Περιοχή Μπρόντμαν
| Περιοχή Μπρόντμαν | |
|---|---|
Τρισδιάστατη αναπαράσταση των περιοχών Brodmann. | |
Τα νούμερα αντιστοιχούν στις περιοχές Brodmann. | |
| Λεπτομέρειες | |
| Μέρος του | Ανθρώπινος εγκέφαλος |
| Αναγνωριστικά | |
| NeuroNames | 427 |
| FMA | 68596 |
| Ορολογία ανατομίας | |
Περιοχή Μπρόντμαν είναι μια περιοχή του εγκεφαλικού φλοιού του εγκεφάλου που χαρτογραφείται και ορίζεται από την κυτταροαρχιτεκτονική της, η οποία αναφέρεται στη συγκεκριμένη μικροσκοπική κυτταρική δομή, πυκνότητα και οργάνωση.[1]
Το σύστημα δημιουργήθηκε το 1909 από τον Γερμανό νευρολόγο Korbinian Brodmann, ο οποίος διαίρεσε τον εγκεφαλικό φλοιό σε 52 διακριτές αριθμημένες περιοχές. Χαρτογράφησε αυτές τις περιοχές χρησιμοποιώντας μια τεχνική χρώσης Nissl[Σημ. 1] για να εξετάσει προσεκτικά τις παραλλαγές στα 6 στρώματα του φλοιού. Ενώ αρχικά ο χάρτης προσδιορίστηκε εξ ολοκλήρου από τις φυσικές κυτταρικές δομές κάτω από το μικροσκόπιο, η σύγχρονη νευροεπιστήμη χρησιμοποιεί σε μεγάλο βαθμό αυτόν τον χάρτη επειδή αυτά τα ανατομικά όρια συσχετίζονται έντονα με συγκεκριμένες λειτουργικές ειδικότητες - όπως η κίνηση, η όραση, η αίσθηση και η ομιλία.[2]
Κάποιες από τις βασικές λειτουργικές περιοχές είναι (1) η περιοχή 4, όπου βρίσκεται ο κύριος κινητικός φλοιός που ελέγχει τις εκούσιες μυϊκές κινήσεις, (2) οι περιοχές 3,1 και 2, όπου βρίσκεται ο κύριος σωματοαισθητικός φοιός που επεξεργάζεται την αφή και την επίγνωση του σώματος, (3) η περιοχή 17, όπου βρίσκεται ο κύριος οπτικός φλοιός που λαμβάνει και επεξεργάζεται βασικές οπτικές πληροφορίες, (4) οι περιοχές 44 και 45 όπου βρίσκεται η περιοχή Broca, η οποία είναι ζωτικής σημασίας για την παραγωγή ομιλίας και (5) η περιοχή 22 όπου βρίσκεται μέρος της άνω κροταφικής έλικας, που σχετίζεται με την περιοχή Wernicke για την κατανόηση της γλώσσας.[3][4][2]
Επιστημονική και κλινική αξία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Οι περιοχές Brodmann παρέχουν έναν θεμελιώδη χάρτη του ανθρώπινου εγκεφαλικού φλοιού με βάση την κυτταρική οργάνωση, χρησιμεύοντας ως ένα παγκόσμιο σύστημα αναφοράς στη νευροεπιστήμη. Οι περιοχές συνδέουν την κυτταρική αρχιτεκτονική (κυτταροαρχιτεκτονική) άμεσα με συγκεκριμένες αισθητηριακές, κινητικές και γνωστικές λειτουργίες.[5] Παράλληλα, λειτουργούν ως ιστορική και λειτουργική γέφυρα για σύγχρονες πρωτοβουλίες νευροαπεικόνισης και χαρτογράφησης εγκεφάλου μεγάλης κλίμακας.[6]
Περιγραφή
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Πλευρική επιφάνεια
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Έσω επιφάνεια
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
Ταξινόμηση κατά αύξουσα σειρά
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]
- Περιοχές 3, 1 και 2 – Πρωτογενής σωματοαισθητικός φλοιός στην οπισθοκεντρική έλικα (συχνά αναφέρονται ως Περιοχές 3, 1, 2 κατά σύμβαση)
- Περιοχή 4 – Πρωτογενής κινητικός φλοιός
- Περιοχή 5 – Άνω βρεγματικό λοβίδιο
- Περιοχή 6 – Προκινητικός φλοιός και συμπληρωματικός κινητικός φλοιός (δευτερογενής κινητικός φλοιός) (συμπληρωματική κινητική περιοχή)
- Περιοχή 7 – Οπτικοκινητικός συντονισμός
- Περιοχή 8 – Περιλαμβάνει τα μετωπιαία πεδία των ματιών
- Περιοχή 9 – Ραχαιοπλάγιος προμετωπιαίος φλοιός
- Περιοχή 10 – Πρόσθιος προμετωπιαίος φλοιός
- Περιοχή 11 – Κογχομετωπιαίος φλοιός (κογχική και ορθή έλικα, συν μέρος του πρόσθιου τμήματος της άνω μετωπιαίας έλικας)
- Περιοχή 12 – Κογχομετωπιαίος φλοιός (παλαιότερα αποτελούσε μέρος της περιοχής 11, αναφέρεται στην περιοχή μεταξύ της άνω μετωπιαίας έλικας και της κάτω πρόσθιας αύλακας)
- Περιοχή 13 και Περιοχή 14* – Νησιωτικός φλοιός
- Περιοχή 15* – Πρόσθιος κροταφικός λοβός
- Περιοχή 16 – Νησιωτικός φλοιός
- Περιοχή 17 – Κύριος οπτικός φλοιός (V1)
- Περιοχή 18 – Δευτερεύων οπτικός φλοιός (V2)
- Περιοχή 19 – Συνειρμικός οπτικός φλοιός (V3, V4, V5)
- Περιοχή 20 – Κάτω κροταφική έλικα
- Περιοχή 21 – Έσω κροταφική έλικα
- Περιοχή 22 – Μέρος της άνω κροταφικής έλικας, που περιλαμβάνεται στην περιοχή Wernicke
- Περιοχή 23 – Κοιλιακός οπίσθιος φλοιός του προσαγωγίου
- Περιοχή 24 – Κοιλιακός πρόσθιος φλοιός του προσαγωγίου.
- Περιοχή 25 – Υπογενείδιος περιοχή (μέρος του μεσοκοιλιακού προμετωπιαίου φλοιού)[7]
- Περιοχή 25 – Οπίσθιο τμήμα της οπισθοσπληνιακής περιοχής του εγκεφαλικού φλοιού
- Περιοχή 27 – Προϋπόθεμα (ιπποκάμπου)
- Περιοχή 28 – Κοιλιακός ενδορινικός φλοιός
- Περιοχή 29 – Οπισθοσπληνιακός φλοιός
- Περιοχή 30 – Υποδιαίρεση του οπισθοσπληνιακού φλοιού
- Περιοχή 31 – Ραχιαίος οπίσθιος φλοιός του προσαγωγίου
- Περιοχή 32 – Ραχιαίος πρόσθιος φλοιός του προσαγωγίου
- Περιοχή 33 – Μέρος του πρόσθιου φλοιού του προσαγωγίου
- Περιοχή 34 – Ραχιαίος ενδορινικός φλοιός (στην παραιπποκαμπική έλικα)
- Περιοχή 35 – Μέρος του περιρινικού φλοιού (μέρος της κοιλιακής μοίρας της ρινικής αύλακας)
- Περιοχή 36 – Μέρος του περιρινικού φλοιού (μέρος της ραχιαίας μοίρας της ρινικής αύλακας και των παρακείμενων κροταφικών περιοχών)
- Περιοχή 37 – Ατρακτοειδής έλικα
- Περιοχή 38 – Κροταφοπολική περιοχή (το πιο πρόσθιο τμήμα των άνω και έσω κροταφικής έλικας)
- Περιοχή 39 – Γωνιώδης έλικα, που θεωρείται από ορισμένους μέρος της περιοχής Wernicke
- Περιοχή 40 – Υπερμετωπιαία έλικα που θεωρείται από ορισμένους μέρος της περιοχής Wernicke
- Περιοχές 41 και 42 – Ακουστικός φλοιός
- Περιοχή 43 – Κύριος γευστικός φλοιός
- Περιοχές 44 και 45 – Η περιοχή Broca, περιλαμβάνει το καλυπτρικό τμήμα και το τριγωνικό τμήμα της κάτω μετωπιαίας έλικας
- Περιοχή 46 – Ραχαιοπλευρικός προμετωπιαίος φλοιός
- Περιοχή 47 – Τροχιακό τμήμα της κάτω μετωπιαίας έλικας
- Περιοχή 48 – Οπισθοϋποθεματική περιοχή (ένα μικρό μέρος της έσω επιφάνειας του κροταφικού λοβού)
- Περιοχή 49 – Παραϋποφυσιακή περιοχή σε τρωκτικό
- Περιοχή 52 – Παρανησιδιακή περιοχή (στη συμβολή του κροταφικού λοβού και της νησίδας)
(*) Περιοχή που απαντάται μόνο σε μη ανθρώπινα πρωτεύοντα θηλαστικά.
Ορισμένες από τις αρχικές περιοχές Brodmann έχουν υποδιαιρεθεί περαιτέρω, π.χ., "23a" και "23b".[8]
Επισκόπηση λειτουργικής ταξινόμησης
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]Ενώ ο Brodmann χαρτογράφησε αυτές τις περιοχές αποκλειστικά με μικροσκοπική εμφάνιση, η σύγχρονη νευροαπεικόνιση δείχνει ότι αυτά τα δομικά όρια αντιστοιχίζονται απευθείας σε συγκεκριμένες λειτουργικές κατηγορίες.[6]
| Λειτουργική ομάδα | Βασικές περιοχές Brodmann | Κύρια λειτουργία / ρόλος |
|---|---|---|
| Κινητικός φλοιός | 4, 6, 8 | Εθελοντική κίνηση, κινητικός σχεδιασμός και κινήσεις των ματιών. |
| Σωματοαισθητικός φλοιός | 1, 2, 3, 5, 7 | Επεξεργασία αφής, θέσης, πόνου και αισθητηριακής συσχέτισης. |
| Οπτικός φλοιός | 17, 18, 19 | Πρωτογενής επεξεργασία όρασης και σύνθετη οπτική ερμηνεία. |
| Ακουστικός φλοιός | 41, 42 | Επεξεργασία ακατέργαστων ηχητικών συχνοτήτων και εντάσεων. |
| Επεξεργασία γλώσσας | 22, 44, 45 | Παραγωγή λόγου (περιοχή Broca) και κατανόηση λόγου (περιοχή Wernicke). |
| Εκτελεστική / Προμετωπιαία ομάδα | 9, 10, 11, 46 | Λήψη αποφάσεων, προσωπικότητα και μνήμη εργασίας. |
Ταξινόμηση ανά λοβό και λειτουργία
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- Μετωπιαίος λοβός: Ο μετωπιαίος λοβός χειρίζεται την εκούσια κίνηση, τον εκτελεστικό έλεγχο, την παραγωγή λόγου και τον σχεδιασμό. Περιλαμβάνει τις περιοχές 4, 6, 8, 9, 10, 11, 44, 45, 46, 47.[9]
- Βρεγματικός λοβός: Ο βρεγματικός λοβός επεξεργάζεται τις σωματικές αισθήσεις και την αντίληψη του χώρου. Περιλαμβάνει τις περιοχές 1, 2, 3, 5, 7, 39, 40.
- Κροταφικός λοβός: Ο κροταφικός λοβός επεξεργάζεται ακουστικά σήματα, μακροπρόθεσμη μνήμη και γλώσσα. Περιλαμβάνει τις περιοχές 20, 21, 22, 37, 38, 41, 42.
- Ινιακός λοβός: Ο ινιακός λοβός είναι το κύριο κέντρο οπτικής επεξεργασίας. Περιλαμβάνει τις περιοχές 17, 18, 19.
- Νησιωτικός και μεταιχμιακός φλοιός: Αυτές οι περιοχές διαχειρίζονται τα σπλαχνικά ερεθίσματα, τον πόνο, τη γεύση και την συναισθηματική επεξεργασία. Περιλαμβάνουν τις περιοχές 13, 14, 16 (νησιωτικός φλοιός), και 23, 24, 25, 29, 30, 31, 32, 33 (φλοιός του προσαγωγίου / μεταιχμιακό σύστημα).
Σημειώσεις
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ Η χρώση Nissl είναι μια κλασική ιστολογική τεχνική που χρησιμοποιείται για την απεικόνιση κυτταρικών σωμάτων των νευρώνων σε τομές ιστών του κεντρικού νευρικού συστήματος. Ανακαλύφθηκε από τον Γερμανό νευροπαθολόγο Franz Nissl και βασίζεται σε βασικές χρωστικές ανιλίνης που συνδέονται επιλεκτικά με τα αρνητικά φορτισμένα, όξινα νουκλεϊκά οξέα (DNA και RNA) που συγκεντρώνονται στο κυτταρόπλασμα και τον πυρήνα ενός νευρώνα. Αυτό την καθιστά απαραίτητο εργαλείο για τους νευροανατόμους και τους παθολόγους που χαρτογραφούν τη δομική αρχιτεκτονική (κυτταροαρχιτεκτονική) διαφορετικών περιοχών του εγκεφάλου και του νωτιαίου μυελού.
Παραπομπές
[Επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]- ↑ Jacobs, Kimberle M. (2018). Kreutzer, Jeffrey, επιμ. Brodmann’s Areas of the Cortex. Cham: Springer International Publishing. σελίδες 1–1. ISBN 978-3-319-56782-2.
- 1 2 «Brodmann Areas». BioSource Software (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 17 Αυγούστου 2026.
- ↑ «Brodmann areas». Kenhub (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 17 Αυγούστου 2026.
- ↑ «Brodmann Areas | IFEN». neurofeedback-academy.com. Ανακτήθηκε στις 17 Αυγούστου 2026.
- ↑ «Brodmann's Areas | SpeechFit». speechfit.io (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 20 Αυγούστου 2026.
- 1 2 «Brodmann Areas». BioSource Software (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 20 Αυγούστου 2026.
- ↑ «Altered emotional interference processing in affective and cognitive-control brain circuitry in major depression». Biol. Psychiatry 63 (4): 377–84. February 2008. doi:. PMID 17719567. PMC 2268639. https://archive.org/details/sim_biological-psychiatry_2008-02-15_63_4/page/377.
- ↑ Brent A. Vogt; Deepak N. Pandya; Douglas L. Rosene (August 1987). «Cingulate Cortex of the Rhesus Monkey: I. Cytoarchitecture and Thalamic Afferents». The Journal of Comparative Neurology 262 (2): 256–270. doi:. PMID 3624554.
- ↑ «Cerebral cortex». Kenhub (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 20 Αυγούστου 2026.