Edukira joan

Gandia

Wikipedia, Entziklopedia askea
Gandia
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Valentziako Erkidegoa
ProbintziaValentziako probintzia
AlkateaJosé Manuel Prieto Part
Izen ofizialaGandia
Posta kodea46700, 46701, 46702 eta 46728
INEk ezarritako kodea46131
HerriburuaGandia
Geografia
Koordenatuak38°58′00″N 0°10′56″W / 38.966666666667°N 0.18222222222222°W / 38.966666666667; -0.18222222222222
Mapa
Azalera60,8 km²
Altitudea22 m
MugakideakPinet, Llutxent, Ador, Palma de Gandia, El Real de Gandia, Benirredrà, Almoines, Bellreguard, Guardamar de la Safor, Daimús, Barx, Xeraco, Xeresa eta Miramar
Demografia
Biztanleria83.135 (2025)
alt_left 42.074 (%50,7) (%49,3) 40.835 alt_right
Dentsitatea1.367 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakLaval, Reus eta Pleven
MatrikulaV
gandia.es

Gandia Valentziako Erkidegoko udalerria da, Safor eskualdean eta Valentziako probintzian kokatua. Eskualdeko hiriburu eta udalerririk populatuena da.

Azken erroldaren arabera 83.135 biztanle zituen 60,8 km²-ko azaleran.

Auzoak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Pinet, Llutxent, Ador, Palma de Gandia, El Real de Gandia, Benirredrà, Almoines, Bellreguard, Guardamar de la Safor, Daimús, Barx, Xeraco, Xeresa eta Miramar.

Mapa
Gandía eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea60.00065.00070.00075.00080.00085.000200020052010201520202025GandíaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 40.835 gizon, 42.074 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.03
0.11
 
95-99
 
0.24
0.42
 
90-94
 
1.07
1.05
 
85-89
 
1.97
2.20
 
80-84
 
3.17
3.24
 
75-79
 
4.07
4.07
 
70-74
 
4.73
5.33
 
65-69
 
5.99
6.30
 
60-64
 
6.94
7.66
 
55-59
 
7.67
8.31
 
50-54
 
7.89
8.69
 
45-49
 
8.15
7.43
 
40-44
 
6.99
6.35
 
35-39
 
6.18
5.91
 
30-34
 
5.46
6.06
 
25-29
 
5.37
6.42
 
20-24
 
5.74
6.30
 
15-19
 
5.69
5.68
 
10-14
 
4.99
4.70
 
5-9
 
4.34
3.77
 
0-4
 
3.33
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 40,9 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 41) parean. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 12,2 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 32,5 —probintzian % 20,9—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Valentziako mapa
Udal
Prob
Best
Esta
Udalerri berean · % 40,9Probintzia berean · % 12,2Erkidegoan · % 2,1Beste erkidegoa · % 12,2Estatutik kanpo · % 32,5
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 26.936 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 44,6)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Kolonbia, Maroko, Bulgaria dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 44,6Europa · % 34Afrika · % 15,9Asia · % 5,4Ozeania · % 0,1
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
1.481
Kolonbia
1.849
1.714
Maroko
1.156
1.071
Bulgaria
1.103
714
Ukraina
889
720
Argentina
737
615
Frantzia
614
615
Ekuador
597
551
Errumania
598
490
Bolivia
657
531
Uruguai
565
483
Venezuela
595
498
Pakistan
242
305
Kuba
423
453
Aljeria
206
409
Senegal
113
208
Brasil
259
182
Errusia
249
184
Txina
191
163
Peru
203
126
Lituania
180
157
Polonia
148
136
Erresuma Batua
142
158
Italia
105
111
Txile
111
115
Alemania
105
70
Ameriketako Estatu Batuak
78
46
Honduras
92
49
Paraguai
89
58
Dominikar Errepublika
76
84
India
40
43
Nikaragua
69
57
Belgika
45
54
Herbehereak
48
56
Suitza
42
36
Mexiko
39
37
Portugal
35
23
Moldavia
30
23
Irlanda
23
34
Mali
4
5
Filipinak
20
15
Bangladesh
6
10
Suedia
8
9
Kanada
8
12
Mauritania
5
7
Ginea Ekuatoriala
9
11
Ginea
5
7
Gambia
2
4
Nigeria
4
4
Danimarka
3
1
Norvegia
4
4
Ghana
0
0
Finlandia
3
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 54.541 etxebizitza zeuden: 30.322 (% 55,6) nagusiak eta 24.219 (% 44,4) ez-nagusiak.[4] Kontsumo elektrikoaren arabera, 8.306 (% 15,2) noizbehinkako erabilerakoak ziren eta 9.565 (% 17,5) hutsik zeuden.[5] Etxebizitza nagusien % 76,5 jabetzan zegoen eta % 16,4 alokairuan.[6] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 1.321 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 6.760 plazarekin (5,12 plaza etxebizitzako).[7]

54.541etxebizitza
30.322etxegune
9.565hutsik (% 17,5)
1.321etxebizitza turistiko (2026) Valentziako mapa

Etxebizitza multzoa Valentziako mapa

30.322
24.219
Etxebizitza nagusia (30.322)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (24.219)

Erabilera-intentsitatea (kontsumo elektrikoa) Valentziako mapa

36.670
8.306
9.565
Okupatuak (36.670)Noizbehinkakoak (8.306)Hutsik (9.565)

Jabetza egoera (etxebizitza nagusiak)

23.190
4.960
Jabetzan (23.190)Alokairuan (4.960)Beste erregimen bat (2.172)

Guztira 30.322 etxegune zeuden, eta horietatik 8.714 (% 28,7) pertsona bakarrekoak ziren.[8] Etxeguneen % 67,1 familia batek osatzen zuen eta % 3,8 familiarik gabeko etxegune anitzak ziren.[9]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 18.714
2 pertsona8.413
3 pertsona6.239
4 pertsona4.727
5 edo gehiago2.229

Etxeguneak motaren arabera

8.714
20.356
Pertsona bakarrekoa (8.714)Familia bakarrekoa (20.356)Familiarik gabeko etxegune anitza (1.148)Bi familia edo gehiago (104)

Etxebizitzen % 50,2 1980 baino lehen eraiki ziren, eta % 18,7 2001etik aurrera.[10] Etxebizitzen % 22,3 60 m²-tik beherako azalera zuten eta % 10,3 120 m²-tik gorakoa.[11]

Eraikuntza garaia

1900 aurretik480
1900-1920366
1921-1940797
1941-1950751
1951-19601.744
1961-19709.978
1971-198013.268
1981-19908.541
1991-20007.966
2001-20109.684
2011-2020507

Azalera erabilgarria

< 30 m²400
30-45 m²2.620
46-60 m²9.130
61-75 m²11.981
76-90 m²11.633
91-105 m²8.539
106-120 m²4.201
121-150 m²3.364
151-180 m²1.174
> 180 m²1.084

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 69.048 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 27,9 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 22,4; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 35,8; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 13,9.[12] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 25,4 zen 2021ean eta % 27,9 2024an; beraz, 2,6 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 16,7 izatetik % 13,9 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 29,7 ziren, eta gizonen artean % 26,0; 3,6 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 15,5 eta gizonen % 12,1 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

69.048biztanle 15 urte edo +, 2024
% 27,9goi-mailako ikasketak+2,6 puntu 2021etik mapa
% 13,9lehen hezkuntza edo gutxiago−2,9 puntu 2021etik mapa
% 11,8ikasten ari dira, 2024
% 13,9
% 35,8
% 22,4
% 27,9
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 13,9Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 35,8Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 22,4Goi-mailako ikasketak · % 27,9
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Valentziako mapa

Xeheago, goi-mailako ikasketak zituztenen % 75,0 unibertsitate-tituludunak ziren (gradua, diplomatura, lizentziatura, masterra edo doktoretza), eta % 25,0 goi-mailako lanbide-heziketakoak. Guztira, 488 pertsonak zuten doktore-titulua. Bigarren etapakoen artean, batxilergoa zutenak % 58,1 ziren, eta erdi-mailako lanbide-heziketa zutenak % 41,9. Ikasketarik gabekoak, azkenik, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 2,4 ziren.[12]

Ikasketa-maila xehatua
Ikasketarik gabe
% 2,4
Lehen hezkuntza
% 11,4
DBH eta antzekoak
% 35,8
Batxilergoa
% 13,0
Erdi-mailako LH
% 9,4
Goi-mailako LH
% 7,0
Graduak (≤240 ECTS), diplomaturak
% 9,9
Graduak (>240 ECTS), lizentziaturak
% 7,2
Masterrak eta espezialitateak
% 3,2
Doktoretzak
% 0,7
Ehunekoak 15 urte edo gehiagoko biztanle guztien gainekoak dira; koloreak goiko barrako lau maila nagusiei dagozkie.
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Gandia, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak19.283% 27,98.728% 26,010.555% 29,7
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa15.458% 22,47.721% 23,07.737% 21,8
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)24.737% 35,812.991% 38,811.746% 33,0
Lehen hezkuntza edo gutxiago9.570% 13,94.065% 12,15.505% 15,5
Guztira69.048% 100,033.505% 100,035.543% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Gandia, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 25,4% 21,7% 36,2% 16,764.747
2022% 26,6% 22,1% 36,3% 14,965.284
2023% 27,5% 22,3% 35,8% 14,467.089
2024% 27,9% 22,4% 35,8% 13,969.048

Ikasten ari direnak

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 11,8 ikasten ari zen (8.178 pertsona).[13] Ikasten ari zirenetatik, % 44,1 goi-mailako ikasketetan zebilen, % 25,2 erdi-mailako lanbide-heziketan, % 22,3 batxilergoan eta % 5,9 DBHn edo antzekoetan. Sexuaren arabera, ikasten ari ziren emakumeen % 45,2 goi-mailako ikasketetan zebilen, eta gizonen % 42,8; erdi-mailako lanbide-heziketan, aldiz, gizonen % 24,6 eta emakumeen % 25,7. Adinaren arabera, 15–19 urtekoen % 80,1 ikasten ari zen, 20–24 urtekoen % 40,4 eta 25–29 urtekoen % 13,4; 30 urtetik gorakoen artean, berriz, % 3,3 baino ez.[14] 20–24 urtekoen artean, emakumeen % 39,2 ari zen goi-mailako ikasketak egiten, eta gizonen % 30,6.

Ikasten ari direnak, adin-taldeka
15–19 urte
% 80,1
20–24 urte
% 40,4
25–29 urte
% 13,4
30–34 urte
% 7,6
35–39 urte
% 7,0
40–44 urte
% 5,4
45–49 urte
% 4,5
50–54 urte
% 3,5
55 urte edo +
% 1,1
Egiten ari diren ikasketa-maila
Maila zehaztu gabe
% 1,3
Goi-mailako ikasketak
% 44,1
Erdi-mailako LH
% 25,2
Batxilergoa
% 22,3
DBH eta antzekoak
% 5,9
Lehen hezkuntza edo beheragokoa
% 1,1
Ezkerrean, adin-talde bakoitzean ikasten ari direnen ehunekoa; eskuinean, ikasten ari direnen banaketa mailaren arabera (2024).

Jaiolekuaren arabera

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 68,4 estatuan jaio zen, eta % 31,6 atzerrian.[12] Ikasketa-egituran badira aldeak jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 29,8 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 9,1; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 18,2 eta % 18,6, hurrenez hurren. Estatuan jaiotako emakumeen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 32,9 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 14,4; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 22,6 eta % 17,8, hurrenez hurren.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 29,8
Goi-mailakoak
% 18,2
% 23,1
Batx. / erdi LH
% 23,0
% 38,1
DBH
% 40,3
% 9,1
Lehen H. edo gutx.
% 18,6
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 32,9
Goi-mailakoak
% 22,6
% 20,5
Batx. / erdi LH
% 24,5
% 32,1
DBH
% 35,1
% 14,4
Lehen H. edo gutx.
% 17,8
Ehuneko bakoitza jatorri- eta sexu-taldearen barnekoa da (2024).

Ikasten ari zirenei dagokienez, 2024an estatuan jaiotako 15 urte edo gehiagokoen % 13,8 ari zen ikasten, eta atzerrian jaiotakoen % 7,7.[13] Ikasten ari zirenen artean, goi-mailako ikasketetan zebiltzanak % 46,8 ziren estatuan jaiotakoetan eta % 33,6 atzerrian jaiotakoetan. Konparazio hauek ez daude adinaren arabera doituta: talde bakoitzaren adin-egiturak (gazteen proportzioak, batez ere) eragin handia du emaitzan.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 12.511 euro-koa zen[15], eta etxegune bakoitzeko 32.250 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (14.435 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 16.450 euro zen. Errenta gordina 14.953 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 57,2[16]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 21,1), beste diru-sarrerak (% 13), langabezia-prestazioak (% 2,8), beste prestazioak (% 5,9).

57%
21%
13%
Soldata · % 57,2Pentsioak · % 21,1Langabezia · % 2,8Beste prestazioak · % 5,9Beste sarrerak · % 13
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[17][oh 1]. Udalerrian indizea 33 da, probintziakoaren (31,1; Valentziako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (32,1) gainetik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,9 da, probintziakoaren (2,7; Valentziako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,8) gainetik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Gandia udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 35.225 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 51,7; gainerako % 48,3 inaktibo zeuden (beste inaktiboak % 48,0, erretiratuak % 37,5 eta ikasleak % 14,6).[18] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 14,5 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 54,7 zen eta emakumezkoena % 48,9; langabezia-tasa, aldiz, % 11,1 eta % 18,1 zen, hurrenez hurren.[18]

Okupatuen kopurua 29.280 zen 2023ean, 2021eko 27.714etik gora.[19] Emakumeek okupatuen % 46,0 osatzen dute, eta gizonek % 54,0.

29.280okupatu, 2023+% 5,7 2021etik
% 46,0emakumeak okupatuen artean
% 51,7jarduera-tasa, 2024
% 14,5langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 44,2
% 18,1
% 23,1
Okupatuak · % 44,2Langabeak · % 7,5Ikasleak · % 7,0Erretiratuak · % 18,1Beste inaktiboak · % 23,1
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Gandia, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak30.116% 44,216.061% 48,714.055% 40,1
Langabeak5.109% 7,52.005% 6,13.104% 8,8
Inaktiboak32.848% 48,314.932% 45,317.916% 51,1
Guztira68.073% 100,032.998% 100,035.075% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 79,0), industria (% 9,8), eraikuntza (% 6,7) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 4,4).[19] Xeheago, jarduera-adarrik handiena merkataritza da (% 23,1), ondoren ostalaritza (% 10,8) eta manufaktura-industria (% 9,0) datoz.

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Valentziako mapa
% 9,8
% 79,0
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 4,4Industria · % 9,8Eraikuntza · % 6,7Zerbitzuak · % 79,0
Jarduera-adar zehatzak
Merkataritza
% 23,1
Ostalaritza
% 10,8
Manufaktura-industria
% 9,0
Hezkuntza
% 7,7
Osasuna eta gizarte-zerbitzuak
% 7,1
Eraikuntza
% 6,7
Administrazio publikoa
% 5,2
Garraioa eta biltegiratzea
% 4,8
Gainerako 13 jarduera-adarrak
Administrazio-jarduera lagungarriak
% 4,7
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza
% 4,4
Jarduera profesionalak
% 4,4
Beste zerbitzu batzuk
% 3,1
Jarduera artistikoak eta aisialdikoak
% 2,3
Informazioa eta komunikazioak
% 2,0
Etxeetako jarduerak
% 1,4
Finantza- eta aseguru-jarduerak
% 1,4
Higiezinen jarduerak
% 1,0
Ur-hornidura eta hondakinak
% 0,7
Energia elektrikoa eta gasa
% 0,1
Erauzketa-industriak
% 0,0
Lurraldez kanpoko erakundeak
% 0,0

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 52,2; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 28,9), eta oinarrizko okupazioak % 14,7.[20] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 54,4 eta emakumeen % 49,7).

% 28,9
% 52,2
% 14,7
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 28,9Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 52,2Oinarrizko okupazioak · % 14,7Ez dago jasota · % 4,1
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Gandia, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak8.469% 28,94.229% 26,84.240% 31,5
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak15.294% 52,28.589% 54,46.705% 49,7
Oinarrizko okupazioak4.306% 14,72.295% 14,52.011% 14,9
Ez dago jasota1.211% 4,1687% 4,3524% 3,9
Guztira29.280% 100,015.800% 100,013.480% 100,0

Okupatuen % 83,2 besteren konturako langileak dira, eta % 16,8 norberaren konturakoak.[21]

% 13,5
% 73,3
% 9,9
Norberaren kontura, langileak dituena · % 3,4Norberaren kontura, langilerik gabe · % 13,5Besteren kontura, finkoa/mugagabea · % 73,3Besteren kontura, aldi baterakoa · % 9,9
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Gandia, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura4.928% 16,83.043% 19,31.885% 14,0
Besteren kontura24.352% 83,212.757% 80,711.595% 86,0
Guztira29.280% 100,015.800% 100,013.480% 100,0

Jaiolekuaren arabera

Jarduera

16 urte edo gehiagokoen % 70,0 estatuan jaio zen, eta % 30,0 atzerrian.[18] Jarduera-egoerak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 49,4 okupatuak dira, % 27,2 erretiratuak, % 8,8 bestelako inaktiboak, % 8,0 ikasleak eta % 6,7 langabeak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 48,8 okupatuak dira, % 33,9 bestelako inaktiboak, % 6,7 erretiratuak, % 6,4 langabeak eta % 4,2 ikasleak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 41,4 okupatuak dira, % 22,1 bestelako inaktiboak, % 20,3 erretiratuak, % 8,5 langabeak eta % 7,9 ikasleak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 40,5 bestelako inaktiboak dira, % 35,4 okupatuak, % 13,3 langabeak, % 5,4 erretiratuak eta % 5,3 ikasleak.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 49,4
Okupatuak
% 48,8
% 6,7
Langabeak
% 6,4
% 8,0
Ikasleak
% 4,2
% 27,2
Erretiratuak
% 6,7
% 8,8
Beste inakt.
% 33,9
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 41,4
Okupatuak
% 35,4
% 8,5
Langabeak
% 13,3
% 7,9
Ikasleak
% 5,3
% 20,3
Erretiratuak
% 5,4
% 22,1
Beste inakt.
% 40,5
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Okupazioa

Okupatuen % 71,5 estatuan jaio zen, eta % 28,5 atzerrian.[20] Okupazio-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 52,7 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 33,1 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 10,0 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 58,2 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 24,8 oinarrizko okupazioetakoak eta % 12,2 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 48,9 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 37,5 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 9,8 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 52,2 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 29,2 oinarrizko okupazioetakoak eta % 14,5 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 33,1
Goi eta erdi maila
% 12,2
% 52,7
Langile kualifikatuak
% 58,2
% 10,0
Oinarrizko okup.
% 24,8
% 4,1
Ez dago jasota
% 4,9
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 37,5
Goi eta erdi maila
% 14,5
% 48,9
Langile kualifikatuak
% 52,2
% 9,8
Oinarrizko okup.
% 29,2
% 3,8
Ez dago jasota
% 4,1
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Jarduera-sektoreak

Jarduera-egituran badira aldeak jatorriaren arabera.[22] Estatuan jaiotako gizonen artean, % 73,9 zerbitzuetan ari dira, % 14,1 industrian, % 9,9 eraikuntzan eta % 2,1 nekazaritzan; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 58,5 zerbitzuetan ari dira, % 18,3 nekazaritzan, % 14,2 eraikuntzan eta % 9,0 industrian. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 91,5 zerbitzuetan ari dira, % 6,3 industrian; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 87,4 zerbitzuetan ari dira, % 7,5 industrian eta % 4,0 nekazaritzan.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 2,1
Nekazaritza
% 18,3
% 14,1
Industria
% 9,0
% 9,9
Eraikuntza
% 14,2
% 73,9
Zerbitzuak
% 58,5
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 0,5
Nekazaritza
% 4,0
% 6,3
Industria
% 7,5
% 1,7
Eraikuntza
% 1,0
% 91,5
Zerbitzuak
% 87,4
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 366 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 1.200 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[23][oh 2]. Udalerriaren azalera 60,8 km² denez, NAE lurraldearen % 19,7 da[24]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 95,8 arbolak (1.150 ha, 363 ustiategitan), % 3,9 lur goldagarria (47,2 ha, 27 ustiategitan), % 0,2 larre iraunkorrak (2,5 ha, ustiategi batean), berotegiak edo babes garai irisgarriak (0,55 ha, 4 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,27 ha, 8 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
20%
80%
NAE · 1.200 ha (% 19,7)Gainerako azalera · 4.880 ha (% 80,3)
NAE, lur-erabileraren arabera
96%
Lur goldagarria · 47,2 ha (% 3,9)Larre iraunkorrak · 2,5 ha (% 0,2)Arbolak · 1.150 ha (% 95,8)Baratzeak · 0,27 ha (< % 0,1)Berotegiak · 0,55 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 47.007 gidari zeuden erroldatuta: 26.738 gizon (% 56,9) eta 20.269 emakume (% 43,1)[25]. Biztanleen % 56,7 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 59.398 ibilgailuk osatzen zuten: 37.597 turismo, 9.428 motozikleta, 4.632 ziklomotor, 3.316 kamioi eta 2.808 furgoneta[25]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 453 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (481) azpitik.

Turismoen batez besteko adina 12,3 urtekoa zen; turismoen % 13,3k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 11,7k 25 urte baino gehiago[25]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 59,3 gasolinazko zen eta % 39,3 diesel; 539 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,9; probintzian % 1,4). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 6,3k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 26,7k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
41%
26%
27%
0 etiketa · 883 (% 1,5)ECO · 2.787 (% 4,8)C etiketa · 23.982 (% 40,9)B etiketa · 15.339 (% 26,2)Etiketarik gabe · 15.659 (% 26,7)
Turismoak, adinaren arabera
13%
17%
22%
36%
12%
< 4 urte · 4.999 (% 13,3)4–8 urte · 6.271 (% 16,7)8–15 urte · 8.369 (% 22,3)15–25 urte · 13.558 (% 36,1)≥ 25 urte · 4.400 (% 11,7)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Pertsonaia ezagunak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria València.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria València.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak erabilera-intentsitatearen arabera (kontsumo elektrikoa)» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza nagusiak jabetza-erregimenaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  8. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  9. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  10. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak eraikuntza-urtearen arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  11. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak azaleraren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  12. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, edad (grupos quinquenales) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta València.tab.
  16. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente València.tab.
  17. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  18. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y relación con la actividad (agrupado) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  19. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y actividad económica (1 letra) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  20. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y ocupación (agregada) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  21. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  22. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y rama de actividad (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  23. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera València.tab (Wikimedia Commons).
  24. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q33532.
  25. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak València.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Gandia&oldid=11787552"(e)tik eskuratuta