrian jaiotakoak (atzerritarrak) ziren.[oh 4] Atzerritarren artean, % 35,2 AEBko herritar naturalizatuak ziren eta % 64,8 ez ziren herritarrak. Jatorriari erreparatuta, atzerritarren gehiengoa Latinoamerikan jaiotakoa zen (% 61,6, biztanleria osoaren % 5,8); ondoren Afrikan (% 18,1, % 1,7), Asian (% 16,0, % 1,5), Europan (% 3,3, % 0,3) eta Ipar Amerikan (% 0,9, % 0,1).[oh 5][5]

Jaioterria eta jatorria Pennsylvaniako mapa
Jaioterria
57,9 %
25,1 %
7,5 %
9,5 %
Estatu berean Beste estatu batean Beste (Puerto Rico, e.a.) Atzerrian
Atzerritarren herritartasun-egoera
35,2 %
64,8 %
Naturalizatua Ez-herritarra
Atzerriko jatorria, kontinentea
61,6 %
18,1 %
16,0 %
Latinoamerika Afrika Asia Europa Ipar Amerika

Etxebizitza eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerrian 24.727 etxebizitza zeuden, horietatik % 86,1 okupatuta eta % 13,9 hutsik.[6] Okupatutako etxebizitzen artean, % 32,2 jabeek okupatutakoak ziren eta % 67,8 errentan hartutakoak.[2] Udalerrian 21.293 etxegune zeuden guztira, horietatik % 50,1 familia-etxeguneak ziren eta % 49,9 familiarik gabekoak. Familia-etxeguneen artean, % 40,7 ezkondutako bikoteek osatzen zituzten eta % 59,3 bestelako familia motek. Familiarik gabeko etxeguneen artean, % 81,8 pertsona bakarrik bizi ziren eta % 18,2 beste norbaitekin, ahaiderik gabe.[7] Talde-bizilekuetan bizi ziren 1.156 pertsona (biztanleria osoaren % 2,3); horietatik 209 zuzentze- eta gazte-egoitzetan eta 359 unibertsitateko ikasleen egoitzetan bizi ziren.[6]

24.727etxebizitza
21.293okupatuak
1.156talde-bizilekuetan

Etxebizitzak Pennsylvaniako mapa

6.852
14.441
3.434
Jabetzan (6.852) Alokairuan (14.441) Hutsik (3.434)

Etxegune motak

4.347
1.389
4.941
8.680
1.936
Ezkondutako bikotea (4.347) Gizon-burua (ezkontiderik gabe) (1.389) Emakume-burua (ezkontiderik gabe) (4.941) Bakarrik bizi (8.680) Beste norbaitekin (1.936)

Talde-bizilekuetako biztanleria

209
359
588
Zuzentze- eta gazte-egoitzak (209) Unibertsitateko egoitzak (359) Beste (588)

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

25 urtetik gorako biztanleen artean, % 85,2k batxilergo-titulua edo goragokoa zuten, % 25,9k unibertsitate-gradua edo goragokoa zuten eta % 10,0k graduondoko titulua (masterra, titulu profesionala edo doktoretza) zuten.[8]

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Errenta

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Etxeguneen errenta mediana 48.099 $ zen ( Pennsylvaniako mapa), eta familiena, 54.255 $. Per capita errenta 27.330 $ zen. Biztanleriaren % 30,5 pobrezia-atalasetik behera zegoen.[9] Etxeguneen artean, % 13,9k 10.000 $ baino gutxiagoko errenta zuten, eta % 3,8k 200.000 $ edo gehiagoko errenta zuten.[10]

48.099 $etxegunearen errenta mediana
54.255 $familiaren errenta mediana
27.330 $biztanleko errenta
% 30,5pobrezian

Etxeguneen errenta banaketa

% 13,9
% 6,9
% 7,3
% 11,7
% 12,2
< 10.000 $ — % 13,9 (3.083) 10.000-14.999 $ — % 6,9 (1.532) 15.000-19.999 $ — % 4,7 (1.038) 20.000-24.999 $ — % 4,9 (1.091) 25.000-29.999 $ — % 4,3 (954) 30.000-34.999 $ — % 3,7 (815) 35.000-39.999 $ — % 5,1 (1.129) 40.000-44.999 $ — % 3,8 (845) 45.000-49.999 $ — % 4,5 (1.002) 50.000-59.999 $ — % 7,3 (1.606) 60.000-74.999 $ — % 11,7 (2.589) 75.000-99.999 $ — % 12,2 (2.703) 100.000-124.999 $ — % 5,2 (1.155) 125.000-149.999 $ — % 4,3 (951) 150.000-199.999 $ — % 3,6 (806) ≥ 200.000 $ — % 3,8 (838)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
    Datu klimatikoak (Harrisburgeko nazioarteko aireportua, 1981-2010)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) 23 26 31 34 36 38 42 40 39 36 29 24 42
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) 4 5 11 18 23 28 30 29 25 18 12 6 17.4
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) -5 -4 0 6 11 17 19 19 14 7 2 -3 6.9
Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) -30 -25 -15 -12 -1 4 9 7 -1 -5 -12 -22 -30
Pilatutako prezipitazioa (mm) 77 61 96 86 90 99 117 86 123 85 76 86 1082
Prezipitazio egunak (≥ 0.01 in) 10.6 9.9 10.9 10.8 12.2 11.1 10.7 9.1 9.2 8.8 9.0 9.7 122
Elur egunak (≥ 0.1 in) 5.4 5.0 2.6 .4 0 0 0 0 0 0 .9 2.8 17.1
Eguzki orduak 155.0 169.5 213.9 237.0 266.6 288.0 310.0 285.2 228.0 198.4 141.0 127.1 2619.7
Iturria: http://www.nws.noaa.gov/climate/xmacis.php?wfo=ctp NOAA

Hiri senidetuak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Harrisburg ondorengo hiriekin senidetuta dago:

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Hispano edo latinoak edozein arrazatakoak izan daitezke.
  2. ↑ Bigarren ehunekoa lekuko biztanleria osoaren gainean kalkulatuta dago, ez soilik hispano ez direnen taldearen gainean. Hispanoak edozein arrazatakoak izan daitezke.
  3. ↑ Arraza-kategoria hauek Ameriketako Estatu Batuetako Zentsu Bulegoak eta Kudeaketa eta Aurrekontu Bulegoak (OMB) ezarritako sailkapen administratiboak dira, ez sailkapen zientifikoak.
  4. ↑ Puerto Ricon jaiotakoak eta atzerrian edo AEBko uharte-eremuetan guraso estatubatuarren seme-alaba gisa jaiotakoak jatorriz estatubatuartzat hartzen dira, eta ez dira atzerrian jaiotakotzat zenbatzen.
  5. ↑ Lehen ehunekoa atzerrian jaiotako biztanleriaren gainean kalkulatuta dago; bigarrena, parentesi artean, udalerriko biztanleria osoaren gainean.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P12, Sex by Age» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  2. 1 2 (Ingelesez) «2020 Census Demographic Profile: Table DP1, Median Age and Housing Tenure» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  3. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  4. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Detailed Demographic and Housing Characteristics File A (Detailed DHC-A)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-08-31).
  5. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Place of Birth by Nativity and Citizenship Status (Table B05002)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  6. 1 2 (Ingelesez) «2020 Decennial Census Redistricting Data (Public Law 94-171)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  7. ↑ (Ingelesez) «2020 Census Demographic and Housing Characteristics File (DHC): Table P16, Households by Type» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-02).
  8. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B15003, Educational Attainment for the Population 25 Years and Over» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  9. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Tables B19013 (Median Household Income), B19113 (Median Family Income), B19301 (Per Capita Income), and B17001 (Poverty Status in the Past 12 Months)» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).
  10. ↑ (Ingelesez) «American Community Survey 5-Year Estimates: Table B19001, Household Income in the Past 12 Months» U.S. Census Bureau (kontsulta data: 2026-09-03).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Ikuspegia
Geografia
Ameriketako Estatu Batuak
 Artikulu hau Ameriketako Estatu Batuetako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Harrisburg&oldid=11789594"(e)tik eskuratuta